In juni 2007 startte OCMW Berlare met de bouw van een nieuw woonzorgcentrum in Overmere dat onderdak zal bieden aan de bewoners van de twee huidige rusthuizen: Ter Meere in Overmere en Herfstvreugde in Berlare. In oktober 2009 is de nieuwbouw af en verhuizen de bewoners en het personeel. Naar aanleiding van deze samensmelting kreeg Victoria Deluxe de opdracht om een sociaal-artistiek project op te zetten rond het thema 'verhuis'.
De bewoners van Ter Meere zagen letterlijk het nieuwe wooncomplex uit de grond oprijzen op de plaats waar voorheen de tuin was. Twee jaar lang hebben ze de bouwwerken kunnen gadeslaan vanuit hun woonkamer of vanuit 'de paddestoel' (de gemeenschappelijke leefruimte). Voor de bewoners van Herfstvreugde betekent de verhuis niet alleen het verlaten van hun vertrouwde woonplek maar ook afscheid nemen van het dorp Berlare.
Medewerkers van Victoria Deluxe kwamen wekelijks bij de bewoners langs voor een gesprek. Bij een kop koffie vertelden ze ons over vroeger, over de plekken waar ze gewoond hebben, over hun laatste verhuis naar het huidige rusthuis of wat ze althans dachten dat hun laatste verhuis zou zijn. In het werken rond herinneringen en verhalen gingen we op zoek naar de waarde, de betekenis en de zingevingsperspectieven die er binnen het huidige rusthuis zijn ontwikkeld. Een aantal onder hen vroeg zich af of ze de verhuis nog wel zouden meemaken maar voor de meeste blijft het tot op vandaag een ver-van-hun-bed-show.
"Wanneer je verhuist naar een rusthuis, dan besef je wel dat het voor altijd is en dat is hard. Maar ja, we hebben er ons nu in gesteld en gelukkig hebben we elkaar en praten we nog veel over vroeger. Dan halen we de oude foto's boven en dan babbelen we over hoe we onze jeugd doorgebracht hebben, over de kinderen en onze man. 't Is allemaal vele jaren geleden, hé kindje."
Om de kennismaking tussen de bewoners van beide rusthuizen te stimuleren, werd er maandelijks een werfbezoek georganiseerd. Zo konden ook de bewoners uit Berlare de bouw zien evolueren. Nadien werd er tijdens de bingo en bij een glas bijgepraat. De individuele gesprekken werden na het eerste werkjaar afgerond en opgevolgd door kleine groepsgesprekken. Fotografe Evy Menschaert legde het hele werkproces vast.
Een selectie van deze foto's, verhalen, herinneringen en toekomstverwachtingen werden gebundeld in de publicatie 'VERvanHUIS' die in oktober 2009 verschijnt. Daarnaast werkten we aan een kunstwerk dat op een duurzame wijze wordt geïntegreerd in het nieuwe woonzorgcentrum. Via 20 fotografische beelden wordt de sfeer van de huidige rusthuizen meegenomen naar de nieuwbouw, net zoals de bewoners foto's meebrachten van hun vroegere woning. Door gebruik van een oude cameratechniek – de camera obscura of pinhole camera – creëren we beweging in de beelden die de oneindigheid van deze eindige leefgemeenschap suggureert. De beelden krijgen een plek in de 5 leefruimtes omdat ze in de eerste plaats voor de bewoners en het personeel betekenisvol zijn.
Kunstwerk: Evy Menschaert
Publicatie: Liesbeth Maene, Evy Menschaert
en Lisha Raes
Een productie van Victoria Deluxe en OCMW Berlare.