PROGRAMMA GENT :
Ahmed Sourani is programmabeheerder en verantwoordelijke voor de externe relaties bij de Palestinian Agricultural Relief Committees (PARC - zie meer info op http://www.pal-arc.org/) in de Gazastrook. PARC is een partnerorganisatie van Oxfam. Hij heeft ook zonet een MA behaald in Participation, Power and Social change in het Institute of Development Studies aan de University of Sussex (UK). Ahmed Sourani zal de Israëlische bezettingspolitiek verder in context plaatsen. Hij getuigt verder over de situatie in Gaza, de oorlog van goed een jaar geleden en de sociaal-economische gevolgen vandaag. Hij zal ook uitleggen hoe mensen in de context van bezetting en 3 jaar blokkade overlevingsstrategieën ontwikkelen.
Op vraag van het OCMW Gent hernemen we graag de muziektheatervoorstelling VIDI VICI. Deze herneming kadert in een actieweek opgebouwd rond 17 oktober: op die dag komen wereldwijd mensen samen om eraan te herinneren dat armoede een schending van de mensenrechten is.
In de muziektheaterproductie VIDI VICI wordt onderzocht hoe het maatschappelijk klimaat zich op vandaag verhoudt tot de beslommeringen en noden van de kleine man.
We zijn tot de glasheldere vaststelling gekomen dat wie psychisch lijdt enorm veel kans maakt om uit de boot te worden geduwd.
In Vidi Vici is het simpel: als we iets te zeggen hebben, en dat hebben
we, komen we het gewoon aan de micro vertellen. Een jonge vrouw komt
afgeven op alle sociale diensten die haar dop niet kunnen uitkeren sinds ze
verhuisd is. Een volkse dame karakteriseert hoe allerlei begeleidingsdiensten
haar deur platlopen. Een introverte jongen vertelt over de vele claxons in zijn
hoofd, een vuriger exemplaar wil nu eindelijk eens een repetitiekot voor zijn
AC/DC-neigingen. Het zijn klachten, persoonlijke oprispingen, soms simpele anekdotes
over 'de crème van 't IJsboerke'.
Niet zelden spreekt er een grote ironie uit en af en toe botsen ze bewust tegen
elkaar op, tot gekrakeel door elkaar. Ook dat is nieuw, of toch voor Victoria
Deluxe: sociaal-artistiek werk dat humor, zelfrelativering en zelfs
autokritiek ontdekt heeft als de meest geëmancipeerde vorm van betoog.
Voortdurend zit de zaal op de rand van de lach, boven de gapende diepte die
zich opent wanneer er plots wel iets ontluisterends wordt verteld.
Wouter Hillaert
Stemmenkoren - Sociaal-artistiek: een balans
(tekst geschreven in het kader van Corpus
Kunstkritiek VTI)
VIDI VICI
Voorstellingen: donderdag 15 en vrijdag 16 oktober 2009 om
20u en zaterdag 17 oktober om 21u!
Locatie: Buurtcentrum Dampoort, Doornakkerstraat 54, 9040 Sint-Amandsberg
Inkom: 7 euro / 5 euro (-26, werkzoekenden, senioren)
Reservatie: via reservatie@victoriadeluxe.be
of website of 09.324.80.26
Een productie van CIRCA Gent, OCMW Gent, Victoria Deluxe en de Beweging voor Mensen met een Laag Inkomen en Kinderen.
In juni 2007 startte OCMW Berlare met de bouw van een nieuw woonzorgcentrum in Overmere dat onderdak zal bieden aan de bewoners van de twee huidige rusthuizen: Ter Meere in Overmere en Herfstvreugde in Berlare. In oktober 2009 is de nieuwbouw af en verhuizen de bewoners en het personeel. Naar aanleiding van deze samensmelting kreeg Victoria Deluxe de opdracht om een sociaal-artistiek project op te zetten rond het thema 'verhuis'.
De bewoners van Ter Meere zagen letterlijk het nieuwe wooncomplex uit de grond oprijzen op de plaats waar voorheen de tuin was. Twee jaar lang hebben ze de bouwwerken kunnen gadeslaan vanuit hun woonkamer of vanuit 'de paddestoel' (de gemeenschappelijke leefruimte). Voor de bewoners van Herfstvreugde betekent de verhuis niet alleen het verlaten van hun vertrouwde woonplek maar ook afscheid nemen van het dorp Berlare.
Medewerkers van Victoria Deluxe kwamen wekelijks bij de bewoners langs voor een gesprek. Bij een kop koffie vertelden ze ons over vroeger, over de plekken waar ze gewoond hebben, over hun laatste verhuis naar het huidige rusthuis of wat ze althans dachten dat hun laatste verhuis zou zijn. In het werken rond herinneringen en verhalen gingen we op zoek naar de waarde, de betekenis en de zingevingsperspectieven die er binnen het huidige rusthuis zijn ontwikkeld. Een aantal onder hen vroeg zich af of ze de verhuis nog wel zouden meemaken maar voor de meeste blijft het tot op vandaag een ver-van-hun-bed-show.
"Wanneer je verhuist naar een rusthuis, dan besef je wel dat het voor altijd is en dat is hard. Maar ja, we hebben er ons nu in gesteld en gelukkig hebben we elkaar en praten we nog veel over vroeger. Dan halen we de oude foto's boven en dan babbelen we over hoe we onze jeugd doorgebracht hebben, over de kinderen en onze man. 't Is allemaal vele jaren geleden, hé kindje."
Om de kennismaking tussen de bewoners van beide rusthuizen te stimuleren, werd er maandelijks een werfbezoek georganiseerd. Zo konden ook de bewoners uit Berlare de bouw zien evolueren. Nadien werd er tijdens de bingo en bij een glas bijgepraat. De individuele gesprekken werden na het eerste werkjaar afgerond en opgevolgd door kleine groepsgesprekken. Fotografe Evy Menschaert legde het hele werkproces vast.
Een selectie van deze foto's, verhalen, herinneringen en toekomstverwachtingen werden gebundeld in de publicatie 'VERvanHUIS' die in oktober 2009 verschijnt. Daarnaast werkten we aan een kunstwerk dat op een duurzame wijze wordt geïntegreerd in het nieuwe woonzorgcentrum. Via 20 fotografische beelden wordt de sfeer van de huidige rusthuizen meegenomen naar de nieuwbouw, net zoals de bewoners foto's meebrachten van hun vroegere woning. Door gebruik van een oude cameratechniek – de camera obscura of pinhole camera – creëren we beweging in de beelden die de oneindigheid van deze eindige leefgemeenschap suggureert. De beelden krijgen een plek in de 5 leefruimtes omdat ze in de eerste plaats voor de bewoners en het personeel betekenisvol zijn.
Kunstwerk: Evy Menschaert
Publicatie: Liesbeth Maene, Evy Menschaert
en Lisha Raes
Een productie van Victoria Deluxe en OCMW Berlare.
"Alles wat u zult horen is waar, behalve wat gelogen is."

Het project Hotel California is geïnspireerd op The Beggar's Opera van John Gay, een van de populairste toneelstukken van de 18de eeuw en origineel omwille van het feit dat er geen notabelen maar gewone mensen in mee speelden. Bijzonder aan het project is de gerichte keuze om te werken met een specifieke doelgroep, namelijk beklaagden, veroordeelden en geïnterneerden in de gevangenis Gent.
Het werkproces werd opgestart in januari 2009. Samen met 44 gedetineerden, mannen en vrouwen van verschillende leeftijd, achtergrond en origine, brengen Tom Dupont en Walid Ben Chikha muziektheater binnen de gevangenismuren.
Als uitgangspunt nemen zij de verhalen en ervaringen van de deelnemers en vertaalden dit naar het thema 'dromen en verlangens in de gevangenis'. De gesprekken gingen zowel over dromen en verlangens van vroeger, toen ze kind waren, als dromen en verlangens van nu. Muziek is een belangrijk element tijdens de voorstelling: samen zingen zorgt voor ontlading en troost in tijden van detentie.
"Dromen maakt mij zot
hoe meer ik droom en verlang hoe zotter ik word
je droomt altijd van iets dat je niet hebt
dan droom je toch voor niets
ik ben gestopt met dromen."
"Men heeft mij voorwaarden opgelegd
als ik in verlof wil gaan tijdens detentie.
Op tijd terugkomen,
niet drinken en met geen verkeerde vrienden omgaan.
Dat zei mijn moeder ook al 30 jaar geleden.
Dat werkt niet."
"Als je zo de krant leest
dan ben ik blij dat ik hier zit
ik zou mij buiten niet veilig voelen."
Pers:

DEBAT
Het project wil niet alleen talenten en vaardigheden van gedetineerden stimuleren of opfrissen en het zelfvertrouwen van deelnemers versterken, maar wil ook de stem van gedetineerden laten weerklinken buiten de gevangenismuren. In september werden er enkele publieksvoorstellingen georganiseerd in de Nieuwe Wandeling. Als vervolgtraject maken we een radiodocumentaire en organiseren we een gespreksavond over de zeer precaire situatie van gedetineerden en geïnterneerden in onze Belgische Gevangenissen.
We openen de avond met getuigenissen van (ex-)gedetineerden en familieleden over de impact van een gevangenisstraf op hun leven. In een tweede deel zal Meester Walter Van Steenbrugge een probleemanalyse maken van het Belgische detentiesysteem. Na de pauze formuleren onderzoekers Bart Claes en Rudy Machiels van de Vakgroep Criminologie (VUB) mogelijke voorstellen voor een ander en meer humaan detentiebeleid.
Gespreksavond: woensdag 4 november om 20u
Locatie: De Centrale - Turbinezaal
Inkom: 3 euro
Reservatie: graag vooraf reserveren via reservatie@victoriadeluxe.be
of 09.324.80.26
BELUISTER:
Inleiding
- (Debat 4 november 2009 - deel 1) -audio-
Meester Walter Van Steenbrugge
- (Debat 4 november 2009 - deel 2) -audio-
Bart Claes
- (Debat 4 november 2009 - deel 3) -audio-
Rudy Machiels
- (Debat 4 november 2009 - deel 4) -audio-
publiek
- (Debat 4 november 2009 - deel 5) -audio-
DOWNLOAD: ( rechtermuisklik op bestand > bestand opslaan als )
Inleiding (41' -15,6MB ) -mp3-
Meester Walter Van Steenbrugge (31' - 12,2MB) -mp3-
Bart Claes - (13' - 5MB) -mp3-
Rudy Machiels - (40' - 15,6MB) -mp3-
publiek (30' - 11,3MB) -mp3-
"On est peut-être riche..."
Klimaatverandering is het dure prijskaartje voor het enorme verbruik van fossiele brandstoffen de afgelopen decennia. Niet alleen landen met grote natuurgebieden zoals Brazilië en eilandengroepen in de Stille Oceaan voelen de impact van de klimaatchaos. Ook België blijft niet gespaard. Er is de stijging van de zeespiegel, een veranderde vispopulatie in de Noordzee en een explosie van energieprijzen.
Daar konden wij een film rond maken. Maar wat diende er nog gezegd? Al Gore maakte de wereld wakker. Nic Balthazar maakte met The Big Ask een film die de wereld rondging. Maar... werken de concepten van de activisten wel? Kan iedereen mee? Is klimaatwijziging niet iets dat enkel de middenklasse beroert? Misschien zijn er mensen zonder voetafdruk? Wij filmden in Frankrijk, België en Brazilië... op zoek naar vragen.
Samen met Friends of the Earth, Masereelfonds, vzw Vrede, Klimaat en Sociale Rechtvaardigheid e.a. organiseren we tijdens de laatste week van oktober een filmkaravaan met internationale en nationale sprekers.
We geven o.m. het woord aan Luciano Brunet, directeur van de INCRA in Santarém én één van de hoofdrolspelers van de film. De INCRA is een Braziliaanse staatsorganisatie die we qua doelstellingen kunnen vergelijken met de Administratie Ruimtelijke Ordening in België. Luciano vertelt ons vanuit zijn eigen ervaring meer over de complexe situatie in het Amazone-woud. Uit België trokken we sprekers aan die het hebben over energie-armoede en het maandelijks gebeuren: heel wat mensen hebben op het einde van hun geld nog een stuk maand over!
De karavaan passeert in Gent, Herzele, Leuven, Antwerpen en Brussel.
Première in Gent op dinsdag 27 oktober om 20u in De
Centrale - Kelderzaal
Je kan nu al een DVD bestellen door 10 euro [+ 2 euro zendkost]
over te schrijven op reknr. 001-0597918-86.
Na de release kost de DVD 12 euro [+ 2 euro zendkost].
Een productie van Victoria Deluxe en vzw 't Uilekot.
Regie en Scenario: Filip De Bodt
Regie-assistentie: Paula Sarapisto, Jan Van Keymeulen
Montage: Tourad Kane
Camera: Aziz Boukhzar en Sarah Hutse
Supervisor: Koenraad Deblauwe
Vertaling : Agnes Beazar, Jonas Vanreusel,
Jean-François Pontégnie
Gids: Monyk Maika
Voor wie soelaas en warmte zoekt in de koude novemberdagen slaan Victoria Deluxe en het Huis van Alijn de handen in elkaar om het hart te verwarmen met een documentairefestival. Als sociaalartistieke organisatie pionierde Victoria Deluxe met de audiovisuele werksoort. Dit resulteerde tot op heden in een aantal kwalitatieve documentaires, die allen iets vertellen over onze samenleving vanuit de levenservaringen en leefwerelden van individuen en groepen mensen.
Om de documentaires bekend te maken bij een breder publiek en vanuit de overtuiging dat de inhoud voor veel mensen van betekenis kan zijn, nodigde het Huis van Alijn ons uit om de documentaires te vertonen in het Museum van de Dingen die (N)ooit voorbijgaan.
Het Huis van Alijn is als museum over de cultuur van het dagelijks leven gebeten door het erfgoed van alledag. Het museum is geboeid door de relatie tussen mensen, de dingen en hun omgeving. Het is ook deze relatie die de basis vormt voor de documentaires. De verhalen zijn universeel, maar tegelijk zo uniek en persoonlijk.
Het festival start en sluit af met de vertoning van Funny Song
(2008), een muzikale documentaire die het verhaal van Steve Shorrock vertelt.
De in 1953 in Darwen geboren muzikant kwam na meer dan dertig jaar muzikale
omzwervingen doorheen Europa aan in de Arteveldestad, waar hij maandenlang haast
volledig geïsoleerd in een kleine studio op het Van Beverenplein woonde.
Ver weg van Parijs, waar hij bevriend was geraakt met Serge Gainsbourg en waar
hij zijn grote liefde moest achterlaten. Ver weg van het zuiden van Frankrijk,
München en Breda waar hij als muzikant zijn brood probeerde te verdienen.
In het voorjaar 2007 trokken drie medewerkers van Victoria Deluxe samen met
Steve Shorrock naar zijn geboorteland en -stad. Het werd een zoektocht naar
hoe de muziekscene uit de jaren zestig, zijn ouders, broer, familieleden en
vrienden, de plekken waar hij heeft gewoond invloed hebben gehad op zijn leven.
Zand erover!? (2007) gaat in op de problematiek van onteigening. Dit jaar is de Evergemse wijk Zandeken volledig van de kaart geveegd door onteigening
in functie van de uitbreiding van de Gentse havendokken.
Vanaf het najaar 2005
volgden cineast Koenraad Deblauwe en fotografe Evy Menschaert de ontwikkelingen
op de voet vanuit het perspectief van de bewoners. Zand erover!? brengt verhalen
van vroeger, over de rijke geschiedenis van de wijk het Zandeken, het verdwijnen
van lokaal erfgoed, het afscheid nemen met de blik gericht op een nieuwe toekomst.
In Een nieuw hoofdstuk (2008) vertellen de bewoners van WZC
Het Heiveld hoe het voelt om opgenomen te worden in een woon- en zorgcentrum
en er te wonen. De documentaire gaat op een integere manier in op de emoties
die zorgbehoevendheid, eenzaamheid en ouder worden met zich meebrengen. Aan
de opnames werkten mensen mee die er verblijven en op de wachtlijst staan.
Cineaste Ellen Vermeulen bouwde het verhaal van de documentaire op rond een
eeuwenoude boom die te midden van het bouwcomplex van Het Heiveld staat. Iedere
bewoner heeft een waaier aan verhalen, onverwerkt verdriet, onvolbrachte dromen.
De documentaire vertelt het verhaal van mensen die vervuld van levenservaring
zich scharen in de schaduw en de luwte van de eeuwenoude boom, op een bankje
langs hun lange levensweg.
De documentaire Nu nog niet (2006) werd ontwikkeld met het
woon- en zorgcentrum Sint-Jozef (het huidige Liberteyt). Cineaste Ellen Vermeulen
maakte een uniek document over leven, liefde, afscheid nemen en de dood. Het
is een getuigenis over het geduldige wachten bij geliefden, de kwetsbare hoop
en het waardig afscheid nemen.
De documentaire vertelt zowel het verhaal van de bewoners als dat van de families
en het personeel. De wachtenden en degenen op wie wordt gewacht. Een rollenspel
dat in elkaar overvloeit tot enkel tijdloosheid overblijft.
Documentaire Festival Deluxe:
Locatie: Huis van Alijn - Kraanlei 65 - 9000 Gent
Inkom: 4 / 2 euro (-26, werkzoekenden, vrienden van Huis van Alijn)
Reservatie: 09.269.23.50 (tussen 11u en 17u) of info@huisvanalijn.be
Beperkt aantal plaatsen per voorstelling!
Een productie van Victoria Deluxe en Huis van Alijn
Na de voorstelling kan u met uw ticket in de museumherberg napraten met een koffie of jenever u aangeboden door Huis van Alijn en Victoria Deluxe.
Victoria Deluxe werkt voor de derde maal samen met het woon- en zorgcentrum De Vijvers in Ledeberg. Na de theatervoorstelling Het land van belofte en de publicatie Soigneren rond de thema’s zorg en solidariteit presenteren we weldra een revue rond het 10-jarig bestaan van De Vijvers.
De Vijvers is als een soort dorp op zich. Van ’s ochtends vroeg tot ’s
avonds laat is er een voortdurende bedrijvigheid. Volgens vaste rituelen nemen
de bewoners deel aan activiteiten, gaan ze eten, worden ze verzorgd en krijgen
ze al dan niet bezoek. De voorbije maanden sprokkelden we met onze camera in
de aanslag op de gang, in de kamers en de cafetaria naar verhalen en getuigenissen
over het reilen en zeilen in De Vijvers. We spraken met bewoners, personeelsleden
en bezoekers.
Uit de vele gesprekken blijkt een grote waardering en appreciatie voor hoe het leven en werk binnen De Vijvers wordt georganiseerd. De cowboyverhalen die er soms over rusthuizen worden verspreid, zijn hier niet aan de orde.
Juliana, die reeds tien jaar in De Vijvers woont, eerst samen met haar man en nu als weduwe, voelt zich als een vis in een vijver. Juliana woont alleen op haar kamer, krijgt frequent bezoek van haar kinderen en kleinkinderen, kent heel wat andere bewoners, gaat zingen in het koor en verzorgt de kippen die sinds vorig jaar deel uitmaken van De Vijvers. Niet iedereen is zo levenslustig, sterk en blij als haar, maar de bewoners die het lastiger hebben en zwaar zorgbehoevend zijn, worden op een professionele en betrokken manier verzorgd.
Met onze revue in de stijl van Man bijt hond willen we meevieren met De Vijvers en onderstrepen hiermee onze grote interesse in het werken met ouderen en in het bijzonder de samenwerking met OCMW Gent.

Revue 10 jaar De Vijvers
Voorstelling donderdag 20/11 om 15u voor bewoners, personeel en familie.
Publieksvoorstellingen: vrijdag 21/11 om 20u en zaterdag
22/11 om 20u
Locatie: WZC De Vijvers - Walstraat 1 - 9050 Ledeberg
Inkom: 5 / 3 euro (-26, werkzoekenden, senioren)
Reservatie: 09.324.80.26 of reservatie@victoriadeluxe.be
Een productie van Victoria Deluxe en OCMW Gent
Na
verschillende geslaagde producties in de Gentse OCMW woon- en zorgcentra heeft
Victoria Deluxe in 2008 een nieuw sociaalartistiek project opgezet in het WZC
Zonnebloem te Zwijnaarde. Samen met de senioren en de jongeren van
de vakantiewerking De Pagadder van de Dienst Jeugd - OCMW Gent
ontwikkelde Victoria Deluxe een intergenerationeel project waarmee we de sociale
samenhang tussen verschillende generaties willen bevorderen. Het doel was het
wederzijdse respect ten aanzien van generaties te stimuleren en de vormen van
communiceren vroeger en nu te leren kennen.
Theatermaker Pascal Buyse, cineast Koenraad Deblauwe en sociaal werkster Sarah Pector werkten samen met de senioren en de jongeren rond het thema ‘communicatie’. Als rode draad werd de lach gebruikt, de lach als ultiem communicatiemiddel tussen verschillende generaties. Op lachen staat geen leeftijd, lachen als pure vorm van communicatie. Dit gaf de kans een boeiende confrontatie en ontmoeting te creëren tussen jong en oud. Het werd een soort leefwereldonderzoek dat zich toespitste op hoe ‘gewone’ mensen doorheen de voorbije decennia anders zijn beginnen communiceren, met aandacht voor de rol van nieuwe communicatiemiddelen zoals radio, televisie, telefoon, gsm, webcam, mp3, internet,…
Tijdens dit werkproces gingen we op zoek hoe de vertel- en verhalencultuur stilaan is verschoven naar een cultuur van diverse vormen van nieuwe geletterdheid. Samen met de senioren en de jongeren onderzochten we hoe die verschuivingen kunnen worden geïnventariseerd en geïllustreerd.
De bewoners van het woon- en zorgcentrum die deelnamen aan het project zijn in hoofdzaak geïnteresseerden die op eigen initiatief zich engageerden. Anderen werden uitgenodigd en gemotiveerd door de medewerkers van WZC Zonnebloem. Bij aanvang van het project organiseerden we verkennende gesprekken. Vrij snel evolueerden deze gesprekken naar groepsgesprekken rond thema’s die de senioren zelf aanbrachten, over hun leefwereld vroeger en nu, over communicatie en de lach. Daarnaast gingen we met regelmaat op kamerbezoek bij de bewoners die niet aan de groepsgesprekken konden deelnemen.

De jongeren van De Pagadder zijn tussen 10 en 15 jaar oud en nemen op regelmatige basis deel aan de activiteiten van de vakantiewerking. Dit zijn overwegend maatschappelijk kwetsbare jongeren waarvan de ouders beroep doen of deden op de hulpverlening van het OCMW Gent. Met een tiental jongeren werkten we rond vriendschap, internetgebruik, wat het betekent om ouder te worden en hoe ze hun toekomst zien. Tijdens de zomervakantie participeerde een ruimere groep jongeren aan de activiteiten. Zo kregen ook oudere jongeren van de vakantiewerking de kans om zich binnen het project te engageren.
In een tweede fase werd de ontmoeting en interactie tussen de senioren en de jongeren concreet. Door het bekijken van films en series uit de oude doos en hedendaagse werken werd al snel duidelijk dat senioren een ander gevoel voor humor hebben dan jongeren nu. Senioren gebruiken humor om hun eigen onmacht, pijn en angst voor het leven draaglijk te maken. Ze trachten de werkelijkheid om zich heen te relativeren door er grapjes over te maken.
Lachen stimuleert om hierover te praten en naar elkaar te luisteren. Daartegenover staan de jongeren die zoekende zijn en aftasten waar je al dan niet mee kan lachen. Met humor trekken ze een grens tussen zichzelf, de groep en het afwijkende.
We
luisterden samen naar auditieve fragmenten: de burleske revues uit de jaren
’50 (bv. het volkstoneel van Romain Deconick), de cabaretiers uit de jaren ’70
(bv. Urbanus die voor ophef zorgde binnen de katholieke kerk met de hitsingle
Een bakske vol met stro) en de hedendaagse pittige Britse humor (bv. Borat als
fictieve Kazachse journalist). In vroegere werken trachtte een acteur via het
spel de complexiteit van de samenleving op een luchtige manier te vertalen.
Taboes werden spelenderwijs op scène gebracht. De nar (de komiek) mocht de waarheid
vertellen, maar bleef de nar. Nu daarentegen wordt de grens tussen lachen om
en lachen met steeds dunner.
Bij de jongeren kwam het jachtige karakter van verschillende communicatievormen sterk naar voren. Pennenvrienden bestaan wel nog maar alles gebeurt tegenwoordiger veel sneller. Het schrijven van een brief heeft plaats gemaakt voor de sms-cultuur (W817 staat voor wacht eens even) en de vele chatmogelijkheden (MSN, Skype,...). De anonimiteit die inherent is aan die communicatiemiddelen zorgt ervoor dat vriendschap op een andere manier wordt beleefd.
Het resultaat van deze bijzondere ontmoetingen tussen jong en oud leidde tot verrassende effecten. Dit wordt aan het brede publiek gepresenteerd tijdens het weekend van 24, 25 en 26 oktober 2008.
De bezoekers krijgen de kans om een parcours doorheen het WZC Zonnebloem te volgen en een tiental tussenstops te maken die zich situeren in zowel de kamers van enkele bewoners als de gemeenschappelijke ruimtes die deel uitmaken van het dagelijkse leven van de bewoners. De jongeren van de vakantiewerking gidsen de bezoekers in kleine groepjes doorheen het woon- en zorgcentrum en langs audio- en videofragmenten, foto's, installaties en kleine theatrale interventies met als rode draad communicatie en lachen.
Aan de hand van kleine en grote verhalen word je als bezoeker telkens opnieuw verrast. De cafetaria wordt omgetoverd tot centraal ontmoetingspunt waarnaar je tussen en na het doorlopen van het parcours kunt afzakken. De avond sluiten we af met een revue van foto’s, filmpjes, sketches en muziek… een waar Gents volksfeest.
Promofilmpje door de jongeren gemaakt, dat vertooond zal worden op het intern televisiekanaal van WZC Zonnebloem
Volg het project via de 'PostPost'-blog
Praktisch
Voorstelling op:
Reservaties: via Victoria Deluxe online reservaties of tel. 09 324 80 26
Locatie: WZC
Zonnebloem
Hutsepotstraat
29, 9052 Zwijnaarde
Inkom: 5 euro /
reductie: 3 euro
Een productie van: Victoria Deluxe en OCMW Gent
In juni 2007 startte het OCMW
Berlare de bouwwerken voor een
nieuw woon- en zorgcentrum in Overmere. De bewoners van het rusthuis Ter Meere
kunnen vanuit
hun woonkamer,
vanachter hun ruitje de werken dagelijks gadeslaan. Ze volgen de werkmannen
op de werf, de langzame bewegingen van die immens hoge kraan, het continu aan-
en
afvoeren van materialen, ... Ze vragen zich af of ze de verhuis nog zullen
meemaken, of ze er nog zullen bij zijn.
Het nieuwe woon- en zorgcentrum zal onderdak bieden aan de bewoners van het huidige RVT Ter Meere in Overmere en de bewoners van het RVT Herfstvreugde uit Berlare. Victoria Deluxe kreeg de opdracht om naar aanleiding van deze samensmelting een sociaal-artistiek project op te zetten met als centraal thema verhuis.
In het najaar 2007 starten we gesprekken met de bewoners van beide rusthuizen.
Welke herinneringen willen de bewoners graag meenemen naar hun nieuwe thuis?
Wat roept deze verhuis bij hen op aan verhalen en anekdotes verbonden aan hun
leven vroeger en nu? We gaan op zoek naar wat de waarde en de betekenis
van deze herinneringen voor hen is. Dit zullen we concreet uitwerken op basis van
het
voeren van individuele en groepsgesprekken, het bekijken van oude foto's,
het op zoek gaan naar de huizen waar de bewoners hebben gewoond, ...
Fotografe Evy Menschaert en Liesbeth Maene zullen dit volledige werkproces in woord en beeld brengen. In een tweede fase willen we het thema verhuis verbreden en op een gelaagde manier uitwerken binnen de lokale gemeenschap van Berlare-Overmere.
De samenwerking tussen een sociaal-artistieke werking en een rust-
en verzorgingstehuis is heel sterk gericht op het doorbreken van de stereotiepe
beeldvorming die
er overwegend t.a.v. ouderen bestaat. Oudere mensen zijn ons levend cultureel
erfgoed. Uit projecten die Victoria Deluxe in het verleden in verscheidene
RVT's heeft opgezet, weten we dat er een sterke dynamiek ontstaat wanneer oudere
mensen geappelleerd worden op hun kennis en ervaringen. Deze schat
aan kennis, informatie
en levenservaring willen we naar boven halen en delen met een breed publiek.
Want
daar waar een rusthuis vooral een verzorgende functie heeft, kan een sociaal-artistiek
project een 'laagje' toevoegen: met name het zoeken naar hoe we
de wijsheid en rijke levenservaring van oudere mensen deelbaar en bruikbaar
kunnen
maken t.a.v. de jongere generaties.
Dit werkproces zal uitmonden in een geïntegreerd kunstwerk in het nieuwe woon- en zorgcentrum en in een neerslag van de verhalen en herinneringen van de bewoners. Welke vorm dit concreet zal aannemen, ligt momenteel nog volledig open.
Artistieke leiding: Evy Menschaert
Inhoudelijke omkadering: Liesbeth Maene
Productie: Victoria Deluxe i.s.m. OCMW
Berlare

VIDI VICI
een blijspel over geloven, beloven en beroven
Een adres wijzigen?
Niets is toch simpeler dan dat.
Uw buurman aangeven omdat die in het zwart werkt.
Niets is toch simpeler dan dat.
Uw lidgeld voor de vakbond betalen?
Niets is toch simpeler dan dat.
Nee, sommigen kopen liever een duur abonnement op Anderlecht.
En Lindsay mag haar Plechtige Communie niet doen.
Omdat ze niet meer in Jezus gelooft.
Binnenkort zijn ’t verkiezingen.
Er is een tijd van beroven en nu is het weer tijd om van alles te beloven.
Maakt belofte schuld?
De melk en de boter slaan terug op.
Zegt dat niet genoeg?
In wie en wat moeten we nog geloven?
In de muziektheaterproductie VIDI VICI wordt onderzocht hoe het maatschappelijk klimaat zich op vandaag verhoudt tot de beslommeringen en noden van de kleine man.
Door wie en hoe wordt de kleine man op vandaag vertegenwoordigd?
En hoe verhouden de gewone mensen zich onderling tot elkaar?
Is er nog sprake van solidariteit of zijn we allen concurrenten van elkaar geworden?
In VIDI VICI zingen en dansen de spelers op de laatste brokstukken van onze democratie.
Wat brengen de verkiezingen ons straks?
We weten het niet, maar één iets is duidelijk: we hebben elk ons gedacht!
Tijdens wekelijkse en beklijvende groepsgesprekken op dinsdagochtend zijn we ingegaan op de oorzaken en de gevolgen van maatschappelijke uitsluiting.
Wat maakt dat mensen worden uitgesloten en in de marge worden geduwd?
Is het altijd de schuld van de maatschappij?
In welke mate zijn we zelf verantwoordelijk voor wat er in ons leven gebeurt?
En wat als er files in ons hoofd ontstaan?
Moeten we dan op zoek naar een dokter die een nieuwe autostrade kan bouwen?
We zijn tot de glasheldere vaststelling gekomen dat wie psychisch lijdt enorm veel kans maakt om uit de boot te worden geduwd.
‘Uit de boot worden geduwd en niet uit de boot vallen’!
'Vidi Vici' foto-album
Hoe slaag je erin om 28 individuen te doen samensmelten tot één acteursgroep?
De productie Van Klacht naar Kracht lokt op het einde van september 2008 een heel gevarieerde groep nieuwsgierigen naar het hoofdkwartier van Victoria Deluxe. Met zelfs meer dan veertig zijn ze. De bedoeling van de productie wordt uitgelegd: Victoria Deluxe wil, naar aanleiding van de verkiezingen in juni 2009, zijn visie op het politieke schouwspel geven. Het mag echter geen klaagzang worden, geen aanklacht tegen de politici. Het stuk moet humor bevatten en de samenleving relativeren. Zowel de burgers als de politici zullen hun zeg krijgen. De eersten zullen het hebben over de dingen die nooit aan bod komen in politieke programma's, zoals huisvesting en armoede, en de laatsten zullen het hebben over hun beloftes en hoe ze hopen toch verkozen te worden.
De repetities worden in een eerste fase verdeeld over dinsdagvoormiddag en donderdagavond -later komt daar nog zaterdagnamiddag bij voor de doorlopen en generale repetitie. Dinsdag komen allerlei maatschappelijke thema's aan bod. Een kleine groep verschijnt trouw op het appel en plaatst de thema's in hun dagelijkse leven.
Hoe wordt je behandeld door justitie wanneer je arm of -zo mogelijk erger nog- arm en psychiatrisch patiënt bent? Wat met sociale uitsluiting en huisvesting?
Het zijn geladen voormiddagen met heel ontwapenende gesprekken. Ronny verklapt dat hij ooit opgesloten is geweest omdat hij een lekkere bol schimmelkaas in zijn broekzak had gestoken zonder ervoor te betalen. Hij vertelt hoe de politie hem heeft meegenomen naar het politiekantoor en hem als zware crimineel behandelde. Uiteindelijk heeft hij alsnog voor de kaas betaald. Toch bleef de politie hem als crimineel aanzien. "Ik heb hem toch maar lekker opgegeten! ", klinkt het eerlijk. Elke week worden er sterke verhalen verteld, die later, zo zal blijken, ook als tekstmateriaal zullen dienen.
Patricks verhaal over hoe hij als kleine jongen van zes jaar geplaatst is geweest en zijn moeder pas op zijn achttiende voor het eerst terugzag, krijgt een plaats in de voorstelling. Ook op donderdagavond bloeit een grotere groep door middel van improvisatieoefeningen langzaam open.
Nu eens staat beweging centraal en krijgt de groep twee weken les van de Nederlandse mimespeelsters Kimmy en Christina, dan weer ligt de nadruk op tekst. Zo schrijven Harald en Michelle een speech gericht aan een fictieve jeugdrechter. Ze krijgen de opdracht om hun slechte jeugd als excuus aan te wenden voor hun fouten. Michelles tekst is hard en zeer waarheidsgetrouw.
Tijdens het eerste trimester tasten de deelnemers elkaar af. Sommigen zijn anciens, die hebben deelgenomen aan de vorige productie 't Vuil Huishouden. Anderen zijn dan weer volledig nieuw. Het is een diverse groep, met verschillende achtergronden en verwachtingen. De anciens moeten opnieuw een plaatsje vinden in een nieuwe groep, en dat gebeurt niet zonder vallen en opstaan. Eind december volgt een eerste toonmoment, waar beweging centraal staat. De groep viert het succes met een drink op de kerstmarkt en een etentje in het Spaans Huis.
Vanaf januari wordt tekst belangrijker. Er is een eerste stuk geschreven tijdens de kerstvakantie en dat wordt nu volop geoefend. Het stuk is abstracter dan de vorige productie, wat voor veel deelnemers wennen is. Echte duidelijke rollen zijn er niet; iedereen speelt veeleer een karikatuur. Eddy mag bijvoorbeeld de teloor gegane koning vertolken en Sophia, gefrustreerd door haar zoektocht naar hulp, probeert haar adres te wijzigen.
Tijdens een werkweekend in februari repeteert de groep intensief. De voorstelling begint stilaan vorm te krijgen. Uiteindelijk zullen nog maar een aantal personen, omwille van uiteenlopende redenen, afhaken. Voor Harald bijvoorbeeld is het te veel geworden. Het vooruitzicht om negen keer op het podium te moeten staan in mei en juni, is voor hem te zwaar geworden. Hij beslist om alleen nog achter de schermen mee te werken.
De groep wordt hechter en heeft ook naast de repetities steeds meer contact met elkaar. Er wordt samen naar betogingen voor regularisatie gegaan, er worden uitstappen gemaakt naar het Vlaams Parlement en naar een tentoonstelling over de sociale geschiedenis van België. Veel van de deelnemers ontmoeten elkaar ook op vrijdagavond tijdens de Soirée Deluxe, waar onder meer Eddy zich tot volleerde deejay ontpopt.
Van een volledige harmonie onder de deelnemers kan je echter niet spreken. Daarvoor zijn de problemen van de deelnemers te groot, te zwaar, te echt. Toch zijn zij het die hun situatie een plaats weten te geven. Door er samen over te praten, met een mede-Victoria Deluxe'r, met Dominique, Jos, Ewoud, noem maar op. De deur van Victoria Deluxe staat altijd open.
Tom:
Ik heb al vier keer de raad gekregen
om mijn hoofd te laten onderzoeken.
Ze denken dat er hier iets fouts gebeurd (wijst naar het hoofd).
Ik hoor hier 's nachts voortdurend claxons.
't Is hier één grote file (wijst naar het hoofd).
Ik kan hierdoor niet meer goed slapen.
Ik hoop dat er nen dokter bestaat die hier een nieuwe autostrade kan bouwen.
Mario:
Als er iemand met mij meerijdt,
dan vraag ik altijd een kleine bijdrage.
Een soort milieutaks.
Dat is een kleine aanmoediging om den bus te nemen.
Maar veel mensen worden liever gevoerd.
Geen probleem, maar dan vraag ik een kleine bijdrage.
Drie euro voor nen kilometer.
Michèlle:
Ik wordt voortdurend opgebeld door een wijf van de Citybank.
Wel vier keer op een week.
Ze vraagt mij dan altijd of ik geen snelle lening wil.
Ik antwoord dan altijd dat ik liever een goedkope lening wil.
Maar dan krijg ik 't antwoord dat ik van hen een snelle en goedkope lening kan krijgen.
De oppositie:
Vrienden, kameraden,
Het is hoogdringend tijd om het tij te keren.
We lijden met ons allen onder deze genadeloze crisis.
Ik wil er nog aan toevoegen: eigenlijk de zoveelste crisis.
Elk van jullie,
van de kleine middenstander,
de alleenstaande moeders,
de gepensioneerden met een klein pensioen,
tot de nieuwe burgers van dit land.
Jullie betalen het gelag!
Wij willen borg staan voor een alternatief.
Vertrekkend vanuit een oprechte verontwaardiging & een diepe verontwaardiging.
Spelers: Rita Adoma, Stephan Batselier, Sophia Ben Larbi, Danny Blancquaert, Bahri Bouabdenni, Marina Bouré, Lia De Cuyper, Gina De Langhe, Tom De Letter, Mario Geldof, Tourad Kane, Alexei Kostikov, Ane Mjintjuz, Werner Mostrey, Dave Pepels, Karla Persyn, Manuella Ploegh, Patrick Uytterhaeghen, Raymond Van Impe, Eddy Van Laecke, Inge Van Lancker, Michèlle Vandeputte, Marc Verhelst
Muziek: Jan Demulder, Steve Shorrock, Rony De Zutter
Tekst en regie: Noortje Dekker, Mout Uyttersprot, Walid Ben Chika en Dominique Willaert
Kostuums: Valery Rathé, Tatiana Mokanu
Techniek: Ewoud Dutellie, Maarten Dreezen, Gert Decraene en Koen Cannaert
Productieleiding: Nathalie Decoene (Circa), Ewoud Dutellie Met dank aan: Kaat Merchie, Lisha Raes, Jana Debruyne, Jos Van Herreweghe, Evy Menschaert, Sofie Vanherpe, Harald Désiron, Charlotte Coppejans, Buurtwerk Sint Amandsberg
Voorstellingen op:Locaties :
Buurtcentrum Dampoort : Doornakkerstraat 54, 9040 Sint-Amandsberg
CC De Meibloem : Meibloemstraat 86, 9000 Gent (Brugse Poort)
Zaal Minnemeers : Minnemeers 8, 9000 Gent (centrum)
Inkom: 7€ / 5€ (-26, werkzoekenden, senioren)
Vidi Vici is een muziektheaterproductie van Victoria Deluxe i.s.m. OCMW Gent (Emancipatorische Projectwerking) , Circa (Cultuurcentrum Gent) en de Beweging van Mensen met een Laag Inkomen en Kinderen vzw. . Met steun van de Vlaamse overheid, Departement Welzijn, Volksgezondheid en Gezin. Met dank aan buurtwerk Dampoort/Sint-Amandsberg.
Zie ook:
» Vidi Vici-fotoset
» Vidi Vici-diashow
PERS
Klara - Ramblas - wo 13 mei 2009
Het Laatste Nieuws - wo 13 mei (pdf)
De Gentenaar - vr 15 mei (pdf)
Zone 09 (pdf) of online
Klara.be : videoreportage 18 mei 2009
AVS - Kiosk Centrum 18 mei 2009
In september 2008 werd het startschot gegeven van een wijkproject dat Victoria Deluxe samen met diverse actoren en bewoners uit de wijk over een drietal jaar wil uitwerken. Met dit brede wijkproject willen verschillende buurtorganisaties met de wijkbewoners in dialoog treden over hoe zij het leven en wonen in de wijk Sluizeken-Tolhuis-Ham ervaren.
Dit nieuwe wijkproject is een vervolgproject op het Tv Deluxe-project dat in de lente van 2005 in de wijk werd gepresenteerd. Toen werd onder leiding van Peter Monsaert wijktelevisie gemaakt met bewoners uit de wijk. Door middel van heel divers beeldmateriaal ontwikkelden wijkbewoners een eigen kijk op hun wijk.
Het project kende niet alleen veel weerklank en vroeg eigenlijk naar een vervolgproject. Heel wat wijkbewoners kwamen toen niet aan bod en voor de vele buurtorganisaties biedt het nieuwe project een uitgelezen kans om op zoek te gaan naar hoe de wijkbewoners hun woon- en leefplek beleven en percipiëren.
Verkenningsfase:
Bij de start van het project werd een stuurgroep opgericht met vertegenwoordigers van de verschillende actoren uit de wijk. Deze stuurgroep komt om de zes weken samen om de bestaande kennis en info over de wijk met elkaar te delen. Tezelfdertijd proberen we via deze stuurgroep een breed gedragen project te ontwikkelen. Victoria Deluxe initieert, faciliteert en omkadert het project, maar de uiteindelijke bedoeling is om de verschillende actoren met elkaar te verbinden.
De gemeenschappelijke uitdaging is gericht op het in dialoog treden met de wijkbewoners over hoe zij de wijk Sluizeken-Tolhuis-Ham ervaren.
Zowel vanuit het beleid als de bestaande organisaties worden vaak verhalen over mensen en hun wijk ontwikkeld. Meestal zijn dit verhalen die moeten passen in een breder (beleids)verhaal.
We draaien het graag eens om en kiezen ervoor om resoluut van onderuit te werken.
Vanuit een eerder niet-wetende en onbekende blik zijn studenten van de Universiteit Gent en de K.U.Leuven de wijk ingetrokken om buurtbewoners te interviewen. Ze worden hierin deskundig begeleid door Paul Blondeel, die vanuit Studio Stadsonderzoek heel wat ervaring heeft opgebouwd op dit terrein.
Daarnaast omkaderen Joke Vandenabeele (K.U.Leuven) en Griet Roets (UGent) de studenten met raad en daad. De studenten worden niet zomaar de wijk ingestuurd, maar krijgen tips en advies hoe ze op een integere manier de wijkbewoners kunnen uitnodigen om op verhaal te komen.
De voorbije weken werden de eerste interviews afgenomen en uitgeschreven. Uit deze interviews komen unieke en veelzijdige verhalen over de wijk en de mensen naar boven. In een latere fase zullen we zoeken hoe we met deze verhalen aan de slag kunnen. Dit kan in de vorm van een publicatie, een theatervoorstelling, een verhalenparcours,…
Werksporen:
De interviews zijn een manier om de wijkbewoners aan het vertellen te krijgen: over hoe en wanneer zij in deze buurt zijn terecht gekomen, over hoe ze de buurt beleven, over hun buren die ze al dan niet kennen, over het vrijetijdsaanbod, over de handel en industrie.
Naast de verhalen via interviews, worden verschillende kleinere werksporen opgezet:
- Sylvie Ongenae trekt met Preben Verledens en Koenraad Deblauwe naar de jongerenwerking van Kandanz om samen met een groep jongeren op zoek te gaan naar hoe zij hun kijk op hun leefwereld en de wijk in beeld kunnen brengen.
- Eduardo Tardaguila wil graag i.s.m. het Buurtwerk een fotografieproject opzetten geïnspireerd op een aantal vroegere projecten (o.a. Te doy mis ojos), op fotografieproject in De wijk ontpopt en op Fixatief (een fotografieproject in de Brugse Poort vanuit Bij’ De Vieze Gasten). Ze willen graag met buurtbewoners via foto’s vertellen over hoe mensen (visueel) hun buurt ervaren.
- Steve Simoens, Preben Verledens en Tim Rootsaert (Urgent.fm) verzamelen impressies en indrukken via straatinterviews. Heel wat mensen hebben geen tijd of zin in een langer interview, maar zijn wel bereid om vanuit de straat een impressie te geven over de buurt. Tim Rootsaert verwerkt de vele straatinterviews in een radioreportage.
- Ellen Vermeulen, cineaste en buurtbewoonster, trekt als projectmedewerker van Victoria Deluxe door de buurt vanuit een eigenzinnige blik: op zoek naar bijzondere of eigenaardige plekken, plaatsen en mensen in de buurt.
Openbaar onderzoek:
In de lente van 2009 willen we onder de noemer “openbaar onderzoek” oude documenten, foto’s en bewegende beelden over de wijk Sluizeken-Tolhuis-Ham verzamelen.
De term “openbaar onderzoek” slaat op een methodiek die vanuit het Nieuwpoorttheater werd ontwikkeld en refereert naar o.a. openbaar onderzoek rond de Kuiperskaai.
Via een brede publieksoproep willen we materiaal bijeenbrengen dat ons iets vertelt over het verleden van deze wijk. Op die manier hopen we het geheugen van de wijk te koesteren. Het verleden kan ons het belang van het schippersverleden, de komst van de eerste generatie Turkse migranten, de aanwezige industrie,… (beter) doen begrijpen.
Tussentijdse toonmomenten:
Het nieuwe wijkproject heeft de bedoeling om in februari 2009 een eerste publiek toonmoment te organiseren. Viermaal per jaar willen we de wijkbewoners uitnodigen om samen te komen en te kijken en te luisteren naar elkaars verhalen en materiaal. Op die manier hopen we dat wijkbewoners tijdens de toonmomenten de verschillende perspectieven op de wijk kunnen verbinden tot meerdere gemeenschappelijke verhalen. In een eerder project – over de onteigening van de wijk Zandeken in Evergem – ontdekten veel buurtbewoners tijdens de toonmomenten vaak nieuwe foto’s, filmpjes en verhalen wat tot boeiende contacten en vaak tot nieuwe (vergeten) verhalen leidde. Deze toonmomenten zullen op diverse plekken in de wijk worden georganiseerd. Via de bestaande infokanalen zullen we alle buurtbewoners telkens trachten uit te nodigen.
Terugkoppeling ten aanzien van de wijk:
In de lente van 2011 willen we het wijkproject “afronden” door zo veel mogelijk verhalen en materiaal (foto’s, documenten, filmpjes) terug te koppelen ten aanzien van de wijk en haar bewoners. Hoe we dit willen of zullen doen, is helemaal nog niet duidelijk. We willen samen met wijkbewoners zelf zoeken naar verschillende presentatiemogelijkheden. We spreken nu voorlopig over een “multimediaal wijkfestival” dat we graag willen organiseren. We hopen dat dit een moment en periode zal zijn waarop de wijkbewoners fier kunnen zijn op het geleverde werk.
De buurt- en andere actoren die meewerken zijn: Studio Stadsonderzoek (Paul Blondeel), Buurtwerk Sluizeken-Tolhuis-Ham, Jong vzw, Straathoekwerk, De Wijkfanfare, Amsab-ISG, De Centrale, Tiens Tiens (Pascal Debruyne), de Brede School “Jouw kind groeit op in de wijk”, Universiteit Gent (sociale agogiek), K.U.Leuven (Sociaal-Culturele en Arbeidspedagogiek), de gebiedsgerichte werking.
Ook dit jaar engageert een enthousiaste groep vrijwilligers zich om tweewekelijks een Soirée Deluxe te organiseren. Een ontmoetingsavond die een alternatief wil bieden voor het commerciële uitgangsaanbod waar eenieder uit de stad welkom is en waar kwalitatieve ontmoeting en verbondenheid centraal staan.
Samen met de vrijwilligers trokken we eind augustus op werkweekend naar Logbiermé in de Ardennen. In de eerste plaats om een goed programma voor het komende seizoen in elkaar te steken maar uiteraard werd er ook tijd genomen voor de nodige ontspanning.
Dit jaar gaan we op zoek naar een goed evenwicht tussen grote en kleinschalige Soirées. Op vraag van de vrijwilligers zorgen we ervoor dat Soirée Deluxe een laagdrempelige ontmoetingsplek blijft waar mensen zich thuis kunnen voelen en waar ontmoeting centraal staat. Daarnaast blijft het de uitdaging om nieuwe groepen mensen uit de stad te prikkelen om de Soirées te bezoeken. Dit doen we door een aantrekkelijk en gevarieerd programma in elkaar te steken: een aantal thema-avonden, fuiven, stand-upcomedy, vrij podia,…
Het afgelopen seizoen werkten de vrijwilligers aan een publicatie en kortfilm over Soirée Deluxe. Hierin vertellen zij zelf hoe Soirée Deluxe is ontstaan en vanuit welke visie ze dit organiseren, de maatschappelijke kracht die uitgaat van dit project, de betekenis van het vrijwilligersschap, de kracht van cultuur als hefboom om tot participatie en maatschappelijke actie te komen. Deze publicatie en kortfim zullen we hanteren als instrument om de visie en manier van werken voor te stellen en bruikbaar te maken naar andere werkingen, vrijwilligers en studenten.
Vermits we nog geen eigen plek hebben waar we tweewekelijks kunnen samenkomen, organiseren we Soirée Deluxe ook dit jaar in nauwe samenwerking met De Centrale, Kom-Pas en JOC Minus One. Ook de samenwerking met Buurtwerk Sluizeken-Tolhuis-Ham, Poco Loco en De Moester zetten we verder.

De vrijwilligers zijn Guy Van Temsche, Jan Van Den
Wijngaert, Martin Mamoorany, Nele Sercu,
Saidja Peyskens, Salim Louati, Steve
Shorrock, Tourad Kane, Eddy Van Laecke,
Erwin Alix, Roos Dewaele, Odile Lowie,
Harald Desiron, Aziz Boukhzar, Pieter
Boeckaert, Servaas Lateur, An Van Weymeersch.
Heb jij interesse om vrijwilliger te worden of om je artistiek talent te delen
met een veelzijdig publiek? Laat ons dan iets weten via: soireeteam(at)victoriadeluxe.be
of 09.324.80.26
Soirée Deluxe gaat door tweewekelijks op vrijdagavond, telkens vanaf 19u30, tenzij anders vermeld op affiche/website. Vrije toegang. Dranken worden aan democratische prijzen verkocht.
In augustus 2007 zette Victoria Deluxe een samenwerking op met de Emancipatorische Projectwerking van OCMW Gent met de bedoeling om in de lente van 2008 een theaterproductie te presenteren.
Sinds september vorig jaar loopt er een intens werkproces waar een dertigtal mensen aan deelnemen. We zoeken zorgvuldig naar de passende woorden om de fijne en warme groep mensen waar we mee werken te omschrijven.
We proberen het als volgt: het zijn allen mensen die op de één of andere manier in een moeilijke levenssituatie zijn terechtgekomen. Velen van hen worstelen dagelijks met kleinere en grotere miseries, maar slagen er bovenwel in om het hoofd boven water te houden én te blijven geloven in dit leven dat iedereen gelijke kansen belooft, maar die belofte niet inlost.
In dit werkproces gingen we op zoek naar de diepere oorzaken van armoede en miserie en koppelden dit aan het thema kermis. We organiseerden groepsgesprekken, namen individuele interviews af, deden een groepsuitstap naar de foor in Oostende en gingen op de werkvloer van start met improvisaties. We werden op slag verrast door het aanwezige speeltalent en de grote inzet van deze straffe groep mensen.
Na enkele weken zijn we beginnen schrijven aan een theatertekst waarin de levensvisie en de verhalen van de spelers heel sterk werden bewerkt. We hebben geschaafd, gebeiteld en geboetseerd aan een verhaal waarin iedereen zich kan herkennen en dat ook onze verbeelding of fantasie kan prikkelen.
De eerste weken repeteerden we iedere vrijdag. Na enkele maanden werkten we ook op dinsdag en zaterdagnamiddag. We trokken begin februari met de hele groep naar De Fiertel in Ronse. Dit alles met de bedoeling om een sterke theatervoorstelling te maken, maar bovenal om op zoek te gaan naar hoe we elkaars talenten kunnen aanwenden en stimuleren.
Tussen de repetities door luisterden we naar elkaars verhalen en zochten we samen hoe we konden en kunnen ingaan op de kleine en grote zorgen.
Theater is het cement dat ons samenbrengt, maar het geloof in elkaar en in een meer rechtvaardige wereld is de ultieme reden om met elkaar samen te werken. ’t Vuil Huishouden kan gezien de mooie en sterke werksfeer niet anders dan een sterke voorstelling worden. We zullen de komende weken keihard verder werken om er tegen de première te staan en dan hopelijk de vruchten te plukken.
Met een deel van de inkomsten van de voorstelling willen we voor alle spelers in juli 2008 een vakantieweek in de Ardennen organiseren. Voor volgend seizoen dromen we al van een nieuwe theatervoorstelling met al wie zin heeft om verder te werken.
’t Vuil Huishouden is een tragikomische voorstelling in het Gents over:
Devilder die reclame staat te maken terwijl er geen volk voor zijn kraam staat,
François die niet op tijd is om de botsauto’s open te doen,
Michèlle die verdomme goed weet waarom dat François te laat is maar haar bek niet laat openbreken,
Bracke die zich met Jan en alleman moeit omdat hij den boel bijeen wilt houden,
Gina die om de zes maand van haar verandert omdat ze zich niet goed in haar vel voelt,
Linda die haren Gino kwijt is aan een wijf met een schuun gat en dikke tetten,
Marina die koste wat kost nen ijscrème met vier bollen wil
en zo veel meer!
Kijk, ik ga de voorstelling in mijn eigen woorden beschrijven:
’t Vuil Huishouden begint met het verhaal over de eigenaar van de botsauto’s die op nen bepaalden dag zijn kot niet op tijd opendoet. De andere kermiskramers maken zich zorgen, want ze zijn niet gewoon dat François te laat is. De kermis staat op ’t Van Beverenplein en zoals jullie weten of niet weten: dat is een plein waar dat ge u aan van alles kunt verwachten. Het is de laatste dag dat de kermis daar staat en er zijn serieuze kortingen.
Devilder van ’t Vuil Huishouden een Gents woord voor een bollo-smittokraam roept gelijk nen zot om de klanten naar zijn kraam te lokken. Linda, dat bennek ik, treurt omdat haar vent is weggelopen en Bracke tracht den boel bijeen te houden. Al die mensen die op de kermis staan en komen, hebben allemaal ne groten mond maar een vree klein hart. We trachten elk op ons manier er het beste van te maken maar we botsen elk op de muren van het leven. En terwijl dat we knokken tegen ons miserie, ontstaat er plots iets vree schoons. Maar de rest ga ik niet verklappen, want anders zoudt ge misschien niet meer komen kijken.
Ilse Galle - speelster
“Tien kogels voor veertig euro!
Kijk eens naar al die mooie prijzen: pluchen beren, horloges en gps’kes, de nieuwste plasmaschermen, elektrische toestellen en nen echten motto, nen supermotto!
Met een beetje geluk is het straks van u.
3 lotjes voor 5 euro!”
Toen ik de eerste pagina’s van het script las, herkende ik heel erg mijn eigen levensverhaal en dat van mijn medespelers in de tekst. Ik was verrast over hoe er op basis van interviews en gesprekken met ons een theatertekst is ontstaan die iets vertelt over onze levens. We zijn weliswaar elk een personage geworden en onze verhalen zijn bewerkt, maar de voorstelling gaat voor een groot deel over ons: hoe wij worstelen, vallen en opstaan en er toch in blijven geloven.
Ik heb me in het begin vaak afgevraagd in hoeverre het publiek zal reageren op wat wij proberen te maken. De laatste weken begin ik er hard in te geloven dat we een mooie voorstelling kunnen maken. Veel situaties die we op scène brengen, zijn zo uit het leven gegrepen dat dit het publiek wellicht zal aanspreken. We spelen in het Gents en we gebruiken woorden die de onze zijn. We zijn blij dat we geen tekst in onze handen kregen in een taal die de onze niet is.
We zijn een sterke groep geworden en ik ben blij verrast hoe sterk de vriendschapsbanden zijn. Ik zie er nu al tegenop dat het project zal afgerond worden, want ik ben niet goed in afscheid nemen. Maar naar ik verneem willen de mensen van Victoria Deluxe met ons verderwerken. Maar eerst onze voorstelling ’t Vuil Huishouden nog spelen.
Frans Faict - speler - vaste verslaggever in het project
Fragment uit de theatertekst
Geduld & meneer?
Ik heb al gans mijn leven geduld.
En weet je wat dat mij heeft opgeleverd?
Niets.
Ik zit ganse dagen tussen vier muren
te wachten tot dat ik nieuws krijg.
Maar ik krijg geen nieuws.
Het enigste dat ik in mijn brievenbus krijg, zijn betalingen:
een factuur van t water
één van den elektriek,
een belasting van de Provincie,
één voor de vuilniszakken,
een maandelijkse betaling voor mijn begrafeniskosten,
en de grootste factuur komt van de Staat.
Als ik daar nog maandelijks mijn huishuur bij optel,
dan schiet er ver niks meer over.
Aan mijn leeftijd, meneer, dan krijg je geen goed nieuws meer.
Alleen maar slecht nieuws.
Daarom wil ik mij hier op die kermis eens goed laten gaan.
Praktisch
Voorstelling op:
Locatie: De Centrale - Turbinezaal
Inkom: 7 euro / 5 euro (reductie voor -26 en werkzoekenden)
Spel: Melina Lotigiers, Mario Geldof, Patricia Ryngaert, Raymond Van Impe, Aziz Boukhzar, Bernard Goovaerts, Ilse Galle, Harald Desiron, Danny Blancquart, Inge Van Lancker, Ann Van Weymeersch, Werner Mostrey, Marina Bouré, Anita Ryngaert, Ronny Van de Casteele, Frans Faict, Michel Picha, Michelle Van de Putte, Liesje Denutte, Gina De Langhe, Veerle Teirbrood, Marleen Wieme, Tourad Kane, Patrick Uytterhaeghen, Johan Gailliaert.
Tekst en regie: Noortje Dekker, Mout Uyttersprot en dominique Willaert
Scenografie: Berten Jeakers en Evelien Stichelmeyer
Techniek: Ewoud Dutelie
Veel dank aan: Jos Van Herreweghe, Stephane Batselier, Stef Leyn, Sylvie Ongena, Lotte Verbeke, Dominique Martens, Claudine Sergeant, de teams van Victoria Deluxe en de Emancipatorische Projectwerking, het Buurtcentrum Sluizeken-Tolhuis-Ham, het OTC (Opleidings- en tewerkstellingscentrum) van het OCMW Gent dat het decor bouwde en Bobbejaanland dat ons kermisattributen uitleende
Een productie van: Victoria Deluxe i.s.m. de Emancipatorische Projectwerking, het OTC van OCMW Gent en De Centrale.
In Back and Forward, I will be presenting fragments of myself in the film, my story of searching for the right place for me, of deciding to change my life that I had to relocate myself to another place, to another set of standards, to another culture while struggling to remain myself, maintain the good aspects of my initial self, to finally settle for good and to finally be able to find what it is that I’m truly looking for. Hence these thoughts:
I was raised and bred by very special people in their own very special way, their ultimate love for me. And what I mean by this is that nothing in the world could stop them from nurturing me with the basics of life, which would eventually lead me to the right path, to where I am right now. Yes, nothing. Not even the scarcity of food for me and my brothers and sisters, not even the negative amount on my father’s paycheque, not even when we had to walk miles and miles as children to be able to attend school because we were told that it was the only thing that would buy us our freedom, our getaway ticket from the harsh, harsh world we were subjected to live in.
Yes, this is an ode to my parents, to my sisters and to my brothers, to their children and to their children’s children. And yes, this is my journey and they are with me. They have always been with me.
The blinding love of a man for a woman is priceless. There are no words for it. And I am the luckiest woman in the whole world. Nothing could ever fail us now.
Joe Lampasa - participant
Na de succesvolle theatervoorstelling Onderhuids die door het Steunpunt Allochtone Meisjes en Vrouwen (SAMV) vorig seizoen werd gepresenteerd, leefde er bij veel meisjes en vrouwen het verlangen naar een vervolgtraject. De theatervoorstelling, die in verschillende Vlaamse steden werd gespeeld, bleek een ideaal en boeiend medium voor de meisjes en vrouwen om met een breed publiek te communiceren rond zelfgekozen en belangrijke thema's uit hun leven.
Het SAMV en AGORA klopten aan bij
Victoria Deluxe en na enkele verkennende gesprekken werd er beslist om samen
een documentaire te maken over de invloed van de migratiegeschiedenis op het
leven van jonge meisjes en vrouwen van niet Belgische origine.
Back&Forth is een sociaal-artistiek project gecentreerd rond diepte-interviews met meisjes en vrouwen van niet-Belgische origine en zelf gemaakte video-opnames. In het atelier autonome beeldvorming van Victoria Deluxe maakten de deelnemers zelf gemaakte video-opnames rond hoe zij hun eigen leven in ons land ervaren. De centrale vraag van waaruit het project vertrok, is de zoektocht naar wat de impact is van het migratieverhaal op het leven van de meisjes en vrouwen..
In dit kader zijn vorige zomer zeven meisjes/vrouwen terug gereisd naar hun land van herkomst: Turkije, Bosnië, de Filippijnen en Mexico. In het land van herkomst werden beeldopnames gemaakt die verband houden met het migratieverhaal van de participanten. De vele uren beeldopnames verwerkten de meisjes en vrouwen tot een zelfgekozen montage die in groep wordt bekeken en besproken. Na de bespreking wordt de beeldmontage verder verfijnd onder leiding van Ellen Vermeulen, cineaste binnen Victoria Deluxe.
Er werden tevens diepte-interviews afgenomen rond het thema migratie. Dit leverde sterk en ontroerend tekstmateriaal op. De bewerkte interviews en video-opnames worden verwerkt in de richting van een multimediale voorstelling die op 12 februari 2008 in de theaterzaal van Vooruit zal worden gepresenteerd. Het beeldmateriaal wordt aangewend voor de beeldmontage die in handen is van Ellen Vermeulen en Winnie Bauwens.
Het aangebrachte materiaal zal een hertaling vinden in nieuwe beelden die bruikbaar zijn op een theaterscène (cf. het ander ritme, de andere beeldaflezing, de andere verwachtingen). Het concept van de makers is dat de beelden de verhalen over migratie op gang moeten brengen. Binnen deze voorstelling wordt er dus gezocht naar een interactie tussen het beeld- en het tekstmateriaal.
Voorstelling op:
Locatie: Domzaal - Kunstencentrum Vooruit
Inkom: gratis
Omkadering: Dominique Willaert, Ellen Vermeulen, Saïd Henarah en Winnie Bauwens
Participanten: Esmeralda Posada, Aziz Boukhzar, Joevelyn Lampasa, Fefkija Sehic, Nathalie Chambart, Nadia El Alaoui, Sema Vanden Meersschaut, Telli Görgöz, Fatima Ahali, Aylin Caliskan
Toen ik aan dit project begon, wist ik niet dat er zo veel emoties zouden ontstaan. Ik heb mijn leven geanalyseerd, een soort balans opgemaakt en ook voorzichtig een blik op mijn toekomst geworpen: “Wie was ik voor de oorlog in Bosnië? Ben ik ooit iemand geweest, voor wie de mensen veel respect hadden? Wie ben ik nu? Ben ik nu minderwaardig? Waarom kan ik geen job vinden? Waarom voel ik me zo eenzaam hier? Ik hou van Gent, Vlaanderen en België, maar wie zou me missen, als ik een dag hier niet meer zou zijn?”
Ik denk dat dit project me kan helpen om de antwoorden te vinden. Het is meer dan de moeite waard. Ik ben heel dankbaar dat ik de kans kreeg om te leren filmen en monteren.
Fefkija Sehic - participant
Onderweg, op de trein naar Gent, zonder enig
vermoeden wat mij te wachten stond bij Victoria Deluxe, bedacht ik enkele scenario's
over hoe een documentaire over vrouwen en migratie eruit zou zien. Hoe waren
ze nu weeral bij dat thema migratie terechtgekomen en hoe wilden ze het eigenlijk
aanpakken? Stiekem durfde ik te hopen dat het weer niet om clichés zou
gaan. Al gauw bleken mijn bevooroordeelde gedachten voorbarig en mis te zijn.
Wat
bleek? De term migratie werd in de meest ruime betekenis van het woord gebruikt.
De documentaire of beter gezegd de beelden voor de documentaire moesten
van eigen
makelij zijn. Iedereen werd verondersteld haar eigen beelden te maken. Een
weergave van hoe je je zelf percipieert en hoe jouw leven eruit ziet.
Al gauw
bleek dat
het project bestond uit verschillende delen. Aan de ene kant zouden we om de
twee weken samenkomen om elkaar beter te leren kennen als groep; aan de andere
kant om na te denken over de beelden die we zouden maken met de opzet van het
project in het achterhoofd.
Zo is het allemaal begonnen. Niet enkel kregen
we tijdens de eerste bijeenkomsten verschillende migratiegeschiedenissen van
verschillende meisjes te horen, ook
leerden we hoe we met de camera moesten omgaan. Ik behoorde tot de eerste groep
van meisjes die een camera heeft meegekregen.
De vraag die ik me heb gesteld,
voordat ik ben beginnen filmen was: Wat zou ik willen dat de mensen over mij
te weten komen? Hoe geef ik weer wie ik ben en wat ik doe in mijn leven?
Vertrekkend
vanuit deze vragen heb ik beelden gemaakt van mezelf, voor en onderweg naar
een examen dat ik moest afleggen, beelden van een dag dat ik had doorgebracht
met
een vriendin en zo meer. De reflectie vanuit de groep op de beelden, waarbij
iedereen zijn ideeën en mening kwijt kon, speelde een belangrijke rol.
Dit was het begin.
Maar de beelden waren geen weergave van een migratiegeschiedenis.
Ze toonden enkel wat er zich momenteel in mijn leven afspeelt, hoe ik mijn
leven probeer
vorm te geven, maar niet wat er aan voorafging. De rol en invloed van mijn
migratiegeschiedenis kwam aan bod tijdens een lang interview dat door Dominique
en Ellen werd afgenomen.
Ik had het genoegen om als eerste te worden geïnterviewd. Niet enkel vertelde
ik over mijn familie, hoe ik in België was terechtgekomen, maar ook over
personen die van groot belang zijn geweest in mijn leven. Zo kwam aan het licht
dat niet enkel mijn moeder maar ook mijn tantes een zeer grote rol hebben gespeeld
in mijn leven en hoe mijn kijk op de wereld hierdoor is gevormd. De vragen
die me werden gesteld brachten me op een diepgravende manier terug in mijn
verleden.
Vol enthousiasme en met veel toewijding willen we allemaal één
voor één ons verhaal kwijt. Een verhaal dat je misschien anders
nooit te horen of te zien zou krijgen. Daarom onze dank aan Victoria Deluxe
en het Steunpunt Allochtone Meisjes & Vrouwen en iedereen betrokken bij
de organisatie van deze documentaire.
Zerin Oral - participant
Victoria Deluxe heeft de voorbije drie jaar diverse projecten opgezet in Gentse Rust- en Verzorgingstehuizen. Na Het Land van Belofte en Soigneren in RVT De Vijvers en Nu Nog Niet in RVT St-Jozef, werkt Victoria Deluxe sinds februari 2007 in het RVT Het Heiveld te Sint-Amandsberg.
Op aangeven van
de directie en het personeel van RVT Het Heiveld willen we met dit nieuw project
op zoek gaan naar een optimalisering van het onthaalbeleid.
Mensen die uit vrije keuze of noodgedwongen worden opgenomen in een
rust- en verzorgingstehuis, staan voor een grote, finale ommekeer in hun leven.
Deze
beslissingen
gaan gepaard met vele vragen en intense emoties want de vertrouwde omgeving
wordt nu definitief achtergelaten. Daarom is het van groot belang dat deze
overgang
zowel op psychologisch als praktisch vlak zo goed mogelijk wordt opgevolgd.
Via een documentaire willen we in nauwe samenwerking met de ouderen, hun familieleden en het personeel van Het Heiveld dit opnameproces op een eerlijke, positieve en meergelaagde wijze presenteren.
Sinds juni 2007 komt een grote groep bewoners,
onder leiding van medewerkers van Victoria Deluxe en Het Heiveld, wekelijks
samen om te praten over thema's
als verhuizen, achterlaten, jeugdjaren, hoop en zorg. Vaak wordt er voorgelezen
uit het boek Soigneren. De thema's die daarin voorkomen (de oorlog,
zorg en solidariteit vroeger en nu, migratie, enz) wekken bij de bewoners levendige
herinneringen
op. Dan wordt de micro doorgegeven zodat iedereen die wil, zijn of haar verhaal
of anekdote kan vertellen. Op deze momenten voel je hoe belangrijk
het is om een gemeenschappelijk lot bespreekbaar en deelbaar te maken.
Enkele van deze getuigenissen zullen we op het einde van het werkproces in een toonmoment presenteren. Ook zorgen deze groepsmomenten ervoor dat bewoners van verschillende afdelingen in Het Heiveld met elkaar in contact komen. Deze kruisbestuiving biedt nieuwe ontmoetingen die door de bewoners erg worden gewaardeerd.
In de gesprekken gaan
we op zoek naar het mentale en emotionele proces dat aan de opname vooraf gaat.
We gaan onder meer in op de diverse vormen van weerstand
die ouderen hierin hebben ervaren. Daarnaast gaan we op zoek naar welke motivaties
de stap naar het RVT hebben vergemakkelijkt. Op basis van deze gesprekken willen
we samen met het personeel onderzoeken of een groep bewoners gemotiveerd kan
worden om als 'onthaalgroep' te fungeren en een actieve en ondersteunende
rol kan spelen t.a.v. nieuwe en toekomstige bewoners.
Een korte impressie:
Op de kamer van een van de bewoners van Het Heiveld hangt
een grote zwart-wit foto, met daarop de boerderij waar de bewoner altijd heeft
gewoond. Op de voorgrond
staat een immense molen, die al een lange tijd is afgebroken. Deze plek is
blijven evolueren, terwijl in de herinnering van de bewoner de molen er nog
steeds staat.
Dorpen veranderen van aanblik, mensen verhuizen, oude gewoontes vervliegen,
...
Centraal op de campus van Het Heiveld staat een grote, eeuwenoude beukenboom,
die de
bewoners vanuit hun kamers aanschouwen. De boom staat er onbewogen en
fier. De mensen daarentegen hebben een lange levensweg afgelegd om uiteindelijk
in Het Heiveld hun laatste levensfase door te brengen. Na vele levensjaren
verzamelen zij samen rond deze boom. Iedereen heeft zijn eigen verhaal meegebracht.
Vanaf
het moment van opname komen deze verhalen samen en proberen de ouderen hun
herinneringen te verpakken, te koesteren en mee te dragen, hun nieuwe huis
binnen.
De documentaire zal het verhaal vertellen van de alleswetende, oude boom en de bewoners van Het Heiveld, die vervuld van levenservaring, zich samen scharen in de schaduw en de luwte van de boom.
Toonmomenten op:
Locatie: Inkom: 3 euro
Reservaties: via Victoria Deluxe reservaties
Tel. 09 324 80 26 of e-mail: reservatie@victoriadeluxe.be
Artistieke leiding: Ellen Vermeulen
Inhoudelijke omkadering: Luk Nys en Lynn
Van Houtte
Productie: Victoria Deluxe i.s.m. OCMW Gent
Met de steun van: Vlaamse Gemeenschap :: Provincie Oost-Vlaanderen :: Stad Gent :: OCMW Gent
Funny Song is een muzikale documentaire over de bepalende plaatsen en mensen in het leven van singer-songwriter Steve Shorrock.
De in 1953 in Darwen geboren muzikant kwam, na meer dan dertig jaar muzikale omzwervingen doorheen Europa, aan in de Arteveldestad.
Vooraleer we met Steve Shorrock in contact kwamen leefde hij maandenlang haast volledig geïsoleerd in een kleine studio op het Van Beverenplein.
Ver weg van het Parijs waar hij bevriend was geraakt met Serge Gainsbourg en waar hij zijn grote liefde moest achterlaten.
Ver weg van het zuiden van Frankrijk, München en Breda waar hij als muzikant zijn brood probeerde te verdienen.
In september 2006 vond Steve Shorrock, na een welbewuste tip, de weg naar Victoria Deluxe.
Hij werd er huismuzikant en luisterde sindsdien menig publieksmoment op met zijn straf muzikaal talent. Heel vaak stelden mensen ons de vraag: “Wie is die sterke muzikant en aangenaam typische Engelsman?”
Omdat we het zelf niet echt goed wisten, deden we aan Steve het voorstel om in de krokusvakantie van 2007 met hem naar Engeland te reizen. Op zoek naar zijn roots: vertrekkend in zijn geboortedorp Darwen in het noordwesten van Engeland, verder reizend naar de omgeving van Manchester Airport om uiteindelijk te stranden aan de zuidkust in Bournemouth.
Steve Shorrock bereidde samen met de stagiaire Sanne Van der Werf deze reis voor, met het oog op het filmen van die plekken en het interviewen van die mensen die een belangrijke en bepalende rol in zijn leven hebben gespeeld.Met een klein budget reisden Steve Shorrock, Sanne Van der Werf, Dominique Willaert en cineast Koenraad Deblauwe in de eerste week van maart 2007 naar Engeland.
Uit deze werkreis werd Funny Song geboren: een beklijvende documentaire van een geweldige muzikant op zoek naar de invloeden die hem hebben gemaakt tot wie hij nu is.
In dit werkproces zagen we hoe Steve vocht en nog steeds vecht tegen het ouder worden en het niet voluit aan de bak kunnen komen als muzikant. We leerden Steve kennen als een man die leeft voor zijn kunst, maar er niet kan van leven. De reis naar Engeland veroorzaakte bij Steve een intens zoeken naar hoe de muziekscène uit de jaren zestig, zijn ouders, broer, familieleden en vrienden, de plekken waar hij heeft gewoond zijn leven hebben bepaald.
Deze muzikale documentaire zet niet alleen het muzikale talent van Steve Shorrock in de verf, maar vertelt ook het verhaal van de geweldige impact die de muziekscène uit de jaren zestig van de vorige eeuw op die jonge generatie heeft gehad. Deze documentaire zoekt naar de bepalende invloed van vrienden, familie en geliefdes.
Kortom: Funny Song is een document humain over het leven en muzikale werk van Steve Shorrock.

"Steve heeft een hard leven gehad, net omdat hij aan zijn principes vasthield. Hij kon het makkelijker hebben gehad, maar dat is net wat ik bedoel: dat Steve een kunstenaar is, hij bleef trouw aan zijn artistiek talent. Er zijn geen daarin compromissen mogelijk. Hij weet wat hij doet en is daar zeer vastberaden in. Dus ja, Steve heeft het vrij lastig gehad."
Cliff Hayson - goede vriend van Steve
Toonmomenten op:
Locatie: Bij' De Vieze Gasten, Haspelstraat 31, 9000 Gent (Postadres: Reinaertstraat 125)
Inkom: 7 euro / 5 euro (reductie voor -26 en werkzoekenden)
Reservatie: Online , via e-mail dvg-at-deviezegasten.org of bellen naar 09 237 04 07.
Artistieke leiding : Koenraad Deblauwe en Dominique Willaert
Beeld : Steve Shorrock en Koenraad Deblauwe
Soundtrack : Steve Shorrock
Omkadering : Sanne Van Der Werf en Geert Verstraete
Met dank aan: Vrienden en kennissen in Engeland
Productie: Victoria Deluxe
Download affiche
Download flyer
De voorbije vijf jaar heeft
Victoria Deluxe tal van projecten opgezet, waaraan heel wat mensen van diverse
achtergrond deelnamen. Om deze verschillende mensen
de kans te bieden om met elkaar samen te werken, ontwikkelden we de idee om
in 2008 één totaalproject op te zetten: het maken van een langspeelfilm.
Dit initiatief past binnen de visie van Victoria Deluxe om een 'creatieve en lerende omgeving' uit te bouwen. Met het realiseren van een langspeelfilm willen we versterkende interacties tussen stadsbewoners en professionals ontwikkelen. Hierbij maken we geen onderscheid tussen vooropleiding, afkomst, manier van denken of zijn.
Het voorbije seizoen is reeds gehard gewerkt aan de voorbereiding van het filmproject. Zo werd het scenario op een participatieve wijze ontwikkeld waarbij verschillende mensen hun inbreng konden doen. Ondertussen werd ook een subsidiedossier voor ontwikkelingssteun geschreven en ingediend bij het Vlaams Audiovisueel Fonds (VAF).
Met de creatie van de langspeelfilm Voorlopig Niks wil
Victoria Deluxe een verhaal creëren over het soort wereld waarin we leven.
Vertrekpunt is de buitengewone positie waarin Victoria Deluxe zich bevindt.
We maken geen
deel uit van het centrum van de stad of de wereld, maar situeren ons aan de
rand van de samenleving.
In dit verhaal gaat het onder meer om personages en situaties die gewoonlijk als 'marginaal' worden ervaren. De film wil tonen hoe mensen, voor wie het vaak lastig en moeilijk is om op een volwaardige manier aan onze samenleving deel te nemen, op een grensoverschrijdende wijze trachten zin te geven aan hun leven. Aspecten uit de zelfkant van de samenleving willen we op een waardige wijze benaderen en creëren personages die - ondanks het feit dat ze have not's zijn - sterk door het leven gaan.
Concreet wil Voorlopig
Niks het verhaal vertellen van hoe herkenbare
stadspersonages zich zowel met humor, liefde en beleden idealen tot onze hyperconsumptiemaatschappij
trachten te verhouden. Hierin staat de zoektocht van een 46-jarige lasser naar
arbeid en zingeving centraal.
Wanneer we de film draaien, zal onder meer afhangen van de beslissing van het VAF. Ondertussen willen we de komende maanden werk maken van de casting van spelers, het zoeken naar geschikte locaties en de concrete voorbereiding van de draaiperiode.

Onze tweewekelijkse Soirées Deluxe op vrijdagavond zetten we dit seizoen samen met onze enthousiaste vrijwilligersploeg verder. Dit najaar zijn we gestart met een werkweekend in Heuvelland. Met alle vrijwilligers hebben we 2 dagen gewerkt om een goed en gevarieerd programma in elkaar te steken waarmee we dit jaar willen uitpakken. Naast het samenstellen van een programmatie werden ook de visie en doelstellingen van Soirée Deluxe heropgefrist en grondig besproken. Of anders gezegd: hebben we stilgestaan bij de vraag waarom organiseren we Soirée Deluxe?
Voor mij is Soirée Deluxe het moment om sociale
contacten op te zetten met mensen van allerlei slag. Rijke mensen, arme mensen,
mooie of lelijke mensen, … op
een Soirée Deluxe vallen alle verschillen weg. Wat over blijft, is wie
je echt bent als persoon. Het is telkens weer een toffe avond gevuld met toegankelijke,
begrijpbare culturele elementen, zonder pretenties.
Geen kunst met een hoofdletter
K maar grijpbare kunst door en voor gewone mensen.
Het is als nieuwkomer in een stad nooit gemakkelijk om je weg te vinden. Via
een Soirée Deluxe zal je echter vrij snel toch nieuwe, open-mind mensen
ontmoeten.
Jan Van Den Wijngaert
Soirée Deluxe is for me a project set up to people
who have little or no chance at all of participation in social activities.
I myself grew up in
a very small town, and eventually lived in a city where i always had to deal
with
social exclusion. It is a lonely and fustrating thing to always have to fight
for your own social and for your own place, the right to belong, to be ahead,
and to be understand.
Soirée Deluxe recognizes that and initiates programs
that are accessible to people like me. It is a project started by and for volunteers
who want to
belong. We want to dare break the socially snobbish circle and give away to
the little ones, the ones that seldom count. We want to remain diverse and
outreaching
and we want to be known to exist at least in the whole Belgium. We are here
for good. So longtime as the Soirée Deluxe.
"Cause this life is too short
to live it just for you. But when you feel so powerless, what are you gonna
do? So say what you want."
Joevelyn Lampasa
Het accent van Soirée Deluxe blijft liggen op het creëren van een warme, kwalitatieve ontmoetingsplek. Een alternatief voor het commerciële uitgangsaanbod waar iedereen welkom is.
Vrijwilligers en medewerkers van Victoria Deluxe komen wekelijks op dinsdagnamiddag samen om een programma uit te werken, gaande van een vrij podium, een straffe filmvertoning, een muziekoptreden, een swingende karaoké-avond tot een stevige fuif.
Soirée Deluxe is en blijft een artistiek platform voor eenieder die zijn ding op een dicht-bij-de-mensen manier wil brengen. Dit jaar zullen we proberen om dit artistiek platform verder uit te werken en nog meer een forum te zijn voor talent in Gent.
Heb jij interesse voor het mee organiseren van een Soirée Deluxe of om je artistiek talent te delen met een veelzijdig publiek? Laat ons dan iets weten via: soireeteam@victoriadeluxe.be of 09 324 80 26.
Omdat we nog geen eigen vaste plek hebben waar we tweewekelijks kunnen samen komen, organiseren we de Soirées dit seizoen afwisselend in de kelderzaal van De Centrale en in het Buurtcentrum Sluizeken-Tolhuis-Ham. Drie maal dit seizoen organiseren we ook een Soirée Speciale in co-productie met De Centrale, die telkens doorgaat in de turbinezaal.
De verschillende locaties zullen telkens ingericht worden tot een gezellige, warme ontmoetingsplaats met een sfeervolle bar waar een glas wijn of een frisse pint gedronken kan worden. Op geregelde tijdstippen zullen we er ook voor kiezen om kleine hapjes te voorzien.
De bijzondere samenwerking met De Moester, Poco Loco en De Werf zetten we dit seizoen verder. Door deze organisaties gericht uit te nodigen en te informeren over het programma van Soirée Deluxe zijn zij trouwe gasten geworden. Sommige onder hen hebben zich aangesloten bij de stuurgroep die de Soirées inhoudelijk organiseert.
SOIREE DELUXE
Telkens vanaf 19u30 en vrije toegang - tenzij
anders vermeld op affiche of website.
Dranken worden aan democratische prijzen
verkocht.
De vrijwilligers die Soirée Deluxe organiseren zijn Abdeljalil
Harim, Annemarie Thienpont, Guy Van Temsche, Jan
Van Den Wijngaert, Martin
Mamoorany,
Mireille Ghys, Naima Rezrazi, Nele
Sercu, Saidja Peyskens, Salim Louati, Stefanie
Ghys, Steve Shorrock, Tourad Kane, Eddy
Van Laecke, Erwin Alix, Roos Dewaele,
Odile Lowie, Sanne Possemiers.
Vanuit het team van Victoria Deluxe worden zij
ondersteund door Joe Lampasa,
Said Henareh en Ewoud Dutellie.
Soiree Deluxe te gast bij Radio Urgent:

Bijna 6 jaar geleden is het nu dat ik in België aankwam. En
nog steeds blijf ik me verbazen over het enorme verschil dat er is tussen de
verwachtingen
die
ik had en de realiteit waarmee ik de confrontatie aanging. Alleen door als anderstalige
nieuwkomer in een land te leven kan een dergelijke realiteit je deelachtig worden.
Voordien, of als buitenstaander die het niet zelf heeft meegemaakt, kan je je
deze gevoelens onmogelijk voorstellen. Gevoelens van isolement, falen, succes,
onbegrip, ontdekking, depressie en blijdschap blijven elkaar als steeds terugkerende
cycli opvolgen. Onverbiddelijk.
Je nieuwe geschiedenis bouwt zich langzaam, zeer
langzaam op, steunend op de as van je verleden dat niemand kent of erkent.
Je vrienden, gewoontes, smaken,
nationale feestdagen glijden af naar "iets dat voorbij is" en dat 's
nachts wel eens durft opduiken, als stiltes die pijn doen onder een hemel waarin
nauwelijks sterren zichtbaar zijn.
Terwijl ik nu langzaam de grens van een nieuwe
taal oversteek, kom ik tot de ontdekking dat ik nog een totaal ander universum
van codes moet leren kennen.
Culturele codes die nergens in een woordenboek beschreven staan en die nergens
vermeld stonden in de 300 pagina's van mijn eerste cursus Nederlands voor
Anderstaligen.
Deze codes ("vanzelfsprekendheden") ontdekken en begrijpen,
brengt je dichter bij de mensen van hier en laat je toe te begrijpen waarom
het moeilijk
is om nieuwe vrienden te maken, waarom je niet gemakkelijk aan werk geraakt,
... en stilaan groeit er een inzicht in het waarom van de zovele waaroms...
Het
is een weg die iemand in eenzaamheid aflegt, het is het besef dat die weg elke
dag opnieuw moet worden afgelegd en het besef dat de weg langer is
dan
voorheen ooit ingeschat.
Gelijkaardige ervaringen hoorde ik opduiken bij de
medecursisten van de taalcursussen en inburgeringscursussen, zowel bij mannen
als vrouwen, bij jong en oud. Maar
het Nederlands is te gebrekkig om die complexe gevoelens te kunnen uitdrukken
en de cursussen zijn zo grammaticaal, vol wetten, regels, papieren en administratie. Wanneer is er dan de tijd en mogelijkheid voor het uiten van je emoties, de
beleving, voor de muziek en beelden... ?
In het project dat ik in september
2007 met anderstalige nieuwkomers opstart, is fotografie alleen een vertrekpunt,
een aanzet tot meer diverse taken die
de groep op zich zal nemen tijdens de cursus: technieken aanleren, met de groep
op uitstap gaan, materiaal selecteren, de tentoonstelling mee organiseren,
de
beleving van deze ervaring uitleggen aan een publiek en bij de communicatie
naar de pers toe mee verzorgen ... Doorheen het project zal elke deelnemer
bij zichzelf
nieuwe wegen, facetten en mogelijkheden vaststellen. De ervaring dat een relatief
snelle verandering, evolutie en aanpassing een nieuwe situatie mogelijk maakt,
is heel nuttig in het leven van een immigrant.
In beelden kan je gevoelens
en belevingen directer kwijt dan doorheen de filter van een vreemde en onbeholpen,
gestamelde taal. Voor mezelf betekende fotografie,
op deze lange eenzame weg, een enorme hulp. Een soort visuele maatstaf bij
het confronteren van mijn heden met mijn verleden. Foto's van toen tonen
me nu een geschiedenis van verschil, een geschiedenis die voor mij tastbaar
is,
reëel, bestaande. Het verleden kan voor de buitenstaander onbekend zijn,
of zelfs niet erkend worden, genegeerd worden.
Voor de nieuwkomer kan het verleden
verglijden: de herinneringen worden vager. Foto's blijven een bewijs
en ondersteunen de eigen identiteit. Tegelijkertijd helpen ze om de idealisering
van het verleden tegen te gaan. Ze dienen ook als maatstaf voor mijn heden,
voor
mijn kleine en grote realisaties, een bewijs van de weg die ik al aflegde,
de weg in de richting van mijn dromen, de weg waarop ik nieuwe mensen - Belgen
en
nieuwkomers - leerde kennen en die blijk gaven om dezelfde interesses en passies
te delen. Het zijn nieuwe vrienden, nieuwe sterren die beginnen te fonkelen
boven de horizon van dakpannen en eeuwenoude kerktorens. Doorheen de gedeelde
interesses
en passies wordt het mogelijk om onze verschillende codes te begrijpen, te
erkennen. En zo begint een muur langs beide kanten tegelijk af te brokkelen.
Eduardo Tardáguila
Methodologie van de workshop fotografie in Kom-Pas
Via een affiche en een bezoek aan de inburgeringsklassen voor anderstalige nieuwkomers in Kom-Pas Gent worden 10 à 15 volwassen nieuwkomers geworven voor het project. Gedurende drie maanden volgen deze nieuwkomers wekelijks een fotografieworkshop van 3 uur onder leiding van fotograaf Eduardo Tardáguila.
Tijdens de sessies komen verschillende facetten van het digitale
en analoge fotograferen aan bod: algemene basistechnieken, het nemen en evalueren
van
foto's, het digitaal monteren.
Er zijn verschillende fotografie-sessies voorzien in diverse omstandigheden: overdag in de stad, in een fotostudio, bij valavond. Alle ervaringen worden uitvoerig besproken in groep. Daarnaast is er ook één workshop 'pinhole' o.l.v. een externe docent, de fotografe Mira Heija. Hiermee wordt het principe van het fotograferen duidelijk. Een bezoek aan het fotografiemuseum van Antwerpen biedt een kennismaking met visies van andere fotografen.
Naar het einde toe er is ook een filosofeersessie waarin de nieuwkomers hun 'positie', hun 'ervaring als nieuwkomer' uiten en tekstmateriaal genereren die de beelden tijdens de tentoonstelling zullen begeleiden.
De selectie van de foto's, het voorbereiden van de expositie, het aanmaken van een brochure, wordt besproken in groep. De verdere uitwerking van de tentoonstelling wordt gedurende één maand voorbereid door de groepsbegeleider in samenwerking met Kom-Pas en Victoria Deluxe.
De vernissage en eerste tentoonstelling gaat door in het onthaalbureau Kom-Pas. Het doelpubliek is de integratie-, welzijns-, sociaal-culturele- en onderwijssector. Doel is dat de tentoonstelling nadien diverse plaatsen aandoet voor een breed publiek.
Het project is uniek in die zin dat de begeleider zelf (ex)nieuwkomer is en het hele proces in handen van nieuwkomers is. Het kiezen van de onderwerpen, het maken van de foto’s en de selectie achteraf gebeurt door de nieuwkomers. Dit zorgt voor bijzonder beeldmateriaal. Het kan voor Vlamingen een interessante ontdekking zijn om te zien hoe nieuwkomers in een fase van eerste kennismaking met onze cultuur en in contact met hun eigen verleden, onze leefomgeving in beeld brengen.
Welke doelstellingen liggen aan de grondslag van dit project?
De workshops gaan door in het nieuwe lokaal van Victoria Deluxe, in Dok Noord 4 - Hal 25 te Gent.
Locatie: Kom-Pas, Kongostraat 42 , 9000 Gent
Website: Te Doy Mis Oyos
Artistieke
coördinatie: Eduardo Tardáguila
Met de steun van: Kom-Pas Gent vzw,
Victoria Deluxe vzw en de Vlaamse Gemeenschap.
In 2006 en 2007 werkten cineast Koenraad Deblauwe en fotografe Evy Menschaert samen met diverse medewerkers van Victoria Deluxe en Sofie Vandaele van CC Evergem een sociaal-artistiek project uit rond het verdwijnen van de wijk Zandeken. Samen met de bewoners werd er twee jaar aan een herinneringsdocument gewerkt dat de wijk Zandeken op een integere en doorleefde manier in beeld brengt. Met dit project willen we ode brengen aan de rijke geschiedenis van Zandeken en de bijzondere kracht en veerkracht van deze lokale gemeenschap.
De onteigening van deze wijk omwille van de komst van het nieuwe Kluizendok was onomkeerbaar. Alle inwoners van de wijk Zandeken moesten en moeten hun huis en leefplek verlaten. De manier waarop de bewoners afscheid hebben moeten nemen van hun wijk en de herinneringen aan Zandeken die men wil meenemen, staan in dit sociaal-artistiek project centraal.
Over het verdwijnen van de wijk Zandeken
De start van het project
De intense samenwerking met de bewoners
Het vervolgtraject
Eindtoonmoment
Vorig seizoen bouwden we een sterke atelierwerking Autonome Beeldvorming uit. Wekelijks kwamen jongeren en volwassenen naar Victoria Deluxe om te leren filmen en monteren:
Jongeren van
het centrum
voor attitudetraining De
Werf (Sint-Amandsberg), minderjarige nieuwkomers verbonden
aan het onthaal- en integratiecentrum Kom-pas (Gent),
meisjes en vrouwen verbonden aan het Steunpunt Allochtone Meisjes en Vrouwen
(SAMV) en een aantal participanten
van Victoria Deluxe namen wekelijks deel aan het atelier. Samen werd er gezocht
hoe ze hun kijk op hun leefwereld en de werkelijkheid kunnen verbeelden,
hoe ze op
een meer authentieke wijze de diversiteit binnen de samenleving in beeld
kunnen zetten.
Het opzetten van audiovisuele projecten binnen een sociaal-artistieke werkcontext vergt een nieuwe denkoefening naar werkmethodiek, traject en doelstelling. Een audiovisueel project heeft onder meer als doelstellingen: confronteren, getuigen, oproepen, sensibiliseren en emanciperen. De evolutie naar gebruiksvriendelijke camera's en montageprogramma's heeft er voor gezorgd dat het maken van afgewerkt beeldmateriaal toegankelijker is geworden.
De rol van de professionele
cineasten die de ateliers begeleidden lag vooral in het faciliteren. Ze spoorden
de deelnemers aan om met hun eigen beelden aan de slag te gaan en leidden dit
in goede banen.
Tijdens de atelierwerking gingen we sterk in op het begrip 'beeldvorming' in de figuurlijke zin van het woord. Een Filippijnse vrouw wil de andere kant van migratie tonen maar filmt toch zichzelf terwijl ze de afwas doet en haar huis opruimt. Bevestigt zij het cliché? In tegenstelling tot de reguliere media hebben wij samen gepoogd om verder te gaan dan het "cliché-beeld". Het was een zoektocht naar meer authentieke beelden en een meer genuanceerde beeldvorming. Het beeldmateriaal werd samen bekeken en besproken. Er werd geconfronteerd en geargumenteerd. Beelden werden geselecteerd en gemonteerd tot afgewerkte filmpjes.
Voor de medewerkers van het atelier was dit ongetwijfeld een leerrijk en boeiend proces. Het was evenwel een 'straffe' ervaring voor de medewerkers en begeleiders van de ateliers.
"Als professioneel cineast word je geconfronteerd met je opleiding en visie. Ik heb geen rationele verklaring waarom sommige beelden werken en andere niet. Toch moet je je keuze motiveren. Aan de eindmontages ging een proces van onderhandelen en onderzoeken vooraf. Kan dit beeld na het andere komen? Hoe kunnen we dit stereotiepe beeld doorprikken? De vooroordelen bevestigen of zoeken naar een tegengewicht? Het was tegelijk ontnuchterend om mensen die in een onwerkelijke situatie leven toch aan te zetten tot filmen. Maar als je plots op dat ene beeld botst, die ene getuigenis, dan pas besef je wat de impact is van een beeld en wat we missen in de dagelijkse beeldenstroom."
Ellen Vermeulen - cineaste
Op Soirée Deluxe van 29 juni 2007 werd een
anderhalf uur durende documentaire gepresenteerd, het resultaat van een seizoen
Autonome Beeldvorming. Afgewerkte
filmfragmenten, losse fragmenten ter illustratie, werden afgewisseld met interviews
van de makers. In deze werd er gereflecteerd over de werkwijze, de doelstelling
en de eindresultaten van het atelier.
Op een vraag als 'bevestig je nu niet juist het cliché dat we willen doorbreken?' werd ontnuchterend geantwoord: 'ik heb het recht om als sans papiers op café te gaan' of nog 'Ik weet dat mijn moeder in dat beeld heel uitdagend doet maar in realiteit is ze niet zo'.
Ook dit seizoen wordt onze audiovisuele infrastructuur en montageruimte verder intensief gebruikt. Via een reservatiesysteem kunnen onze participanten op eigen ritme gebruik maken van onze montagesets. Door middel van een permanentieregeling kan er steeds beroep gedaan worden op een profesional. Zo kunnen de deelnemers op een eerder informele wijze hun vaardigheden en opgedane kennis inzake film en montage verder ontwikkelen. Een positieve evolutie hierbij is dat de meer ervaren participanten de minder (technisch) onderlegde deelnemers op weg helpen en verder bijstaan. De meer gevorderden werken er volledig zelfstandig aan nieuwe (film)projecten en ideeën. Door deze manier van continuëring van dit project is ons Atelier Autonome Beeldvorming een permanent audiovisuele werkplek geworden en bieden we een laagdrempelige introductie en opleiding in film-, montage- en (bij uitbreiding) multimediale technieken.
"De gewone, kleine mens wordt genegeerd en het
zijn juist die mensen die aandacht moeten krijgen en waarrond iets moet gedaan
worden. De film die ik maak,
heeft
als doel de positieve aspecten van migratie in beeld te zetten. Dit is één
van de vele onderwerpen die niet voorkomen in de media. De film gaat over mij,
over mijn leven, over de redenen waarom ik naar hier kwam, over hoe veranderingen
ons en onze beslissingen bepalen en over hoe andere mensen ons beïnvloeden.
Niet iedereen die gemigreerd is naar een ander land profiteert van wat het
gastland te bieden heeft. Ik heb mij ook kapot gewerkt om te komen tot wie
ik nu ben.
Misschien kan dit de wereld niet schelen maar ik vind het belangrijk om dat
te tonen.
We kwamen samen om het beeldmateriaal dat we hadden gemaakt te bekijken.
Plots was er een scene waarin mijn huis en mijn spullen te zien waren. Ik was
aan
het opruimen. Ik maakte de vaatwas leeg. Hierop kreeg ik een opmerking. Ik
zie er
namelijk Aziatisch uit, en ik kreeg de opmerking dat dit een stereotiep beeld
is van iemand die uit Azië komt en in het Westen leeft. De kuisende vrouw.
Ik had daar nog geen seconde over nagedacht. Dit was de mening van een ander
over mij terwijl ik van mezelf een tegenovergesteld beeld heb. Het doel van
dat beeld was om mezelf in m'n huis te tonen van 'kijk, ik ben
een proper iemand'. Het verschilde met de opmerking van die persoon.
Wat ik
nu moet doen is de mezelf diversifiëren. Ik moet beelden maken
van mezelf in andere situaties. Zo zal er een evenwicht ontstaan in mijn beeldvorming
en een meer eerlijk beeld getoond worden. Beelden van jezelf voor een publiek
zijn altijd confronterend. Soms kijk ik naar mijn films en dan zijn er altijd
zaken die ik gezegd of gedaan heb die ik uiteindelijk niet wil laten zien.
Dan
denk ik aan anderen, mensen uit mijn familie, wat zullen zij zeggen als ze
dit horen of zien? Het zou verkeerd geïnterpreteerd kunnen worden."
Joevelyn Lampasa - participant
"In mijn film 'Espoir' ziet
iedereen dat ik leef in normale omstandigheden maar de realiteit is totaal
anders. Ik heb geen papieren.
Ook
al heb ik geen
papieren, ik leef met mijn gezin. Ik ben vader van een gezin en dit is de boodschap
die ik wil overbrengen: zelfs al heb ik geen papieren, toch probeer ik mijn
leven te leiden zoals anderen.
Mijn film is een start. Ik maak nu films en ik
heb veel
ideeën. Ik wil mijn kennis uitbreiden en nu heb ik een doel voor ogen."
Abdeljalil Harim - participant
"Mijn moeder is heel belangrijk voor mij. Ze
is niet zoals andere moeders. Ik zie geen enkele moeder voor het venster staan
met haar middelvinger omhoog.
Ze is alles voor mij. Ik denk vooral dat anderen haar zullen bekijken als
een arrogante vrouw. Maar ze is totaal niet zo.
Als je filmt moet je jezelf
ook filmen zoals je bent. En niet van 'ik
ga mij hier schoner voor doen'. Nee, je moet je filmen zoals je bent.
En zij is gefilmd zoals ze is. Niet arrogant, niet vulgair. Maar zoals ze is."
Stefanie Ghys - participant
Victoria Deluxe is een rustige plaats voor
mij waar veel wordt gelachen en waar ik veel nieuwe vrienden heb leren kennen.
Ik
leer hier veel bij rond film en hoe ik moet omgaan met de camera. In het begin
dacht ik van: "dit is niks voor mij", maar ondertussen ben ik hier
zo graag dat ik ook vrijwilliger ben geworden binnen het project Soirée
Deluxe.
Als ik naar mijn eigen beelden kijk, denk ik soms van shit,
had ik dat maar vanuit een andere hoek gefilmd. Toch had ik nooit gedacht dat
ik
zo'n goeie beelden zou hebben na een eerste keer filmen. Het is pas toen
ik met monteren startte dat ik zag hoeveel dingen je allemaal met die beelden
kunt gaan doen om uiteindelijk een 'wijs' filmpje te maken. Achteraf
zie ik soms dat ik te veel dezelfde beelden heb en meer afwisselend moet gaan
filmen.
Soms vind ik het ook een beetje raar om mezelf te zien op beeld. Sommige
beelden zijn zelfs schokkend en had ik van mezelf nooit verwacht. Dan denk
ik: "wat
voor een onnozelaar ben ik eigenlijk". Misschien moet ik daar in de toekomst
wat op gaan letten.
Wanneer je aan mensen zegt dat je ze gaat filmen, krijg
je altijd andere beelden dan wanneer je het hen niet vraagt. Ik vind het
soms beter dat je het hen niet
vraagt.
De beelden van anderen vind ik tof omdat je een kant ziet van hen
die je normaal niet ziet. Sommigen vinden het bijvoorbeeld leuk om hun computer
te filmen,
maar ik vind dat eerder onnozel. Je zou soms niet verwachten dat bepaalde mensen
zo
zijn. Je ziet bijvoorbeeld een deftige man op straat en dan plots zie je beelden
van hem op café en zitten ze daar te drinken om te drinken. Allez, 'k
zeg maar iets hé!
Ik vind weinig beelden van mezelf en anderen eigenlijk
echt schoon. Mensen filmen gewoon wie ze zijn. Trouwens wat is tegenwoordig
nog schoon. Ik hoop
dat er in
de toekomst nog veel mensen bijkomen in het project en dat ik mooie filmpjes
kan afleveren.
Ives V. - 17 jaar
Al jarenlang droomde ik ervan om filmpjes te maken en te
leren monteren. Ik had enorm veel ideeën in mijn hoofd die ik wilde uitwerken
en heb de voorbije jaren veel gefilmd. Nu heb ik al mijn beelden van de voorbije
zeven jaar verzameld, en kan ik bij Victoria Deluxe, onder deskundige begeleiding,
mijn beelden monteren en nieuwe ideeën uitwerken.
Deelnemen aan het project
Autonome Beeldvorming is voor mij geweldig! Ik ben er constant mee bezig, heb
ideeën in mijn hoofd, denk na over welke beelden
ik in de montage wil, enzovoort. Het heeft mijn leven veranderd, want hiervoor
deed ik helemaal niets en had ik nergens zin in. Nu heb ik de kans om dingen
te leren en doen die ik al jaren wou leren en doen, en om de ideeën en
concepten in mijn hoofd uit te werken.
Mijn laatste vriendin was danseres en
had enorm veel verschillende jurken. Ik heb toen filmpjes gemaakt van deze
jurken, met dichte close-ups en telkens
met
een ander soort lichtinval. Nu kan ik deze beelden eindelijk ook gaan monteren
en ze omtoveren in een mooi filmpje.
Ook de andere deelnemers van het project
zijn heel gemotiveerd en geïnteresseerd
en maken mooie beelden. Ik ben dan ook heel benieuwd naar al die filmpjes!
Steve Shorrock - 54 jaar
De theatervoorstelling Rapidité Rapidité ging op 24 mei 2007 in première voor een volle zaal in theater Arca. Het talrijke publiek kreeg een gelaagde inkijk in de complexe leef- en werkomstandigheden van de (internationale) vrachtwagenchauffeurs aan de hand van deze voorstelling.
Naast de voorstelling kon men in de zolderkamer van Arca een filmmontage bekijken waarvan de beelden werden gemaakt tijdens een daguitstap met de zesdejaarsleerlingen vrachtwagen van het KTA Lindelei. Tot in de toiletten toe werd Arca ondergedompeld door CB-gesprekken, die geënsceneerd waren door de leerlingen vrachtwagen.
Een grote groep van deze leerlingen kwam nieuwsgierig - en onder goedkeurend oog van hun leerkrachten en directrice - afgezakt naar Arca voor de première van Rapidité Rapidité. De reacties van de leerlingen en het publiek verraadden dat er heel wat herkenbaarheid schuilde in de dialogen die werden opgevoerd.
Marnix Vuylsteke - zelf chauffeur en één van de spelers van Rapidité Rapidité - vond de tijd om terug te blikken op zijn eerste ervaring als acteur. Regisseur Tom Dupont zocht hem op en keek samen met hem nog eens 'in de achteruitkijkspiegel'.
Tom: Heb je al teruggedacht aan de repetitie en de speelperiode?
Marnix: Ja. Het komt regelmatig wel
eens terug in mijn gedachten. Het was van meet af aan een heel
hectische periode maar het was vooral een mooie periode. Ik heb
er eigenlijk weinig bij stilgestaan het moment dat het zich
allemaal voordeed en ik heb mij daar ook weinig vragen bij
gesteld. Omdat ik van in het begin zoiets had van: natuurlijk doe
ik daar aan mee. Ik moest daar precies niet over nadenken. Ook al
paste het niet in mijn planning op dat moment. Ik zat al met heel
veel activiteiten en toch heb ik het er bijgenomen. Want
halverwege is het bijna afgesprongen. Dat ik het echt niet goed
meer wist. Ik kon het toen ook bijna niet meer aan.
Maar de ervaring van in Arca te kunnen spelen, heeft bij mij
wel iets wakker gemaakt. Ik had nog nooit toneel gespeeld. Als ik
ooit de kans krijg om terug in een stuk mee te doen en ik vind
daar de tijd en ruimte voor, dan ga ik dat zeker doen. Omdat ik
nu weet wat dat inhoudt. Maar met Rapidité Rapidité
wist ik dat niet. Dat was voor mij een sprong: wat gaat dat hier
worden?
Ik weet nog goed toen je belde of ik naar de lezing kon komen.
Ik dacht toen dat je uit verschillende mensen een aantal spelers
zou kiezen. Ik dacht aan een auditie met veel volk maar dat was
helemaal niet zo. Dat was de eerste verrassing. Het feit dat het
vooral over vrachtwagens en transport ging, is voor mij
natuurlijk de grootste motivatie geweest. Omdat ik er lang genoeg
inzit.
Tom: Je zegt dat je regelmatig aan de voorstelling terugdenkt, kun je zeggen wanneer?
Marnix: Als ik met de camion rijd. Je zit achter het stuur en je gedachten gaan zijn vrije gang. Dan ga je terug.
Tom: Kijk je nu anders naar de inhoud van het stuk?
Marnix: Neen, ik kijk er inhoudelijk niet anders naar. Ik vond het een juiste weergave. De belangrijkste punten van de transportsector werden aangeraakt. Het feit dat de vrouw thuis vijf dagen wacht tot de man klaar is met werken. Het feit dat je toch wel met een serieus 'gedrocht' op baan bent. De rijtijden en rusttijden. Ik vind dat het allemaal aan bod gekomen is: zowel het familiale aspect als het werk zelf.
Tom: Heb je na de voorstelling contact gehad met het publiek en met chauffeurs?
Marnix: Ja. De chauffeurs die ik
aangesproken heb - de weinige die er geraakt zijn - waren toch
serieus onder de indruk. Ik herinner mij toch een paar reacties:
Ik ga dat doorzeggen en ze moeten komen kijken. Je moet dat
alleszins zien, dat is goed! Maar ja. Wie heeft daar tijd voor
als camionchauffeur? Als ze al thuis zijn op zaterdagavond hebben
ze daarom niet altijd tijd of goesting om buiten te komen.
De mensen die geen kennis hadden van het chauffeursleven waren
ook enthousiast. Ik vroeg onder andere aan een vrouw wat bij haar
was veranderd na de voorstelling. Wat ik nu weet en waar ik
vroeger niet bij stilstond, zei ze, is dat dat allemaal mensen
zijn die in dienen camion zitten. Ik vond dat heel mooi. We
hadden jammer genoeg na de voorstelling te weinig tijd om met
iedereen te babbelen maar het heeft zeker wel wat wakker
gemaakt.
Tom: Hoe was het om op de planken te staan?
Marnix: Ik ga dat nog doen. Ik weet dat het nog zal terugkomen. Ik ga dat nog doen. Ik vertrouw erop dat het op het juist moment nog eens terugkomt.
Tom: Had je het gevoel dat je iemand anders was tijdens het spelen?
Marnix: Neen, want ik ben camionchauffeur. Het enige wat ik moest kennen was mijn tekst.
Tom: Kon je je vinden in wat je moest spelen?
Marnix: Ja. Er waren een paar stukken waarin ik me aanvankelijk niet kon herkennen, maar die zijn er dan ook uitgevallen.
Tom: Was er een link met uw personage en uzelf?
Marnix: Ik blijf altijd rustig, zeker met mijn camion op de baan. Ik ga mij ergeren in mijn auto. Ik ga mij dul maken in het verkeer. Maar met mijn camion heb ik dat niet. Ze mogen nog zo zot doen voor mij. Niemand kan mij opjagen. Op dat moment werk ik. Als je in de file staat, kan je er niet over rijden he. In die zin zijn er wel gelijkenissen tussen mij en het personage dat ik speelde. Er zat ook een tikkeltje naïviteit in hem. Dat heb ik ook en spijtig genoeg ben ik het die af en toe verlies. Maar vooral het feit dat hij heel veel vertrouwen had. Vertrouwen in de situatie zoals ze zich voor deed. Dat heb ik ook wel. In absurde situaties kan ik soms heel veel rust vinden. Dat vond ik mooi in die rol. Vertrouwen in de situatie.
Tom: Had je kunnen voorspellen hoe de voorstelling er ging uitzien?
Marnix: Absoluut niet. Ik had mij iets totaal anders voorgesteld. Er was aanvankelijk sprake van te werken met echte camions en toen kreeg ik al een beter beeld. En toen was er ook nog de idee van een vrachtwagen die kwam aangereden met een tribune erin. Het uiteindelijk resultaat was iets anders maar vond ik ook heel goed meegevallen (de gebotste kartonnen vrachtwagens met speelvlak in de geveinsde aanhangwagen in een theaterzaal met vaste zitplaatsen).
Tom: Had je last van stress of plankenkoorts?
Marnix: Ik weet het niet. Ik heb niet het gevoel dat ik daar last van had. De tekst was een stressfactor maar dan nog. Het was geen stresserende ervaring, integendeel. Het was een uitlaatklep.
Tom: Was er voor u een verschil tussen de eerste en de laatste voorstelling?
Marnix: Ja. De eerste voorstelling
was een hele mooie en de laatste voorstelling was nog mooier. Zo
is het. En er tussenin ook. Ook al was er tussenin minder volk in
de zaal. Ik vond ze eigenlijk allemaal even mooi. Allemaal op
zich. Iedere voorstelling had wel iets. Je evolueert. Je voelt na
2, 3 voorstellingen van dat kan, dat kan niet.
Een moment dat ik nooit zal vergeten is toen Sonja haar liedje
zong en het publiek begon te applaudisseren. Er waren een tweetal
mensen die plots applaudisseerden en na mijn teken begon iedereen
mee te applaudisseren. Een heel mooi moment. Dat is nooit meer
teruggekomen na die ene keer. Die ene chauffeur in het publiek
die spontaan al zijn uitingen brulde vond ik ook heel goed,
Saidja de muzikant die te laat kwam voor de voorstelling... Er
waren te gekke momenten.
Tom: Het lijkt precies al lang geleden?
Marnix: Het lijkt inderdaad lang
geleden. Door mijn werk en de kinderen zit ik in een
stroomversnelling van activiteiten. Sommige herinneringen
vervagen wel maar ze verdwijnen niet. Ik probeerde onlangs met
Patrick (tegenspeler in het stuk) nog wat tekst op te zeggen maar
dat ging toch moeilijk. Het was een mooie periode. Hoe moeilijk
en hoe druk het ook was. Ook de mindere momenten hoorden er
allemaal bij. Ik denk dat het in ieder ander theaterstuk ook niet
altijd rozegeur en maneschijn is. Dat zal ook met vallen en
opstaan zijn. Als je met zoveel mensen in een periode zo kort op
elkaar zit, is het logisch dat je de menselijke neveneffecten
daarvan ziet. Dat hoort er gewoon bij. Dat is een indicatie van
iemand beter leren kennen. Als je zo ver kan gaan met mensen is
dat een logisch gevolg.
Ik vond het sociaal-artistieke gegeven mooi. Dat de inhoud van
de voorstelling zaken aanhaalt die zich voordoen in de
maatschappij waar niet iedereen stil bij staat. Diegenen die het
stuk zagen, zullen er stil bij gestaan hebben en stil bij staan.
Ik ben ervan overtuigd dat iedereen die dat stuk gezien heeft nu
met een ander gevoel op de E40 of de E17 rijdt. Daar ben ik van
overtuigd.
Rapidité Rapidité foto-album [in Flickr]
Victoria Deluxe heeft een kleurrijke eerste jaarhelft achter de rug. Het multimediaproject Look Again met de jongeren van het Centrum voor Deeltijds Onderwijs uit de Offerlaan in Gent en het wervelende circusproject Ik heb de hemel hier zien geboren worden met bewoners van de sociale woonwijk Serbos uit Dendermonde waren onze twee hoofdprojecten in het voorjaar. Beide projecten veroorzaakten nieuwsgierige en betrokken reacties bij heel wat bezoekers. Deze reacties versterken ons geloof in de kracht die de sociaal-artistieke werkvorm binnen onze samenleving kan ontwikkelen.
De gedeelde erkenning met vzw Nakhla door de Vlaamse CultuurPrijzen 2005 voor onze vrijwilligerswerking van Soirée Deluxe betekende voor iedere medewerker en participant een serieuze blijk van erkenning. Deze prijs heeft eerst en vooral de vrijwilligers trots gestemd. Een belangrijke illustratie dat iedere vorm van erkenning, in welke vorm dan ook, als een serieuze ruggensteun wordt ervaren.
Opnieuw zetten heel wat medewerkers en vrijwilligers hun schouders onder het nieuwe seizoen. Meer dan ooit waarderen we de inzet van burgers die - ondanks het feit dat zij op de reguliere arbeidsmarkt vaak niet of onvolwaardig aan de bak komen - ontzettend zinvol werk verrichten. Op de één of andere manier zouden de politieke verantwoordelijken dit soort werk adequater moeten kunnen honoreren. Wanneer de media bericht hoe rijk 'sommige' Belgische gezinnen zijn, kunnen wij niet anders dan te wijzen op het geringe en soms veel te lage inkomen van heel wat van onze vrijwilligers en participanten. Wie niet voluit kan consumeren, is verplicht om op zoek te gaan naar andere vormen van zin- en betekenisgeving.
Voor sommige burgers ontstaan nieuwe vormen van zingeving door zich te verbinden met één van de vele projecten die binnen Victoria Deluxe worden ontwikkeld. Onze rol hierbij is veelzijdig: projecten in de steigers zetten, zoeken naar partners, het ontwikkelen van passende logistieke en organisatorische steun, het coachen van medewerkers en last but not least: het zoeken naar hoe de participanten hun kwaliteiten en capaciteiten op een creatieve manier kunnen aanwenden. Onze belangrijkste opdracht bestaat uit het ontwikkelen van projecten waar participanten maximaal tot ontplooiing kunnen komen. Centraal staat het faciliteren, inspireren en motiveren van de werkprocessen en de mensen die deelnemen.
In het voorjaar werden we bijzonder hard geraakt door het lot van de vele sans-papiers die maandenlang actie hebben gevoerd, onder meer in de Sint-Antoniuskerk hier in Gent. Hun hoop was dat we onze rijkdom deels zouden herverdelen in de vorm van een regularisatie op basis van heldere criteria. We gebruiken even de verleden tijd want net voor het zomerreces werd de nieuwe asielwet goedgekeurd zonder dat er sprake is van duidelijke regularisatiecriteria. De hoop is zoek bij heel wat sans-papiers die de actie in de Sint-Antoniuskerk hebben ontwikkeld. Ondanks de vele en creatieve acties, de solidariteit van heel wat Belgen, de oproep van de bisschoppen en talrijke priesters weigert onze overheid een humaan asielbeleid toe te passen.
Dat de meeste politieke partijen weinig tot geen druk hebben uitgevoerd en weigerden om hun politiek gewicht in de schaal te leggen, stemt hierbij tot nadenken. Ook in de toekomst willen we vanuit onze werking de sans-papiers in verbinding met andere actoren blijvend ondersteunen. Waar de politiek faalt, moeten we naar analogie van de oproep van Hannah Arendt de moed hebben om t.a.v. bepaalde politieke beslissingen burgerlijk ongehoorzaam te zijn.
De tweede jaarhelft stelt ons voor heel wat uitdagingen. In de eerste plaats worden de tweewekelijkse Soirées een stuk anders ingevuld. Op vraag van de vrijwilligers wordt vanaf dit seizoen meer het accent gelegd op informele ontmoeting en rock&roll. De Soirées zullen afwisselend worden aangewend om al wie wil op een cabareteske manier de scène te laten bespelen, enkele keren een straffe film te tonen en ten geregelde tijde zullen we dolenthousiast de dansvloer opgaan.
Eind september 2006 gaat de muziektheaterproductie Courage in een regie van Luk Nys in première. In samenwerking met het Festival van Vlaanderen, Het Collectief en de gevangenis van Gent brengen we een voorstelling over de moed om verder te willen leven ondanks vernedering, veroordeling, onmogelijke hunkering en waanzin. Courage is gebaseerd op talrijke interviews met gedetineerden, familieleden en personeel van de Nieuwe Wandeling.
Nog eind september werken we samen met NTGent aan een nieuwe editie van Brandhaarden. Onder de noemer De minnaars van de macht staan we op een gefictionaliseerde manier stil bij de spannende realiteit van de nakende gemeenteraadsverkiezingen.
In opdracht van het Parlementair Instituut viWTA werken Noortje dekker en Kyra Fooy samen aan een theatervoorstelling rond het thema Aan de onderkant van de technologische samenleving. Deze theaterproductie is gebaseerd op de ervaringen van kansarme burgers met de technologische aspecten van onze samenleving. In oktober 2006 zullen ze samen met hun spelers de theatervoorstelling in première zien gaan in het Vlaams Parlement. Nadien spelen ze in alle Vlaamse provincies.
Van 1 tot en met 11 november 2006 organiseren we voor de tweede maal een Festival in de wijk Ham waar we zijn gehuisvest. In samenwerking met De Centrale brengen we tijdens het festival de nieuwe voorstelling Stadskleur 6 onder leiding van Mout Uyttersprot en Stefan Zajc. Lenny Vanwesemael en Anke Blondé zullen ons verrassen met Streetwise II. Omdat het festival van start gaat op Allerheiligen en Allerzielen nodigen we Luis Marquèz en zijn kompanen uit om samen met de bewoners van de wijk Ham de overledenen op Mexicaanse wijze te herdenken.
Tijdens het festival nodigen we ook enkele buitenlandse gasten uit met de bedoeling het 'Vlaamse perspectief' op de sociaal-artistieke praktijk te verbreden. In dit magazine berichten we over het inspirerend werkbezoek aan AMAC in Zuid-Afrika en de interessante contacten tijdens het Contacting the World-festival deze zomer in Manchester.
Nog verder in dit magazine vind je meer uitleg over de Europese samenwerking die we aangaan met partners uit Amsterdam, Stoke-on-Trent en Sofia in het kader van Infowarroom. In de loop van volgend seizoen zullen we meewerken aan de productie van afleveringen van Infowarroom in vier Europese steden. In dit project staan we stil bij de manier waarop de audio-visuele media ons dagdagelijks leven beïnvloedt en manipuleert. Samen met Vooruit - onze kwalitatieve partner binnen dit project - willen we onze kritische en revelerende kijk op het medialandschap met jullie delen.
Tot slot sluiten we het jaar af met het project Nu nog niet dat in het Rust- en Verzorgingstehuis Sint-Jozef in Wondelgem werd opgezet. Ellen Vermeulen en Luk Nys werken momenteel aan een documentaire en een theatraal luik rond de thema's 'afscheid nemen en het wachten en waken in de nabijheid van de dood'.
Deze verschillende projecten staan niet op zichzelf. Ze zijn verbonden door de missie van Victoria Deluxe: de uitgesloten en kwetsbare groepen in onze samenleving een stem geven, werken aan een meer solidaire samenleving.
Dominique Willaert en Dirk Holemans
Autonome beeldvorming - film en montage
Situering
Sinds de herfst van vorig jaar werd er veel tijd geïnvesteerd
in het ontwikkelen en opzetten van een nieuwe atelierwerking. Binnen ons netwerk
van partners
en organisaties zijn we op zoek gegaan naar jongeren en volwassenen die interesse
hebben om hun leefwereld en lijfstijl(en) zelf in beeld te brengen en nadien
deze beelden in een zelfgekozen verband te leren plaatsen.
Onder begeleiding van Koenraad Deblauwe, Ellen Vermeulen (beiden zijn cineast) en Ewoud Dutellie, Liesbeth Maene, Saïd Henareh, Geert Verstraete en Dominique Willaert komen sinds november 2006 diverse jongeren en volwassenen naar deze atelierwerking.
Deelnemers zijn jongeren die verbonden zijn aan het centrum voor attitudetraining De Werf (Sint-Amandsberg), minderjarige nieuwkomers verbonden aan het onthaal- en integratiecentrum Kom-Pas (Gent), participanten uit eerdere projecten van Victoria Deluxe en tenslotte meisjes en vrouwen verbonden aan het Steunpunt Allochtone Meisjes en Vrouwen (SAMV).
Wat wordt er beoogd?
In de eerst plaats wordt de mogelijkheid gecreëerd om de feitelijke diversiteit van onze samenleving in beeld te zetten. In heel wat media worden slechts bepaalde levensstijlen en leefwerelden gedocumenteerd. De mensen waarmee Victoria Deluxe samen werkt, worden zelden tot nooit op een waardige manier in beeld gezet, laat staan dat deze mensen de kans wordt geboden om op een volwaardige manier aan het woord te komen.
In de verschillende ateliers zie je heel diverse mensen, zowel jongeren als volwassenen, vrouwen en mannen, met een Belgische of andere origine aan de slag gaan. Elk van hen hanteert een eigen en specifieke beeldtaal die onmiddellijk iets vertelt over het soort leven dat ze leiden. De mogelijkheid om de eigen manier van leven en kijken in beeld te brengen, leidt tot aanvullende en nieuwe perspectieven op onze samenleving en de gedeelde werkelijkheid.
Het geloof in veranderingsprocessen
Het atelier autonome beeldvorming situeert zich binnen de traditie van Victoria Deluxe waarbij we ronduit geloven dat deze manier van werken fungeert als een motor om een nieuwe dynamiek binnen het leven van de participanten op gang te brengen. Op psychosociaal vlak willen we:
Alternatieve perspectieven in het medialandschap
Door de deelnemers zelf 'hun kijk op de wereld' te laten ontwikkelen, willen we het medialandschap en zowel de lokale leefgemeenschap als de brede samenleving op een positieve manier beïnvloeden. Minderheidsgroepen komen vaak op een negatieve of stereotiepe manier in beeld in de Vlaamse media. Deze stereotypering leidt wellicht tot een toename van de polarisering en onverdraagzaamheid in onze samenleving.
Nochtans spelen de media een zeer belangrijke rol in het
socialiseringsproces, de constructie van een eigen identiteit - vooral
bij jongeren - en
de productie van een gemeenschappelijke cultuur. Media bepalen onze kaders:
ze geven aan wie we zijn, wat de normen zijn en welke waarden we aanhangen.
Ze verschaffen
ons de concepten die we nodig hebben om de wereld om ons heen te kunnen interpreteren.
Het maken van audiovisuele verhalen is een manier waarop de jongeren en volwassenen zin kunnen geven aan hun eigen leven en andere manieren van leven kunnen leren kennen.
Processen van empathie en identificatie met (fictieve) karakters, het kunnen innemen van verschillende rollen, stimuleren de ontwikkeling van nieuwe vormen van identiteit. Het is een manier van werken om zowel de hedendaagse samenleving als de geschiedenis te begrijpen en ze dienen als bewaarplaatsen voor sociale en culturele waarden.
Dit project is veelbelovend en beschouwen we als innovatief binnen het sociaal-artistieke werkveld. We kandideerden binnen de projectoproep Managers van diversiteit en ontvingen recent de goedkeuring en financiering voor dit project vanuit het Kabinet van Minister Keulen. Deze erkenning vergroot de kans om op een kwalitatieve en duurzame manier te werken en om binnen afzienbare tijd tot een aantal zichtbare en voelbare resultaten te komen.
"god, wat verlangt ge?
ge verlangt naar onschuld
dat is het, ge verlangt naar onschuld"
Afgelopen jaar bezocht Victoria Deluxe de Gentse gevangenis De Nieuwe Wandeling. Gedetineerden, personeel en buitenwacht spraken vrijelijk over hun grote en kleine verlangens, hun momenten van onschuld en de ontmaskering hiervan. Met deze verhalen als inspiratiebron werd de theatertekst Courage geschreven.
Courage
wordt muziektheater en vertelt over de moed om het achterste van je tong te
laten zien op een normbeladen plek met strikte orders.
Courage vertelt over de moed om verder te willen leven ondanks vernedering, veroordeling, obsessie, uitsluiting, onmogelijk verlangen en waanzin.
Stad-in-een-stad
Binnen haar ommuringen vormt het gevangeniscomplex een samenleving in het klein. In deze afgebakende 'stad-in-een-stad' is er een bepaalde, wederzijdse afhankelijkheid tussen personeel en gedetineerden. Hoe dan ook moeten ze, dag in, dag uit, met elkaar overweg. Hoe dan ook gaan ze een sociale verbintenis met elkaar aan. Tegelijkertijd is het onderscheid tussen 'wij' en 'zij', tussen vrijheid en beperking, tussen controle of gecontroleerd worden, nergens duidelijker afgetekend dan in de gevangenis.
Victoria Deluxe stelde zich de vraag hoe in deze schuldbeladen plek, gestoeld op afbakening en onderscheid, toch bruggen geslagen kunnen worden. Door middel van een reeks interviews, waarmee zowel het personeel als de gedetineerden een gelijkwaardige stem kregen, kwam het zwaartepunt te liggen op hun gemeenschappelijke beleving. Alle interviews behandelden telkens dezelfde onderwerpen, steeds werd er gesproken over universele vraagstukken als 'onschuld' en 'verlangen'. Daarmee werd niet zozeer het onderscheid, maar juist de bindende factor onderstreept. Of zoals een geïnterviewde het zelf aangaf:
"vandaag de dag kan het dat iemand komt met een verhaal dat mij niet interesseert
maar dan doe ik hen een plezier en luister een stukje, begrijp je?
hier heb je te maken met gekwetste mensen
en doordat je met veel mensen op een kleine ruimte zit
daardoor ben je op mekaar aangewezen"
Dialoog met de tijd
Courage wordt een muziektheaterproductie van Victoria Deluxe, het Festival van Vlaanderen & het Collectief. De interviews werden bewerkt tot onderdeel van een muziekpartituur, een 'score' die aan de basis zal liggen van de voorstelling. Acteur Tony De Maeyer neemt de teksten voor zijn rekening. Kamermuziekensemble Het Collectief tekent voor de muziek, maar zal zich ver houden van opvulling of sfeermakerij.
Eerder gaat het hier om een 'dialoog'. De muziek biedt de teksten een omlijnde structuur; de teksten bieden hun eigen kadans en een sterk inhoudelijke focus. De keuze van het muziekrepertoire richt zich in eerste instantie op componisten als John Cage, Steve Reich en Frederic Rzewski, en breder op twee muzikale stijlperiodes: de 'minimalistische' en de 'aleatorische'. Ook al verschillen beide stromingen op wezenlijke punten van elkaar, toch maken beiden - elk op eigen wijze - het besef van 'tijd' tastbaar.
Het begrip 'tijd' vormt, in al zijn facetten, een wezenlijk gegeven in het dagelijkse gevangenisbestaan. De beperking van tijd en vrijheid en de afbakening van het dagelijkse ritme behoren er tot de belangrijkste vormen van ordehandhaving en controle. Courage maakt, door zijn muzikalisering van tekst en (con)textualisering van muziek, deze specifieke ervaring van tijd voelbaar.
Dialoog met de locatie
Dit project genereert sociale werking door een artistiek werkproces. Een voorstelling of productie werpt zijn eigen licht op de werkelijkheid en creëert daarmee ruimte voor reflectie, voor gedachten. Verbeelding en theatralisering zijn belangrijke middelen om tendensen en observaties te verteren of bespreekbaar te maken. Toch wil Victoria Deluxe zich niet afzonderen in exclusieve en afgesloten theaterzalen, maar juist dicht bij zijn onderwerpen blijven. Zelfs als een voorstelling of productie 'af' is, kan deze zich blijven toetsen aan zijn onderwerp.
De voorstelling zelf wordt daarmee het begin van een nieuwe dialoog. Courage zal juist om die reden uitgevoerd worden in de gevangenissen van Gent, Dendermonde en Oudenaarde voor een publiek dat bestaat uit de gedetineerden, de penitentiaire beambten en mogelijks familieleden van de gedetineerden. Daarnaast wordt Courage ook opgevoerd buiten de gevangenissen. In elk van de drie steden worden twee voorstellingen gepland.
Courage
Muziek: Het Collectief
Acteur: Tony De Maeyer
Film: Lenny Van Wesemael
Concept & regie: Luk Nys
Dramaturgie: Tobias Kokkelmans
Techniek: Bram Depaepe
Met dank aan: Frederik Janssens / de Rode Antraciet, Stefaan Segaert / Nieuwe Wandeling Gent, Heidi Arijs / Gevangenis Dendermonde, Hans Claus / Gevangenis Oudenaerde
Voorstellingen: Er vinden drie binnenvoorstellingen (in de gevangenissen) en drie buitenvoorstellingen plaats in 3 historische Oost-Vlaamse steden: Dendermonde, Gent, Oudenaarde.
De voorstellingen in de gevangenissen kunnen enkel worden bijgewoond door de gedetineerden, hun familieleden en de penitentiaire beambten.
Voor info en reservatie: Zie website Festival van Vlaanderen of 09 243 94 94
Herneming tijdens Festival Deluxe op: Zaterdag 4 november 2006 om 20u.
Inkom: 5€ / 3€
(reductie)
Reservatie: 09/265 98 21 of decentrale@gent.be
Plaats: De Centrale (turbinezaal)
- Kraankinderenstraat 2 - 9000 Gent
Van 1 november t.e.m. 11 november 2006 organiseert Victoria Deluxe - na het geslaagde TV Deluxe-project - voor de tweede maal een wijkfestival in de 19de eeuwse gordelwijk Ham. Vooraleer we het programma voorstellen, schetsen we een beeld van de buurt waarin we ons genesteld hebben.
Victoria Deluxe heeft er bewust voor gekozen om zich te verankeren in één van de Gentse 19de eeuwse gordelwijken. De werkplek wordt op tal van momenten door buurt- en stadsbewoners aangewend om te participeren aan allerlei laagdrempelige activiteiten. Door het feit dat Victoria Deluxe geen cultuurtempel is in de klassieke zin van het woord, vergroot de kans dat diverse individuen en groepen burgers over de vloer komen. Dag na dag wordt de werkplek gebruikt om te repeteren, te vergaderen, te werken en te feesten. Steeds vaker overkomt het ons dat we 'nee' moeten antwoorden op alweer een nieuwe vraag om de werkplek te kunnen gebruiken.
De
Ham, verbonden met Sluizeken-Tolhuis, is een dicht bevolkte arbeiderswijk. Er wonen zo'n 2.200 mensen waaronder veel migranten. 16,9% van de inwoners
zijn allochtonen. De Turkse gemeenschap is sterk aanwezig. Daarnaast is er
een groeiende Afrikaanse gemeenschap, die het meest zichtbaar aanwezig is in
de Dampoortstraat. De Afrikaanse shop en het café trekken heel wat volk
en telkens merk je er de vrolijke, luidruchtige sfeer waar afwisselend beteuterd
of met bewondering naar wordt gekeken.
Verspreid over de wijk wonen enkele gezinnen en families in de illegaliteit, meestal van Bulgaarse origine. Deze Oost-Europese families worden vaak door mensenhandelaars naar ons land gelokt.
In de wijk is er sprake van een sterke werkloosheidsgraad. 18,7% van de actieve bevolking is werkloos (het dubbele van het Gents gemiddelde). Meer dan één op de vijf mensen uit de allochtone gemeenschap is werkloos.
De wijk heeft weinig
groen- en speelruimte. Het Zonder Naampark, naast de elektriciteitscentrale,
wordt als speelruimte gebruikt door heel wat kinderen, want de kleine arbeidershuizen
bieden weinig speelplek. Het leven van de kinderen speelt zich vaak af op
straat of in het parkje.
De Dampoortstraat is de verbindingsweg naar het centrum van de stad en tot op heden zijn er veel handelszaken gevestigd. Centraal in de wijk liggen electriciteitscentrale SPE en de fabriek Milliken. Dit bedrijf is er al lang aanwezig en heeft een aanzienlijk aantal huizen in de buurt opgekocht om door te verhuren aan haar arbeiders.
Veel huizen zijn klein en in slechte tot heel slechte staat. Toch blijven de huurprijzen hoog en het aanbod aan leefbare woningen klein. Samen met de heraanleg van de Dampoortstraat, de aanleg van passantenhaven Portus Ganda en het nieuw te ontwikkelen project rond de 'Oude Dokken' lijkt de Ham op weg naar een flinke metamorfose. Nu reeds voel je de nervositeit op de immobiliënmarkt en staan de huizen in de buurt nog hoger geprijsd dan weleer. Enkele buurtbewoners zijn dan ook bang voor het fenomeen van sociale verdringing t.a.v. de armere en oudere bewoners.
Wanneer je de huidige bewonerspopulatie probeert in te schatten, merk je aan de ene kant een boeiende mix van mensen en leefstijlen. Tijdens TV Deluxe - waarbij door de bewoners van de wijk filmpjes werden gemaakt die tijdens een festivalweekend in de wijk werden gepresenteerd - viel op hoeveel mensen op een gedreven manier in hun wijk actief zijn. De bonte mix aan leefstijlen en interesses maakt de wijk tot een bruisend geheel.
De aanwezigheid van actoren als De Centrale,
de ACEC-site, de Kopergietery, Instant A, het onthaalbureau voor nieuwkomers
Kom-Pas, de Stedelijke Freinetschool
Het Trappenhuis, de sportschuur en
het Stedelijk buurtcentrum Nieuwland zwengelt de dynamiek in het buurtleven
aan.
Anderzijds merk je in de buurt ook afgesloten bewonersgroepen op. Heel wat alleenstaande ouderen en Turkse families zijn moeilijk tot niet aanspreekbaar. Wantrouwen, taalbarrières, andere culturele gewoontes, ... zijn tal van factoren die het opzetten van interacties tussen verschillende bewoners flink bemoeilijkt. Er is vandaag geen enkel maatschappelijk antwoord om deze eerder afgesloten (of is het uitgesloten?) groepen mee te betrekken bij het maatschappelijk gebeuren.
Deze vaststelling verhindert ons niet om blijvend te zoeken naar hoe we een zo breed en divers mogelijke groep buurtbewoners bij onze werking kunnen betrekken. Kleinschalige en duurzame projecten en werksporen zijn hiertoe vaak de aanzet. Deze zijn niet direct zichtbaar en maatschappelijk voelbaar. Toch zijn deze kleine doch waardevolle bouwstenen een noodzakelijke bouwlaag in ons sociaal-artistieke huis.
Het Festival Deluxe start op 1 november. Het ogenblik van het jaar waarop we onze doden herinneren. Een belangrijk ritueel dat in andere culturen op totaal verschillende wijze wordt beleefd. Hier kennis van nemen kan onze eigen omgang met de dood verrijken. Om hier op authentieke wijze een aanzet toe te geven, nodigen we Luis Marquèz en zijn kompanen uit om met de bewoners van de Ham op Mexicaanse wijze de overledenen te herdenken.
De dood betekent
het einde van de mens, het dier, een plant, een vriendschap, een verbondenheid,
een tijdsgebeuren en introductie tot het 'onbekende'.
Iedere cultuur geeft zijn eigen interpretatie aan dat 'onbekende'.
In de meeste culturen wordt het mysterie van de dood als een angst, een vrees
ervaren.
Andere culturen, zoals in Mexico vieren feest. Het is een magisch cultureel gebeuren met een ceremonie van liefde en herdenking. In het verre verleden werd de dodencultus ontwikkeld door de Mexicas. Zij waren het medium in het ritueel tussen hemel en aarde, tussen het vergankelijke en het onvergankelijke. De Mexicas waren overtuigd dat de 'zielen' van de doden naar Tlalocan of Mictlan gingen, of de zon vergezelden in haar wenteling. De vorm van sterven werd bepaald door de omstandigheden en de wil van de goden.
Goden en mensen in de prehispanische cultuur geloofden in gelijk recht voor leven en dood: leven is dood en dood is leven. Het Mexicaanse volk leeft steeds met de aanwezigheid van de dood. Het volk schreidt, feest, lacht, eerbiedigt, vreest, bespot de dood in verschillende vormen en uiteenlopende culturele uitingen. Mirakel, hekserij of magie, het feit van het offeren brengt de geest terug naar deze aarde.
Om deze gedachtewereld te huldigen, wordt een multidisciplinaire
voorstelling gebracht. De presentatie van de dood in al zijn betekenissen,
facetten en interpretaties
geeft de toeschouwer een multidimensionele ontmoeting. Het doel is om dit thema
te vertalen in een culturele en artistieke multidisciplinaire visie.
De offerandetafel is een typisch Mexicaans geschenk voor de doden die men liefheeft. Op de offerandetafel wordt ervoor hen hun lievelingsgerechten, hun lievelingsvoorwerpen, hun lievelingsfoto's, enz. gelegd. Dit alles wordt versierd met seizoensgebonden bloemen, kaarsen, wierook, zoetigheden, snoepjes, dodenbrood ... en met uitgesneden figuren in rijstpapier.
Muziek, gecreëerd voor dat dodenfeest door Luiz Márquez, en dans ontmoeten elkaar in dit spiritueel dodenfeest.
Het Feest van de Dood
Concept & compositie: Luiz Márquez
Expositie: Woensdag 1 november
om 18u: vernissage / De expositie loopt tot 11 november
Plaats: De Centrale
(turbinezaal) - Kraankinderstraat 2 - 9000 Gent
Processie, performance, concert: Woensdag 1 november om 20u
Startpunt processie: Victoria Deluxe - Warandestraat 13 - 9000 Gent
Performance & concert: 5€ /
3€ (reductie)
Reservatie: 09/ 265 98 21 of decentrale@gent.be
Plaats: De Centrale (turbinezaal) - Kraankinderstraat
2 - 9000
Gent
Muziekconcert: Donderdag 2 november om 20u30
Concert: 5€ / 3€ (reductie)
Reservatie: 09/ 265 98 21 of decentrale@gent.be
Plaats: De Centrale (kelderzaal) - Kraankinderstraat 2 - 9000 Gent
1 November
Perfomance & concert: OFRENDA
2 November
Concert: Canciones de Magia, Amor & Muerte / The North Sea Coyotes:
Expositie:
Gedachten:
Ik wandel met mijn gedachten door een betrekkelijk drukke straat
in de stad. Enkele mensen steken de straat over. Een oud mannetje wandelt
mij voorbij
en knipoogt. Met die knipoog geeft hij het startsignaal en alsof alles
op één
moment in elkaar valt, draaien de mensen die oversteken gelijktijdig met
hun heupen, doen een paar passen achterwaarts en klappen 2 keer in de handen.
De
auto's vertragen en rijden in slow-motion. Ik kijk verwonderd naar
de auto's en hup, alles is weer normaal, de mensen zijn overgestoken,
de oude man is weg. Een verloren chips-zakje danst nog eventjes na in de
wind. Ik kijk ernaar en vraag me af of ik nu weeral heb staan dagdromen.
Zo gek, maar ik ben er wel goedgezind van geworden.
De straat is een fascinerend
domein. Mensen passeren, met of zonder bagage, langs de gevels scherend,
even halt houdend om iets weg te steken of rond te kijken. Mensen kunnen,
zonder zich ervan bewust te zijn, een mooie beweging maken of iets zeggen
wat je raakt. Zulke momenten zijn in een flits voorbij, maar zeker de moeite
waard om te ontdekken.
Lenny Van Wesemael en Anke Blondé zullen mensen observeren en interviewen die door de Dampoortstraat en omgeving lopen. Ze laten zich inspireren door de woorden en bewegingen van de mensen op straat. Dit wordt als basis gebruikt voor de opzet van een dansparcours met vier dansers. Langs dit parcours kan je de voetsporen en gedachten van passanten volgen.
Voorstellingen op:
Startpunt: Rodetorenkaai aan de Dampoortstraat. Parcours loopt doorheen de Dampoortwijk
Concept: Anke Blondé
Creatie: Lenny Van Wesemael en Anke Blondé

Op vrijdag 3 november 2006 organiseert Victoria Deluxe, in samenwerking met De Centrale en de bewoners van de wijk 'Ham', een Soirée Spéciale. Samen met de buurtbewoners zal er een gevarieerde en kleurrijke maaltijd worden bereid. 's Avonds kan er heerlijk worden getafeld en naar hartelust worden gedanst op swingende muziek van onder meer de Va Fan Fahre.
Het geslaagde slotweekend van het wijktelevisieproject TV Deluxe in de Ham-wijk in april 2005 heeft duidelijk de kracht van cultuur getoond in het zichtbaar maken van de potenties van deze wijk. Ook tijdens het wijkfestival willen we de kracht en rijkdom van de wijk benoemen, erkennen en bruikbaar maken. Op de Soirée Spéciale zal alvast de grote diversiteit aan culinaire gerechten, feestrituelen en muziekstijlen die in de wijk aanwezig is, zichtbaar zijn.
Soirée spéciale: vrijdag 3 november 2006 om 18u
Gratis inkom!
Plaats: De Centrale (turbinezaal) - Kraankinderenstraat 2 - 9000
Gent
Muziek: Va Fan Fahre, Turks - Bulgaarse fanfare
Omkaderende ondersteuning: stuurgroep
vrijwilligers Soirée Deluxe
Techniek: Ewoud Dutellie en Saïd Henareh
Courage is een muziektheaterproject i.s.m. het Festival van Vlaanderen & Het Collectief.
Lees meer: Courage
Op zaterdag, 4 november 2006, om 20u
Inkom: 5€ / 3€
(reductie)
Reservatie: 09/265 98 21 of decentrale@gent.be
Plaats: De Centrale (turbinezaal)
- Kraankinderenstraat 2 - 9000 Gent
Onder de titel Wat we doen en deden, was en is niet evident, maar interessant nodigen we u van harte uit.
Op zondag, 5 november 2006, om 20u
Plaats: De Centrale (turbinezaal) - Kraankinderenstraat 2 - 9000 Gent
In het kader van haar Festival organiseert Victoria Deluxe een colloquium over de diversiteit aan sociaal-artistieke praktijken in verschillende landen en continenten. Belangrijke buitenlandse actoren delen er hun ervaringen en expertise met lokale actoren voor een breed publiek.
Volgende vragen staan hierbij centraal. Welke verschillende werkvormen worden gehanteerd? Met welke groepen uit de bevolking worden er projecten opgezet? Hoe bepaalt de maatschappelijke en nationale context de manier van werken alsook de doelstellingen van het sociaal-artistieke? Waar liggen de verschillen wat betreft de invulling van 'de' sociaal-artistieke praktijk?
Sprekers:
Op woensdag, 8 november 2006, 9u30 - 17u30
Plaats: Vooruit Gent
Meer info: Sociaal-artistiek
over de grenzen of mail voor het ontvangen
van het definitieve programma naar dirk@victoriadeluxe.be.
Reserveren via reservatie@victoriadeluxe.be.
Ingrid Ramberg
Multicultural Centre
Ingrid Ramberg is verbonden aan het Multicultural Centre in Zweden. Het Multicultural Centre is een forum voor onderzoek en uitwisseling van kennis en ervaringen omtrent migratie alsook sociale en culturele diversiteit. Het onderzoekswerk van dit centrum vindt hoofdzakelijk plaats in Botkyrka, een gemeente in het zuiden van Stockholm, Zweden.
Enkele vragen die centraal staan in het onderzoek zijn: ‘In welke mate en op welke manier heeft immigratie het uitzicht van de Zweedse samenleving veranderd?’, ‘Hoe gaan individuën en organisaties om met een sociale omgeving die gekenmerkt wordt door snelle veranderingen en groeiende culturele diversiteit?’. Ontmoetingen tussen onderzoekers en de lokale bevolking staan centraal in de onderzoeksmethode, waarbij de levensverhalen van de individuën door middel van interviews en observaties in kaart worden gebracht.
www.mkc.botkyrka.se
Esther Shalev Gerz
First Generation
Esther Shalev Gerz is een gerenomeerd kunstenares die werkt in de publieke ruimte. Sinds 2003 werkt ze ook als lerares aan de Valand Art School in Göteborg, Zweden. In 2004 deed ze in samenwerking met het Multicultural Centre een audio-visueel project rond migratie: ‘First Generation’. In de publieke ruimte werd een permanente, op video gebaseerde installatie geplaatst. Het project nodigde zowel Zweden als migranten uit om te reflecteren over hun eigen identiteit binnen de multiculturele samenleving. Het uitgangspunt hiervoor was dat het zelfbeeld van mensen nooit af is, maar steeds in evolutie.
Mensen in de video-installatie luisterden naar zichzelf, terwijl ze antwoorden op de vragen van de kunstenares: “Wat heb je gevonden tijdens je trip naar Botkyrka? Wat heb je verloren? Wat heb je gekregen? Wat heb je gegeven? Als Botkyrka en uw geboorteplaats liefdespartners waren, wat zou je elk van hen vertellen?”. Op een creatieve wijze bediscussieerden en (her)creëerden mensen met multiculturele achtergrond hun identiteit, hetgeen zowel verrijkend als destabiliserend werkte. First Generation stelde de notie van ‘zelfbeeld’ zowel op artistiek vlak als op sociaal vlak in vraag.
www.shalev-gerz.net
Saskia Huybrechtse
Parels voor de Zwijnen
Parels voor de Zwijnen is een sociaal-artistiek theaterhuis, in 2001 opgericht door Saskia Huybrechtse. Het doel van Parels voor de Zwijnen is het maken van theater met en over specifieke groepen mensen, in en vanuit hun eigen omgeving. De voorstellingen worden bij voorkeur gespeeld op plekken die bij de mensen horen, die een bron zijn van persoonlijke verhalen en die ook voor het publiek vaak een nieuwe ervaring zijn. De thema's van de voorstellingen zijn actueel en geven een reflectie op de tijd waarin we leven.
De voorstellingen van Parels voor de Zwijnen komen op een bijzondere wijze tot stand. Het verhaal van iedere voorstelling is gebaseerd op de ervaringen van de spelers. Na een uitgebreid vooronderzoek volgt een workshop waarin vooral veel gesproken wordt over het thema en de persoonlijke ervaringen van de spelers. Hun verhalen, hun achtergrond en hun geschiedenis vormen het materiaal voor de voorstelling. Met deze gegevens wordt het stuk gaandeweg via improvisaties ontwikkeld en het theatraal concept verder uitgewerkt. De authenticiteit van de spelers zelf speelt daarbij een belangrijke rol. Maar de verhalen van de spelers zijn niet alleen authentiek. Er wordt ook gebruik gemaakt van fictief materiaal dat geïnspireerd is op de verhalen van de spelers zelf.
www.parelsvoordezwijnen.com
Graham Falken
AMAC (Arts and Media Access Centre)
Graham Falken is directeur van het ‘Arts and Media Access Centre' (AMAC). AMAC is een non-profit centrum voor publieke kunst en media, gelegen in Kaapstad, Zuid-Afrika. Het centrum is gegroeid uit twee culturele anti-apartheidsorganisaties: CAP (Community Arts Projects) en Mediaworks en heeft als doel de verscheidenheid aan culturele identiteiten te beschermen tegen een dreigende homogenisering van culturen.
Na iets meer dan 10 jaar democratie is er weinig veranderd in Zuid-Afrika en blijft vooral een arme werkloze meerderheid benadeeld. Armoede en werkloosheid zijn de grootste hinderpalen voor individuen om te communiceren, om informatie te vergaren of om een carrière in de creatieve industrie te ambiëren. AMAC wil daarom deze groep burgers toegang verlenen tot middelen als kunst en media in het kader van persoonlijke ontplooiing en ter bevordering van burgerparticipatie in het gemeenschaps- en publieke leven.
AMAC wil, met de nadruk op beeldvorming, werklozen en andere maatschappelijk zwakkere groepen (armen, zieken,...) reïntegreren in de maatschappij. Meerbepaald wil de organisatie benadeelde groepen de mogelijkheid bieden om hun vaardigheden te ontplooien en tewerkstelling te ambiëren in de media-, visuele en performance kunsten. Daarvoor organiseert ze opleidingen en trainingen met betrekking tot verschillende media- en kunstdisciplines. AMAC steunt hiervoor op een goed uitgebouwde en professionele organisatiestructuur en dito personeelsbestand.
www.amac.org.za
Frédérique Lecomte
Réconciliation
Frédérique Lecomte doctoreerde in Sociale Wetenschappen en Theaterstudies. Ze is auteur en regisseur van verschillende theaterstukken in België, Canada, Senegal en Burundi. Ze is de oprichtster van het theatergezelschap Réconciliation. Gebruik makend van het medium theater neemt ze deel aan bijleggingsprojecten en projecten rond conflictpreventie in oorlogslanden. Het uigangspunt hierbij is dat theater een machtig middel is om ‘het Andere’ te benaderen, te herwaarderen en te begrijpen. Frédérique Lecomte creeert theaterstukken samen met gevangenen, kindsoldaten, straatkinderen, weduwen, verkrachte en mishandelde vrouwen, psychiatrische patiënten,... Kortom mensen in moeilijkheden.
www.reconciliation.be
Ivan Nogales
Comunidad de Productores en Artes (COMPA)
In 1989 startte socioloog Ivan Nogales een theatertherapeutisch project (Teatro Trono) in een rehabilitatiecentrum voor delinquente straatkinderen en –adolescenten in La Paz, Bolivië: El Centro de Rehabilitacion para Varones de La Paz. Door middel van interactie via theater wilde hij de socialisatie en rehabilitatie van deze jongeren bevorderen. COMPA, de gemeenschap van kunstproducenten, ontstond uit deze intense werkervaring van Nogales.
COMPA, gelegen in de wijk Satélite in El Alto, werd in 1991 gevormd als een koepelorganisatie die investeert in de productie en promotie van sociaal-artistieke creaties met een sterk educatief karakter, zonder winstbejag. COMPA richt zich vandaag voornamelijk op preventie. Met de buurtwerking trachten ze te voorkomen dat dat jongeren op straat belanden. COMPA steunt in het kader hiervan initiatieven of andere sociale organisaties, met als doel de versterking van familiebanden en het bewerkstelligen van kinderrechten.
www.compatrono.com
Stefan Zajc & Mout Uyttersprot, twee jonge theatermakers uit Gent, zetten een sociaal-artistiek project op rond het thema 'stad'. Samen met een twintigtal stedelingen gingen ze op zoek naar hoe de stad waarin zij leven op een veelzijdige manier kan worden belicht. De spelers vertegenwoordigen de drie generaties: ouderen, volwassenen en kinderen. Telkens genereert dit een eigen en specifieke kijk op het stadsgebeuren.
Opzet van het project
In 2004 kwamen Stefan en Mout in contact met de wedstrijd
Kunst in de Buurt, een idee uitgaande van de Dienst Kunsten van de Stad Gent.
Ze dienden een projectvoorstel
in om een wervelende voorstelling te maken met mensen uit verschillende buurten
van Gent, met verschillende nationaliteiten en leeftijden. Hun voorstel kreeg
een negatief advies aangezien het niet haalbaar was binnen het concept van
Kunst in de Buurt.
Aangevuld met informatie van de Dienst Gebiedsgerichte Werking van de Stad Gent creëerden ze een schets van het sociale leven in die verschillende stadsbuurten. Een beetje op hun honger zittende, leerden ze toen via de voorstelling Rantsoen Victoria Deluxe beter kennen, wiens werking een gezonde habitat zou kunnen vormen voor het project van deze jonge theatermakers. Victoria Deluxe luisterde naar hun plannen en besliste om haar schouders mee onder het project Stadskleur 6 te zetten.
Met deze voorstelling willen de twee jonge theatermakers op zoek gaan om onze perceptie over de stad open te breken. In de dagbladen en mediaberichtgeving worden stedelijke gebeurtenissen vaak op een clichématige manier in woord of beeld gezet. Multiculturaliteit wordt ofwel heel zoet ofwel heel zuur voorgesteld, terwijl de stedelijke werkelijkheid veel complexer is. Met de voorstelling willen ze zoeken wat de stad meer kan zijn dan enkel wit of zwart, zoet of zuur.
Het deel van de stad dat op het podium wordt gerepresenteerd, kan zich eender waar situeren: Gent, Antwerpen of Brussel. In deze stadsbuurt maak je kennis met de meest uiteenlopende personages. Burgers die zich op de meest natuurlijke en onnatuurlijke wijze tot elkaar verhouden. Meestal uit verlangen, soms noodgedwongen.
Werkproces
In de maanden november en december 2005 trokken Mout en Stefan met
hun promofilmpje naar de verschillende Gentse buurten om er stadsbewoners warm
te maken voor
hun theaterproject. Ze bezochten verscheidene organisaties in St-Amandsberg,
Ledeberg, Gentbrugge, Nieuw Gent, Gent centrum, Brugse poort, Rabot, Muide
en de Dampoortwijk. In buurtcentra, lokale verenigingen en andere ontmoetingsplaatsen
werden medewerkers, leden en sympathisanten getrakteerd op het filmpje en gaven
ze uitleg over het project.
Op Victoria Deluxe stelden Stefan en Mout hun project voor aan het huis en haar bezoekers op de eerste Soirée Deluxe van 2006. Geïnteresseerden werden midden februari 2006 uitgenodigd op een informele kennismaking.
Via
improvisaties op verschillende thema's en ideeën ontstonden er interessante
dialogen en interacties tussen de 'spelers'. Vanaf
mei en juni kregen de spelers opdrachten mee die ze tijdens kleine toonmomenten
deelden met hun medespelers.
De opdrachten bestonden uit het schrijven van een tekst, het ontwerpen van een collage of fotoreeks, telkens rond een aspect van hun leven in de stad. Deze improvisaties werden tijdens de repetities integraal gefilmd en nadien bewerkt, alsook alle persoonlijke interviews met de spelers. Vertrekkend vanuit de eigen inbreng van de spelers werd er laagje per laagje gewerkt in de richting van een 'fictionalisering' van het materiaal.
Nu maakt de eigen ervaring en kijk stilaan plaats voor het zich inbeelden en verbeelden van wat er in de stad kan plaatsgrijpen. Week op week ontstaan er nieuwe perspectieven op de stad en dit zal wellicht zo blijven duren tot aan de première op 9 november 2006 tijdens het wijkfestival.
Stadskleur 6
Voorstellingen op: Donderdag 9, vrijdag 10 en zaterdag 11 november om 20u
Inkom: 5€ / 3€ (reductie)
Reservatie: 09/ 265 98 21 of decentrale@gent.be
Plaats: De Centrale (turbinezaal)
- Kraankinderstraat 2 - 9000 Gent
Spel: Tourad Kane, Lotti Verwest, Tony Van Den Broecke, Anne-Marie Thienpont, Marina Vidal, Ariane Meulenberg, Quincy Laftsidis Perikles, Hilde Peeters, Scendy Buysse, Denise Van De Steen, Ann Meganck, Fefkija Sehic, Serdi Alici Faki, Lotte Spittaels, Ipek Vay, Suat Vay , Martha 't Hooft, Bircan Sari, Celil Eyri
Concept, tekst & regie: Stefan Zajc en Mout Uyttersprot
Muziek: Spelers,
Adriaan Lecomte
Omkaderende ondersteuning: Luk Nys en Dominique Willaert
Techniek: Ewoud Dutellie
Film, beelden & montage: Koenraad Deblauwe
Fotografie: Strash
Productie: Victoria Deluxe
Het promofilmpje is te vinden op de KlupArt-istik website.
Aansluitend op het Colloquium speelt de Amsterdamse theatergroep Parels voor de Zwijnen de voorstelling Leve Ik. Centraal staat de boksring, eromheen is het feest. Leve Ik speelt zich af op een kickboksgala met stoere mannen, mooie vrouwen en muziek. De acteurs zijn jonge mensen van nu, tijdelijk bij elkaar om dit stuk te spelen.
Soms klinkt een fragment van hun eigen leven door.
Glamour, mooie meiden, muziek en een paaldanseres vormen een metafoor voor onze doorgedraaide maatschappij. De kickbokswedstrijd is het kloppende hart van waaruit het verhaal wordt verteld in de taal van de straat: rauw en poëtisch. Over jongens en meiden die opgroeien in een tijd waarin uiterlijk, geld en aanzien synoniem lijken te zijn voor liefde en aandacht.
Ze willen succes, maar hebben geen werk en de dag van morgen is onzeker. Daarom timmeren ze erop los. Om hun krachten te meten. Om hun woede en frustraties af te reageren, tot huilens toe. Kortom, om hun leven te leren leven!

Liefdesdrama over winnen en verliezen in de jongerenwereld van nu... Een montagevoorstelling met kwetsbare jongeren op basis van hun eigen ervaringen en verhalen. Over wat ze zouden willen zijn en wie ze werkelijk zijn. Hun fascinaties, dromen en angsten in de taal van de straat. Rauw en grotesk, grof en poëtisch. ...in een wereld waarin geld en aanzien synoniem lijken met liefde en aandacht.
Mediakritiek - beeldanalyse
Infowarroom vertrekt vanuit de vraag welke rol de media spelen in onze beeldvorming. We worden dagelijks geconfronteerd met een overvloed aan beelden. Voor veel mensen is televisie de belangrijkste informatiebron. Daarbij wordt zelden getwijfeld aan de juistheid van de beelden. Toch zijn deze beelden geproduceerd in een maatschappelijke context. Door te kijken naar verschillende televisiezenders ontstaan er bovendien verschillende percepties op de realiteit. Tot slot staat de journalistiek onder druk van kijkcijfers wat dikwijls resulteert in een dramatisering van de feiten. Dit gaat ten koste van een gelaagde en duidende berichtgeving.
Infowarroom
wil als sociaal-artistiek project de kans bieden aan maatschappelijk kwetsbare
groepen om inzake mediakritiek tot verhaal te komen. Dit is van groot
belang aangezien minderheidsgroepen vaak op een stereotiepe wijze in beeld
worden gebracht door de klassieke media. Infowarroom wil kansen bieden aan
participanten
verbonden met Victoria Deluxe om zelf beelden te selecteren en ze van commentaar
te voorzien. Hierbij worden ze ondersteund door professionele cineasten.
Infowarroom brengt live publieksprogramma's op een multimediale wijze. De achtergrond van een uitzending wordt beheerst door projecties van televisiefragmenten, compilaties, korte filmclips, ... die als illustratie, vergelijking en tegenspraak dienen voor wat op de voorgrond wordt gezegd. Op deze voorgrond treedt een diversiteit aan gasten voor een divers publiek. Deze gastsprekers analyseren beelden, brengen een column, geven een interview, ... Deze sprekers zijn zowel burgers uit de stad als professionals (journalisten, Tv-makers, onderzoekers, uitgevers, publicisten, kunstenaars...).
Infowarroom is ook internet-tv. Alle uitzendingen in Gent zijn live te zien zijn via het internet op www.tvdeluxe.be. Meteen vervult Victoria Deluxe haar rol als sociaal-artistieke pionier in het landschap van de nieuwe media.
Infowarroom is als concept ontwikkeld door het Centrum voor Politiek en Cultuur De Balie (Amsterdam). Victoria Deluxe is samen met andere internationale organisaties uitgenodigd om dit project verder te ontwikkelen. In het seizoen 2006-2007 realiseert Victoria Deluxe in totaal drie uitzendingen in samenwerking met Kunstencentrum Vooruit.
Een eerste aflevering ging door op 24 oktober 2006 over Reclame
in beeld.
In de theaterzaal van Vooruit volgden zo'n driehonderd mensen een boeiende
avond. Uitgangspunt was het gegeven dat reclame niet meer gaat over de kwaliteit
van een product, maar eerder het principe van de verleiding hanteert door het
presenteren van aanlokkelijke levensstijlen. Sprekers op deze avond waren o.m.
reclamemaker Jens Mortier en kunstenaar Wim Waelput.
De tweede aflevering over De Ander ging door op 5 december 2006. Rode draad hier was het gegeven dat de 'ander' permanent aanwezig is in de media onder de vorm van stereotiepe vooroordelen. Sprekers ontmaskerden deze clichés en gingen na hoe de andere op een serene manier in beeld gebracht kan worden. Onder meer museumcurator Patrick Allegaert, rapper Pita en columnist Lieven Deflandere verzorgden een bijdrage.
Dit voorjaar staan nog drie afleveringen op het programma:
Infowarroom 3 - Games
De derde Infowarroom focust op computergames, die stilaan een belangrijk onderdeel uitmaken van onze (jongeren)cultuur. Wat is de invloed van games op onze samenleving? Hoe zit dat nu met het effect van geweldgames? Beïnvloeden games ons beeld van de stad?
Samen met de Kortrijkse organisaties Katho en Kunstencentrum
Buda wordt een ambitieus programma voorbereid. Komen o.m. aan het woord:
een gepassioneerde gamer, onderzoeker Angelo Vermeulen,
columnist Patrick
Dewitte en filosoof Wouter Colpaert.
Infowarroom 4 - Wat verkiezingen niet in beeld brengen
In een voortdurende analyse van de beeldcultuur kan Infowarroom niet omheen de federale verkiezingen van 10 juni e.k. Vanuit onze verbondenheid met sans-papiers bekijken we in deze vierde Infowarroom de lawine aan verkiezingsdebatten en -shows vanuit het perspectief van wat er waarschijnlijk niet of onvoldoende aan bod zal komen: de asielproblematiek en de noodzaak voor een nieuwe regularisatie voor mensen die al jaren in België wachten op een antwoord op hun asielaanvraag. Deze Infowarroom gaat op locatie door in de Gentse St-Antoniuskerk, waar vorig jaar de kerkbeschermingsactie doorging.
Infowarroom 5 - Autonome Beeldvorming aan zet
Last but not least tonen we werk van eigen huis op de vijfde Infowarroom van het seizoen. In de verschillende ateliers autonome beeldvorming worden heel wat stadsbewoners in staat gesteld hun leefwereld en de stad vanuit hun eigen blik in beeld te brengen. Onbekende leefwerelden en -plekken komen te voorschijn. De compilatie van de resultaten van de ateliers tonen een unieke en alternatieve blik op onze stad in al haar facetten.
Gratis inkom! of stem af op www.tvdeluxe.be.
Meer info bij Dirk Holemans [dirk@victoriadeluxe.be]
Reclame is niet meer weg te denken uit onze samenleving. Integendeel, het is misschien wel hét meest dominante deel van onze beeldcultuur. Op televisie, op websites, in de etalage, op de voorpagina van je krant en op de tram die voorbij rijdt: overal word je ermee geconfronteerd.
En reclame gaat
al lang niet meer
over de kwaliteiten van een bepaald product (cf. het wasproduct dat witter
wast dan wit). Het belooft je nu deel te hebben aan exotische en avontuurlijke
levensstijlen.
Rook de juiste sigaretten en je bent een cowbow, drink de juiste pils en je
bent onder mannen op avontuur, eet de juiste yoghurt en je hebt maatje 38.
Alsof er
niets fouts wordt gesuggereerd. ...
Reclame hanteert nu het principe van de verleiding en laat je in de waan dat wat getoond wordt voor iedereen voor het grijpen ligt. En ondertussen spelen winkels gretig in op de koopzucht die ontstaat door de overdaad aan reclame. Niet toevallig kopen meer en meer mensen op krediet om te kunnen voldoen aan de vooropgestelde welvaartstandaard. Een reden te meer voor Victoria Deluxe om de lifestyle-ethos-luchtballon van de reclame te doorprikken.
Over de constructie van angst en 'de ander'
Wij zijn hen niet. En zij zijn ons niet. Zij leven anders, denken anders. Dat zit in hun bloed, in hun genen, in hun cultuur.
'De ander' is
alles wat wij niet zijn. 'Die ander' is permanent
aanwezig op het scherm en in onze kranten. Dit leidt niet altijd tot een betere
verstandhouding, maar tot het opleven van een ware angstpsychose.
Kif Kif wil met deze editie van Infowarroom aan de hand van 80 minuten beeldmontage en interventies aantonen dat die angst vaak een inherent onderdeel is van het beeld van 'die ander'.
En dat die ander eigenlijk niet zoveel verschilt van ons als we wel denken.
Of het nu gaat om zo veel mogelijk blokjes op elkaar te stapelen, zich al schietend een weg te banen naar hogere niveaus of zelfs een volledig virtueel bestaan uit te bouwen, één ding hebben ze gemeen: miljoenen mensen zijn eraan verknocht, zijn zondermeer deel gaan uitmaken van onze leefwereld en evolueerden van een onschuldig tijdverdrijf tot een volwaardig cultuurproduct: GAMES. Geliefd of gecontesteerd, de berichtgeving hieromtrent is vaak eenzijdig.
Victoria
Deluxe zoomt vanuit verschillende invalshoeken in op de gamewereld: Welke
neurofysiologische activiteiten veroorzaakt het gamen? Wat zijn de maatschappellijke
invloeden en
gevolgen? Kunnen of worden games, naast vrijetijdsbesteding, ook voor andere
doeleinden
gebruikt?
Koen Gadeyne reikt ons de joystick aan en neemt ons mee in de leefwereld van de gamer. Arts en psychiater in opleiding Mathieu Vanfleteren verklaart de genotsbeleving aan de hand van 3D hersenscans. Wetenschapper en kunstenaar Angelo Vermeulen laat onze oren en ogen genieten en toont ons de kruisbestuiving tussen games, muziek en kunst. Columnist Patrick Dewitte trakteert ons op een speelse column. Criminologe in spe en zelf fervent gamester Nachali Van Riel onderzoekt de link tussen gewelddadige games en crimineel gedrag. Historicus Benedict Wydooghe gaat dieper in op de zogenaamde 'ideologische' games en hun propagandistisch gebruik. Volgens Paul Goossens is er een striktere regelgeving nodig en Jan Staes (Canon cultuurcel) legt ons dan weer uit wat de educatieve waarde van games kan zijn.
In het voorjaar van 2006 werd Victoria Deluxe door de COMPAnen gecontacteerd met de vraag of Victoria Deluxe hun geesteskind TRONO2007 mee wou realiseren vanuit haar expertise met de sociaal-artistieke praktijk. Geprikkeld door de verhalen van de COMPAnen over de Boliviaanse organisatie COMPA (El Alto) besloot Victoria Deluxe haar schouders mee onder dit project te zetten!
COMPA en de COMPAnen
COMPA - Comunidad de Productores en Artes - is een
sociaal-artistieke organisatie die in 1991 is ontstaan uit het eerste project
van socioloog Ivan
Nogales (nl.) Teatro Trono (1989). Teatro Trono was
een theatertherapeutisch project met delinquente straatkinderen en adolescenten
in La Paz, waarbij theater
als
werkvorm werd ingezet om de socialisatie en rehabilitatie van de jongeren te
bevorderen.
Anno 2007 richt COMPA zich met haar werking tot de meest kwetsbaren in de Boliviaanse samenleving, meer bepaald kinderen en jongeren uit de achtergestelde wijken. Kunst en cultuur worden daarbij als essentiële elementen van de ontwikkeling van het individu en de maatschappij beschouwd.
Sinds 2001 deden een aantal medewerkers van Methodeschool De Buurt uit Gent bij COMPA vrijwilligerswerk. Ze verenigden zich onder de naam COMPAnen.
TRONO2007 - de concepten straat en optocht
TRONO2007 is een uitwisselingsproject tussen tien Boliviaanse jongeren en tien Gentse jongeren verbonden aan Methodeschool De Buurt. Gedurende drie weken zullen de jongeren samen met een groep kunstenaars werken rond de thema's straat en optocht. In deze interculturele ontmoeting wordt dialoog sterk gestimuleerd en conflict erkend. Uitgangspunt is de potentiële meerwaarde die uitgaat van een interculturele ontmoeting met daarbij aandacht voor gelijkwaardigheid, samenwerking, ervaringsgericht leren, participatie en emancipatie.
Binnen de werking van COMPA speelt de straat
een belangrijke rol. Kinderen en jongeren worden in El Alto vaak 'de
straat opgestuurd' om in deze
context te overleven. Werken rond het begrip straat biedt bovendien
een brede waaier aan representatiemogelijkheden.
Gedurende drie weken zullen de jongeren samen met de medewerkers zoeken en ervaren wat de straat in Gent actueel betekent. Er zal vanuit een vergelijkend perspectief worden gewerkt: hoe zien de straten in El Alto en in Gent er uit en welk soort interacties doen er zich voor in de straten van Bolivia en België? In de voorbereiding van het project gaan jongeren uit beide steden op zoek naar beelden en associaties die het begrip straat bij hen oproepen.
Concreet zal er gewerkt worden rond drie soorten optochten: de processie, de feestelijke optocht en de manifestatie. Via verschillende artistieke insteken (fotografie, film, dans, theater, poppenspel, muziek, ...) zal samen met de jongeren gezocht worden hoe vorm en inhoud kan worden gegeven aan deze drie soorten optochten. Het gegeven optocht leent zich er eveneens toe om andere sociaal-culturele instellingen en de wijk mee te laten participeren aan TRONO2007 en tot representatie te komen in de publieke ruimte.
De visie, expertise en methodologie eigen aan dit project zal een duurzaam karakter krijgen. Aan de hand van een synthese van dagboekfragmenten van alle mede-makers en van beeldmateriaal streven we naar een 'algemeen logboek' als spiegel van het hele werkproces.
De organiserende partners
Victoria Deluxe biedt vanuit haar ervaring met het
opzetten van sociaal-artistieke projecten inhoudelijke (artistieke) en productioneel-technische
ondersteuning
voor TRONO2007. Daarnaast is dit ook een unieke kans om haar internationale
werking en netwerk verder uit te bouwen. Ivan Nogales was
reeds als gastspreker aanwezig
op haar internationaal colloquium om de werking van COMPA met ons te delen.
Naast de verrijking die ontstaat door de dialoog en samenwerking met internationale partners is ook de samenwerking met Methodeschool De Buurt voor Victoria Deluxe een aangename en vernieuwende ervaring.
Samen met de COMPAnen, de Boliviaanse en Gentse jongeren wil Victoria Deluxe van TRONO2007 een heus intercultureel project maken dat zich voelbaar en zichtbaar zal voltrekken in de Gentse binnenstad tijdens de gewenste zomerhitte van augustus 2007!
TRONO2007
Data: van 6 augustus tot en met 24 augustus 2007
Met spannende en onverwachte interventies in de publieke ruimte en een afsluitend toonmoment op vrijdag 24 augustus 2007.
Concept: Dominique Willaert en de COMPAnen (Maren Merckx, Ludo Merckx, Tim Vandromme, Liesbet Depuydt en Pascal Buyse)
Artistieke omkadering: Margriet D'haene, Bob Vandeputte, Dieter
Vanfleteren,
Serena Wuytack, Maya Wuytack, Brecht
Vanmeirhaeghe, Ivan Nogales, Ana Angeliza
Salazar, Noortje Dekker, Frederik Van Buyten, Joachim Benyakoub, Luk Nys, Dominique
Willaert en de COMPAnen
Productie en techniek: Liesbet Depuydt, Ewoud
Dutellie, Liesbeth Maene, Tim Vandromme, Tries
Brys
Met dank aan: Methodeschool De Buurt, VIA vzw en Vladimir Tegeltija
website » www.trono2007.be
Online » Trono foto's
Online » Trono video's
In april 2006 startte choreografe Nathalie Elghoul een dansproject
op met allochtone meisjes en vrouwen. Centraal stond de zoektocht naar hoe
via lichaamsbeweging
en dans identiteitsversterkend kan worden gewerkt ten aanzien van deze meisjes
en vrouwen. Vanuit hun thuismilieu worden zij immers vaak afgeschermd en/of
krijgen zij minder kansen om in creatieve werkprocessen te stappen.
De vraag 'wat is en betekent identiteit voor nieuwkomers en eerste-generatie migranten' vormde het vertrekpunt voor dit sociaal-artistiek project.
Is identiteit iets waarmee wij worden geboren en iets dat soms zwaar is om dragen? Of kunnen wij onze identiteit dag na dag kiezen en is het dus iets dat constant in beweging is?
Het is noodzakelijk om bruggen te bouwen tussen de werelden waarin deze meisjes en vrouwen nu leven en de tradities die hen werden aangeleerd. Welke plaats heeft religie in hun leven? Wat zijn hun dromen? Hoe confronteren zij zichzelf met het verleden, met hun herinneringen? Welk beeld ontvangen zij van de samenleving? En waardoor wordt hun persoonlijkheid gevormd?
Tijdens dit dansproject wordt het hele proces als een reis ervaren...en wordt creatie gezien als een lege ruimte die kan en zou moeten worden gevuld met dansende lichamen en persoonlijke inbreng. De notie van ruimte nodigt uit tot ontdekking en wekt nieuwsgierigheid op, maar tegelijkertijd komen de meisjes hierdoor dichter bij of juist verder van zichzelf en hun startpunt. Dit gegeven kan angst en afwijzing creëren of net de mogelijkheid om nieuwe vormen te ontwikkelen. De nood om nieuwe interpretaties of visies vanuit zichzelf te formuleren, zou nooit hebben plaats gevonden of tot ontwikkeling zijn gekomen voor of zonder dit proces.
Fase één: uitdaging van het gevoel
We startten met een groep van 15 meisjes en vrouwen. Zij werden gerekruteerd via contacten met diverse buurtorganisaties of door hen rechtstreeks aan te spreken. Na een aantal repetities vormde er zich een vaste kern van een achttal meisjes, die twee keer per week samenkwamen om te dansen. Omwille van de intensiteit en lange duur van het project beslisten sommige meisjes na een aantal weken om niet langer te participeren. De huidige groep bestaat uit meisjes en vrouwen afkomstig uit India, Iran, Filippijnen, Sierra Leone, Mexico en Turkije.
Tijdens
de eerste periode lag de focus op het lichaam zelf. Door middel van
opwarmings- en doelgerichte oefeningen leerden de meisjes de mogelijkheden
van hun lichaam en beweging kennen. Langzaamaan werd oriëntaalse dans
geïntroduceerd en geïntegreerd in de improvisaties, eerder als een
medium dan als een doel op zich. Deze dansvorm sprak de meisjes sterk aan.
Ze experimenteerden er volop mee en begonnen het al snel te gebruiken in de
improvisaties.
We introduceerden foto's, tekst- en videofragmenten, die het mogelijk maakten om een context te creëren om onderwerpen zoals religie, huwelijk, vrouwelijkheid en maagdelijkheid te bespreken en te bediscussiëren. Er werd eveneens uitgebreid ingegaan op het gevoel om als vreemdeling te worden bekeken, hoewel ze zich sterk geïntegreerd voelen in onze samenleving. Alain Platel werd in deze periode ook uitgenodigd om zijn ervaring te delen.
Tijdens het proces ontdekten we de grote kracht waarover de meisjes en vrouwen beschikken. Sommige van hen hebben reeds veel meegemaakt, waarbij ze ofwel de diverse invloeden hebben geïnterioriseerd ofwel verworpen. Anderen hebben een grote nood om te dansen en houden nog steeds hard vast aan hun 'roots'. Een sterk punt van de vrouwen is dat ze in staat zijn om deze verschillen te zien en elkaar hierin te respecteren.
De grootste uitdaging was om de idee van
wat dans moet zijn (harmonieus, ritmisch, mooi), te doorbreken. Dit idee loopt
zo goed als parallel met de idee van wat
een vrouw moet zijn en betekent in de maatschappij.
Maar lichaamstaal liegt nooit en beetje bij beetje zagen wij lichamen die twijfel, angst, tegenstellingen en pijn verborgen. Sommigen wezen die ontdekking af, anderen probeerden nieuwe bewegingen uit en gingen de uitdaging aan.
We ontdekten bij de meisjes een stijgende behoefte aan naaktheid en expressie, aan de bevestiging van een eigen ruimte van vrijheid waar ze ideeën kunnen toevoegen of afwijzen, en aan een ruimte waar ze geheime gevoelens kunnen bewaren, een ruimte waar ze zichzelf kunnen zijn. Vanuit die leegheid of het ongekende ontstaan er - zonder dat ze het zelf beseffen - momenten van enorme schoonheid. Het lichaam neemt als het ware bezit van hun eigen stem en eigenheid.
"I am taking part in this project because I find this very different from the rest of the projects that I've done with Victoria Deluxe. Although the basics are the same like a plot or theme, work processes, fusions of materials like theatrical improvisations and dance (oriental dance, among others) and your inner self (this mainly because of the theme 'identity').
I find it quite interesting because I feel like playing tug of war. Here you are given the chance to really express yourself and show your truest colours and voice out whatever message you want to say, and yet feeling so very distant from within, like arguing the self that it's not really you, or so you do it just to fill some void 'cause otherwise they'll know it, they'll see you in such void and you get scared they'll mistake you for someone with such an empty identity you tend to get paralyzed, motionless, or seemingly emotionless. So unattached to the rest of the women, or girls, or the music but really trying to reach out. Talk about paranoia, huh!
I mean it's interesting how most of us in the project tend to struggle to translate our minds and speech into liquid flowing body movements when we are even constantly reminded that it doesn't have to be so, that it's a free choice. You can move wild and strong and pure and fast and slow and can fall in and out of rhythm, and be ridiculous or meaningful depending upon the run of your thoughts or emotions just as long as it's you, your experiences, your childhood, your beliefs, your stories, your identity.
And then fuse it with an existing dance pattern or music, or do your own vocals with it, or just rather stamp your feet, or move according to your heartbeat. Then with a few helpful props you finally bring it out together with each other's piece. Notice how the stories intertwine to a knee fall, or the spreading of palms and fingers, or the curving of the spines and the tossing of heads. Feel the rhythm of breath when the chests rise and fall to every heartbeat, the interaction as a celebration of femininity. Such extreme differences from each other and yet you'll find a seamless familiarity, an international and intercultural sameness. I guess that we'll all be in for a pleasant surprise..."
Joe Lampasa - participant
"According to me dance is joy, ammusement and freedom to express happiness by movement. Through out my life as a student in school and college, I have taken part in dance programmes and when Nathalie mentioned about this project Neerstrijken I was overjoyed and told myself that I had to be a part of this.
When we started, it was rather a big group but, now we are a much smaller group and that has given us an opportunity to get to know each and everyone in the group better.
The fact that I am one of the oldest member of the group doesn't stop me from participating. Some of the girls in the group are only half my age and I get inspired watching them perform. It gives me a lot of energy. This whole project takes me back to the wonderful childhood I have had at school. It is so much fun!!!!"
Thankam Kuttikat - participant
Fase twee - - - - -
Omwille van bijzondere omstandigheden werd er een pauze ingelast en werd de tweede fase van het project nog niet opgestart.
Neerstrijken
Concept: Nathalie Elghoul
Choreografie en dramaturgie: Nathalie Elghoul en
Liza Mann
Participanten: Aminata Sesay, Baharak Bashar, Ayse Alci, Esmeralda
Posada, Joevelyn Lampasa, Hava Copa, Hava Kademir, Najoua Elauahabi en
Thankam Kuttikat
Omkaderende ondersteuning: Liesbeth Maene en Koenraad Deblauwe
Met dank aan: De Ingang, Joke Laureys, Giannina Urmenetta, Nathalie Chambart, Dominique Willaert
en Luk Nys
In januari 2006 startte Victoria Deluxe een film- en theaterproject in het rust- en verzorgingstehuis St-Jozef te Wondelgem. Het OCMW Gent gaf aan Victoria Deluxe de opdracht om na het bijzondere Soigneren in het Centrum voor Senioren De Vijvers te Ledeberg een nieuw project te realiseren in het RVT St-Jozef te Wondelgem. Cineast Ellen Vermeulen en theatermaker Luk Nys werken er rond het thema afscheid nemen én het wachten en waken in de nabijheid van de dood.
Iedereen heeft een verhaal
De ene vertelt het met een melancholische blik, de ander moet er nog steeds hartelijk om lachen of huilen. Sommigen weigeren pertinent om zelfs maar over hun verhaal na te denken. Spreken is quasi uitgesloten. Verhalen zijn belangrijk als expressie van je eigen bestaan én als voedingsbodem van een telkens vernieuwende gemeenschap.
Diegenen die met grootouders of ouders praten over het verleden,
krijgen vaak bijzondere en soms verbazingwekkende gebeurtenissen te horen.
Onze bezoeken
aan het rust- en verzorgingstehuis gaven ons een schat aan verhalen over vaak
ontroerende
en stoere momenten, maar ook pijnpunten uit het leven van de mensen in Sint-Jozef.
Oude wonden helen niet maar erover praten verzacht vaak de pijn. Het is een deugddoende zalf als je weet dat er wordt geluisterd, wanneer je weet dat je even niet wordt vergeten.
Victoria Deluxe werkt samen met RVT Sint-Jozef rond het thema herinnering, dood, verlies en afscheid nemen bij ouderen. Hoofddoel is om te onderzoeken of we verbeelding kunnen ontwikkelen die zowel ouderen, familieleden als personeel kunnen helpen bij het verwerken van verlies door overlijden.
Sint-Jozef
Vanaf begin januari zijn theatermaker Luk Nys en cineast Ellen Vermeulen wekelijks op bezoek gegaan in Sint-Jozef. De hartelijkheid waarmee ze altijd ontvangen worden, zorgt voor een openheid die noodzakelijk is om een thema als 'sterven' bespreekbaar te maken. De dood heeft tijd nodig.
Laag per laag, week per week werd en wordt er gewerkt aan een vertrouwensband met de bewoners, personeel, vrijwilligers en bezoekers van Sint-Jozef. Het proces houdt in dat je aanwezig bent, dat je luistert. Het gaat over geven en nemen. Het gaat over luisteren en uitwisselen van verhalen. Deze uitwisseling zal resulteren in een visuele interpretatie enerzijds en een theatrale bewerking anderzijds. Daarnaast zullen ook twee specifieke themadagen georganiseerd worden voor en met de bewoners van Sint-Jozef.
Terug in de tijd met woord, film en lied
Op 12 oktober 2006 organiseren we een herinneringsdag. Er zal gezongen, gegeten, gedanst en vooral veel gepraat worden. Uitgangspunt is 'de herinnering an sich'. We gaan op zoek naar treffende verhalen uit het verleden van de bewoners die ze als waardevol en levensbepalend ervaren en welke ze graag willen doorgeven.
Sommige ouderen praten graag over de oorlog, anderen over de liefde of over hun bijzondere zorgeloze jeugdjaren. Deze verhalen, met eventueel film- of fotomateriaal uit hun verleden, vormt de kern van deze dag. Er zal konijn met pruimen geserveerd worden. Ook grappige, ontroerende of beroemde filmfragmentjes uit de oude doos worden vertoond. We sluiten de dag met een Kafee Dansant met liedjes uit 'den goeie ouwe tijd'.
Cinéma Léopold Deluxe
De herinneringsdag is het startschot voor de wekelijkse cinéma Léopold Deluxe. Onze werkplek in St-Jozef (de oude eetzaal) zal gedurende 2 maanden ingericht worden als een cinémazaal waar wekelijks favoriete films uit de oude doos zullen worden vertoond. Samen met de bewoners zal er worden gewerkt aan de inkleding van deze zaal.
In aanloop van de filmvertoning zal ook telkens een voorsmaakje van de documentaire gedraaid worden, dit in de vorm van the making of Nu Nog Niet. Op deze manier trachten we voor én met de bewoners en het personeel van St-Jozef een dynamiek te ontwikkelen waar men wekelijks naar kan uitkijken.
Herdenkingsdag
Sint-Jozef heeft de mooie traditie om de overleden bewoners te herdenken. Tweemaal per jaar worden de overledenen van de laatste zes maanden herdacht. Samen met familieleden en bewoners wordt er nagedacht en stilgestaan bij dat afscheid. Victoria Deluxe zal op 8 november 2006 deze herdenkingsdag mee organiseren aan de hand van audio- interviews en een fotoboek.
Nu Nog Niet! - de documentaire
J'attendrais le jour et la nuit
J'attendrais toujours
Ton retour
De documentaire Nu Nog Niet heeft het lied J'attendrais als vertrekpunt.
Vele bewoners, tussen 44 en 106 jaar, in het tehuis zijn dementerend.
In de realiteit zitten deze mensen wezenloos voor zich uit te staren. De
meesten van hen zitten
geestelijk gevangen in het verleden.
Tijd vloeit voorbij, zonder dat deze mensen grip kunnen krijgen op hun bestaan. Voor hen, hun familie, vrienden en verpleging is het tedere waken, het geduldig wachten een dagdagelijks ritueel.
Vertrekkende vanuit Sint-Jozef zal een web van verhalen zich verspreiden doorheen de tijd. Sint-Jozef is dus slechts een vertrekpunt, dat tegelijk ook als een personage kan worden beschouwd. De bewoners zullen Sint-Jozef, hun thuis, moeten ruilen voor een nieuw tehuis, de Liberteyt.
Momenteel is men naast Sint-Jozef volop het nieuwe rusthuis aan het bouwen. In het voorjaar 2007 volgt dan de grote verhuis en wordt Sint-Jozef gesloopt. Waar Sint-Jozef nu nog staat, zal dan een park worden aangelegd vol nieuwe bomen.
Jong en oud naast elkaar... verleden, heden en toekomst op hetzelfde terrein. De documentaire zal zowel het verhaal van de bewoners als dat van de families en het personeel vertellen. De wachtenden en degenen op wie wordt gewacht. Een rollenspel dat in elkaar overvloeit tot enkel tijdloosheid overblijft.
De spilfiguur van de documentaire is Mevrouw Piano. Een bewoonster die vorig jaar is overleden en die samen met haar herinneringen ook haar piano heeft achtergelaten. Aan de hand van herinneringen wordt ze letterlijk en figuurlijk geschetst. Mevrouw Piano is een leidraad die ons langs bewoners, familie en verhalen brengt.
Nu Nog Niet trailer
Nu Nog Niet! - een theatrale vertelling
Jacques, wat betekent het om je vrouw dag
in dag uit, jarenlang, te komen bezoeken? Wat betekent het, Jacques, om haar
met zoveel zorg en liefde te voeden en te
koesteren? Deze vraag heb ik me het voorbije half jaar dikwijls gesteld wanneer
ik Jacques wekelijks zag in het kamertje bij zijn Marie. Opnieuw en opnieuw
die zorgzaamheid voor haar en het liefdevolle praten. En hij, Jacques, zegt
niets.
Zij, Marie, is in een sprakeloze diepe dementie verzonken en hangt als
een slappe pop in haar stoel te wachten. Te wachten op wat? Te wachten op wie?
Waar is Marie?
En wat moet Jacques met zijn liefde? Wat moet Jacques met zijn hoop
en wanhoop? Met zijn verdriet en eenzaamheid? Wat had hij nog tegen haar willen zeggen,
toen ze nog wist wat er gaande was?
Wat betekent het om te wachten en te waken
bij je geliefde die onherroepelijk in het ijle tast? Wat betekent het om te
durven kijken naar haar tijdelijkheid?
Wat betekent het om te durven kijken naar je eigen tijdelijkheid?
Wat betekent
het om te spreken, om te durven spreken over de dood van je geliefde? Over
je eigen dood? Wat betekent het om te sterven? Wat betekent het om je leven
bewust
te eindigen met een spuitje omdat het leed te ondraaglijk is? Wat betekent
humor op zo'n moment? Is het een troost? Of is het bestaan sowieso troosteloos?
Afscheid nemen, kan je dat leren?
En waarom toch? Waarom dat eindeloze wachten en waken bij geliefden die met hun geest al maanden, zoniet jaren zijn vertrokken? Wat beweegt mensen; vrienden, familie, verpleging en vrijwilligers om hier in Sint-Jozef, bij deze mensen, zo nabij te willen zijn? Wat kunnen zij nog geven? Wat willen ze nog geven? Wat brengt mensen ertoe deze immens kwetsbaren zo nabij te zijn?
Is dit liefde?
Is dit radeloosheid?
Is dit durf? Is het een schuldgevoel? Is dit erbarmen?
De theatralisering - Nu Nog Niet! - vertrekt vanuit deze vraagstellingen en zal een evocatie worden van een diverse groep mensen in en om Sint-Jozef. Bewoners en familieleden, personeel en vrijwilligers wagen zich aan dit gevoelige thema. We zullen eenvoudige rituelen creëren waarin we sprekend, zingend en handelend onze gevoelens en gedachten over dit thema zullen uitdrukken. De angst én de hoop omtrent sterven. Met ernst én met humor. De voorstelling wil een poëtische bespiegeling zijn die de dood en het afscheid nemen wil omarmen als een bijzondere vriend.
Spelers in de film en/of het theater o.a. Laurent Vanderbeke, Léonie Denys, Georg Bertin, Sabine de praetere, Jacqueline De Clerq, Gustaf Nelis, André Menschaert, Ins & Roland Jacobs, Eugenie Ingels, Huguette Bogeart, Elza Semeze, Rosita Dumortier, Annie Tollenaere en Sonja.
Filmregie, geluid
en montage: Ellen Vermeulen
Theaterregie: Luk Nys
Technische ondersteuning: Ewoud Dutellie, Saïd Henareh
Achter de schermen: Bie Gythiel, Hendrik Verellen
Productieleiding: Ewoud Dutellie
Met de steun van: RVT St-Jozef, Vlaams Audiovisueel Fonds, OCMW Gent, Federale overheid
Sociaal-artistiek theaterproject over het leven van de vrachtwagenchauffeur

Wegtransport
is de snelste en goedkoopste manier om goederen van punt A naar punt B te brengen.
We zien meer en meer vrachtwagens op de weg. De magazijnen
staan op wielen. De concurrentie wordt verscherpt door de uitbreiding van Europa.
En de chauffeur, de chauffeur die rijdt.
Rapidité Rapidité is een modern wagenspel over het leven van de vrachtwagenchauffeur. Theatermaker Tom Dupont toont ons de paradoxen van de weg, tussen stilstaan en bewegen, tussen thuis en onderweg, tussen het overal en het nergens, op haast bevreemdende maar zeer innemende wijze. Het stuk zoomt subtiel in op de levens van twee vrachtwagenchauffeurs die na een botsing even het noorden kwijt zijn. Waarbij een generatieverschil tevoorschijn komt en later ook het perspectief opduikt van de partner, de kinderen, de baas ... en de eskimo.
Dit project loopt in samenwerking met de Gentse nijverheidsschool KTA1, de leerlingen van het zesdejaar vrachtwagenopleiding werkten het mee uit. En zoals bij de vorige producties van Victoria Deluxe spelen er opnieuw niet-professionele acteurs: chauffeurs, familieleden van chauffeurs, leerlingen chauffeur en andere enthousiaste spelers.
Concept/Regie: Tom Dupont
Spelers: Lut Geeraert, Chris Reyns, Sonya
Todorova, Toni Van Den Broecke, Patrick
Vanhoutteghem, Marnix Vuylsteke, Saidja Peyskens (muziek)
Techniek: Ewoud Dutellie en Said Henareh
Productie: Dirk Holemans en Lynn Van Houtte
Met dank aan: de leerlingen van het zesde jaar vrachtwagen van het KTA Lindelei, Mania Van der Cam, Martine Dewinter, Sociaal Fonds voor het Goederenvervoer, Hans De Neef, Marc Van Hyfte en De Groote N.V.
Voorstellingen op:
Inkom: 7€ / 5€ (reductie voor -26 / werklozen)
Reservatie: via de website of 09/324 80 26 of reservatie@victoriadeluxe.be
Plaats: Arca, Sint-Widostraat 4, 9000 Gent, *routebeschrijving*
Vooronderzoek
Tom Dupont reed vorig seizoen met verschillende vrachtwagenchauffeurs mee doorheen Europa. Hij liet hen vertellen, nam foto's en ging hij ook op zoek naar achtergrondinformatie. Wat is de rol van de vakbonden? Hoe zit het met de concurrentie vanuit Oost-Europa? Wat zijn de oorzaken van de verkeersongevallen? ...
Tijdens zijn onderzoek botste Dupont op veel tegenstellingen. Veel chauffeurs spraken zichzelf tegen. Wat heeft de werksituatie voor invloed op de privé-situatie en omgekeerd? Is er wel een onderscheid tussen de twee? Met deze en andere paradoxen ging Dupont aan de slag.
Stereotiepe beeldvorming in de media
De transportsector verschijnt meestal op een negatieve en stereotiepe manier in de media. Deze beeldvorming maakt van heel wat vrachtwagenchauffeurs paria's. Dit terwijl heel wat chauffeurs op een gedreven en professionele manier hun beroep willen uitoefenen en zonder hen de West-Europese economie in elkaar zou stuiken.
Door een gedegen vooronderzoek en de samenwerking met de nijverheidsschool
realiseert Victoria Deluxe een theatervoorstelling die een meer genuanceerd
licht werpt op het beroep van vrachtwagenchauffeur.
We hebben niet de bedoeling om de vaak harde werkelijkheid van dit soort arbeid te verbloemen, maar brengen een gelaagd verhaal dat de werkelijkheid van dit beroep vanuit het perspectief van de vrachtwagenchauffeurs en hun gezinsleden belicht. Vrachtwagenchauffeurs hebben het vaak niet makkelijk: negatieve berichtgeving, steeds moeilijker wordende werkomstandigheden (fileleed), druk op het gezinsleven, ...
Samenwerking met de onderwijssector
Victoria Deluxe is tevreden dat dit project in samenwerking loopt met het KTA1. Een dergelijke samenwerking tussen onderwijs en cultuur heeft een duidelijke maatschappelijke meerwaarde. Heel vaak worden jongeren uit het beroeps- en technisch onderwijs onderschat en miskend wat culturele participatie en interesses betreft. Voor Victoria Deluxe een reden te meer om samen te werken met deze leerlingen, in samenspraak met de leerkrachten en de directie.
Paradoxen van de weg
Einzelganger - Sociaal Dier
Vele chauffeurs beweren graag alleen te zijn. Vele kunnen gemakkelijk alleen zijn. "Dat ze mijne kop gerust laten." Maar ze overspoelden me met verhalen, bedenkingen en vragen. Niemand weigerde me om mee te rijden. Men doet veel inspanningen om op de één of andere manier met iemand in contact te komen. De cabine is te klein voor twee en te groot voor alleen.
T. Dupont
In Beweging - Constant Neerzitten
Men is constant onderweg, van de ene plaats naar de andere. Men verplaatst zich voordurend maar moet en kan daar geen fysieke inspanning voor doen. Er moeten geen krachten gegenereerd worden maar krachten gestuurd. Om die krachten te sturen moet men geconcentreerd en in alle rust toezicht houden. Stilzitten is moeilijk. De chauffeur zoekt zaken om toch minimaal te kunnen bewegen tijdens het stilzitten. Roken, eten, koken, telefoneren, tanden poetsen, gewichtheffen, drinken, kuisen.
Thuis - Weg
Als men thuis is wil men weg. Als men weg is wil men naar huis.
Chauffeurs lijden een nomadisch bestaan. Dit beroep draagt een rusteloosheid
in zich.
Kan men thuiskomen en als men weet dat men straks weer moet vertrekken?
Familie - Vreemde
Men is echtgenoot van, kind van, broer van en vader van. Dit zijn statuten die moeilijk te onderhouden zijn. Scheidingen komen bij chauffeurs heel vaak voor. Kinderen vervreemden van hun vader en omgekeerd. Ze zijn familie en vreemden voor elkaar.
Baas - Slaaf
Men is zijn eigen baas. Men volgt de weg die men wil en stopt waar en wanneer men wil. Er zit niemand op je vingers te kijken. Zolang de goederen er op tijd zijn doet men wat men wil. Deze vrijheidsgedachte krijgt echter meer en meer deuken. Vrijheid is een illusie (geworden). Veel werkgevers hebben tegenwoordig een satellietverbinding met de chauffeur waardoor ze op ieder moment van de dag op 50 meter na kunnen weten waar hun werknemer is. Er wordt ook vaker en vaker op uur geladen en gelost. Bedrijven hebben minder en minder in stock en willen hun goederen zo snel mogelijk. Just in Time. Door het invoeren van rij- en rustreglementeringen kunnen de chauffeurs minder zelf hun planning maken.
Communicatiemiddelen - isolement
Er is CB-, GSM-, satelliet- en internetverbinding mogelijk voor chauffeurs. Ze kunnen op verschillende manieren contact hebben. Maar er is geen sprake van 'ontmoeting'. Fysiek is men alleen. Het isolement wordt door de communicatiemiddelen eerder bevestigd dan doorbroken.
Avontuur - structuur
Andere reizen, andere plaatsen en andere mensen zien.
Dat is waar veel chauffeurs naar verlangen. Zoveel mogelijk
afwisseling. Toch
heeft
men het op structuur
begrepen. Een rijplanning maken voor de volledige week
en daar
moeilijk vanaf wijken. Alle handelingen zoals de avond-
en ochtendrituelen verlopen strikt
volgens gewoonte. Men wil chaos waarna men er structuur in brengt.
Laag Uurloon – Hoog Maandloon
Men kan als laaggeschoolde arbeider mooi geld verdienen als internationaal chauffeur. Dit kan echter alleen maar als men veel uren rijdt. Chauffeurs verdienen immers het minimumloon per uur. De beperking op het aantal rijuren maakt het financieel minder interessant.
Geen tijd - Veel Tijd
Van hier naar daar, van hot naar her. Weinig tijd om eens uit te blazen, ook niet in het weekend. Zondagavond beginnen en vrijdagavond gedaan. Tijd om te denken is er in overvloed. Over thuis, het werk, het leven, ... De gedachten draaien in cirkeltjes en gaan een eigen leven leiden.
Overal - Nergens
Asfalt, industrieparken, parkings en tankstations. Over heel Europa zie je hetzelfde. Ze verblijven constant in niet-plaatsen, les non-lieus. Alles is hetzelfde, behalve de taal. Zo klinken de plaatsen exotisch maar dat zijn ze niet. Tijd en ruimte vervagen.
Lees meer: Rapidité Rapidité: in de achteruitkijkspiegel
Download hier de persnota van 5 april 2007.
Rapidité Rapidité: in de achteruitkijkspiegel
De theatervoorstelling Rapidité Rapidité ging op 24 mei 2007 in première voor een volle zaal in theater Arca. Het talrijke publiek kreeg een gelaagde inkijk in de complexe leef- en werkomstandigheden van de (internationale) vrachtwagenchauffeurs aan de hand van deze voorstelling.
Naast de voorstelling kon men in de zolderkamer van Arca een filmmontage bekijken waarvan de beelden werden gemaakt tijdens een daguitstap met de zesdejaarsleerlingen vrachtwagen van het KTA Lindelei. Tot in de toiletten toe werd Arca ondergedompeld door CB-gesprekken, die geënsceneerd waren door de leerlingen vrachtwagen.
Een grote groep van deze leerlingen kwam nieuwsgierig - en onder goedkeurend oog van hun leerkrachten en directrice - afgezakt naar Arca voor de première van Rapidité Rapidité. De reacties van de leerlingen en het publiek verraadden dat er heel wat herkenbaarheid schuilde in de dialogen die werden opgevoerd.
Marnix Vuylsteke - zelf chauffeur en één van de spelers van Rapidité Rapidité - vond de tijd om terug te blikken op zijn eerste ervaring als acteur. Regisseur Tom Dupont zocht hem op en keek samen met hem nog eens 'in de achteruitkijkspiegel'.
Tom: Heb je al teruggedacht aan de repetitie en de speelperiode?
Marnix: Ja. Het komt regelmatig wel
eens terug in mijn gedachten. Het was van meet af aan een heel
hectische periode maar het was vooral een mooie periode. Ik heb
er eigenlijk weinig bij stilgestaan het moment dat het zich
allemaal voordeed en ik heb mij daar ook weinig vragen bij
gesteld. Omdat ik van in het begin zoiets had van: natuurlijk doe
ik daar aan mee. Ik moest daar precies niet over nadenken. Ook al
paste het niet in mijn planning op dat moment. Ik zat al met heel
veel activiteiten en toch heb ik het er bijgenomen. Want
halverwege is het bijna afgesprongen. Dat ik het echt niet goed
meer wist. Ik kon het toen ook bijna niet meer aan.
Maar de ervaring van in Arca te kunnen spelen, heeft bij mij
wel iets wakker gemaakt. Ik had nog nooit toneel gespeeld. Als ik
ooit de kans krijg om terug in een stuk mee te doen en ik vind
daar de tijd en ruimte voor, dan ga ik dat zeker doen. Omdat ik
nu weet wat dat inhoudt. Maar met Rapidité Rapidité
wist ik dat niet. Dat was voor mij een sprong: wat gaat dat hier
worden?
Ik weet nog goed toen je belde of ik naar de lezing kon komen.
Ik dacht toen dat je uit verschillende mensen een aantal spelers
zou kiezen. Ik dacht aan een auditie met veel volk maar dat was
helemaal niet zo. Dat was de eerste verrassing. Het feit dat het
vooral over vrachtwagens en transport ging, is voor mij
natuurlijk de grootste motivatie geweest. Omdat ik er lang genoeg
inzit.
Tom: Je zegt dat je regelmatig aan de voorstelling terugdenkt, kun je zeggen wanneer?
Marnix: Als ik met de camion rijd. Je zit achter het stuur en je gedachten gaan zijn vrije gang. Dan ga je terug.
Tom: Kijk je nu anders naar de inhoud van het stuk?
Marnix: Neen, ik kijk er inhoudelijk niet anders naar. Ik vond het een juiste weergave. De belangrijkste punten van de transportsector werden aangeraakt. Het feit dat de vrouw thuis vijf dagen wacht tot de man klaar is met werken. Het feit dat je toch wel met een serieus 'gedrocht' op baan bent. De rijtijden en rusttijden. Ik vind dat het allemaal aan bod gekomen is: zowel het familiale aspect als het werk zelf.
Tom: Heb je na de voorstelling contact gehad met het publiek en met chauffeurs?
Marnix: Ja. De chauffeurs die ik
aangesproken heb - de weinige die er geraakt zijn - waren toch
serieus onder de indruk. Ik herinner mij toch een paar reacties:
Ik ga dat doorzeggen en ze moeten komen kijken. Je moet dat
alleszins zien, dat is goed! Maar ja. Wie heeft daar tijd voor
als camionchauffeur? Als ze al thuis zijn op zaterdagavond hebben
ze daarom niet altijd tijd of goesting om buiten te komen.
De mensen die geen kennis hadden van het chauffeursleven waren
ook enthousiast. Ik vroeg onder andere aan een vrouw wat bij haar
was veranderd na de voorstelling. Wat ik nu weet en waar ik
vroeger niet bij stilstond, zei ze, is dat dat allemaal mensen
zijn die in dienen camion zitten. Ik vond dat heel mooi. We
hadden jammer genoeg na de voorstelling te weinig tijd om met
iedereen te babbelen maar het heeft zeker wel wat wakker
gemaakt.
Tom: Hoe was het om op de planken te staan?
Marnix: Ik ga dat nog doen. Ik weet dat het nog zal terugkomen. Ik ga dat nog doen. Ik vertrouw erop dat het op het juist moment nog eens terugkomt.
Tom: Had je het gevoel dat je iemand anders was tijdens het spelen?
Marnix: Neen, want ik ben camionchauffeur. Het enige wat ik moest kennen was mijn tekst.
Tom: Kon je je vinden in wat je moest spelen?
Marnix: Ja. Er waren een paar stukken waarin ik me aanvankelijk niet kon herkennen, maar die zijn er dan ook uitgevallen.
Tom: Was er een link met uw personage en uzelf?
Marnix: Ik blijf altijd rustig, zeker met mijn camion op de baan. Ik ga mij ergeren in mijn auto. Ik ga mij dul maken in het verkeer. Maar met mijn camion heb ik dat niet. Ze mogen nog zo zot doen voor mij. Niemand kan mij opjagen. Op dat moment werk ik. Als je in de file staat, kan je er niet over rijden he. In die zin zijn er wel gelijkenissen tussen mij en het personage dat ik speelde. Er zat ook een tikkeltje naïviteit in hem. Dat heb ik ook en spijtig genoeg ben ik het die af en toe verlies. Maar vooral het feit dat hij heel veel vertrouwen had. Vertrouwen in de situatie zoals ze zich voor deed. Dat heb ik ook wel. In absurde situaties kan ik soms heel veel rust vinden. Dat vond ik mooi in die rol. Vertrouwen in de situatie.
Tom: Had je kunnen voorspellen hoe de voorstelling er ging uitzien?
Marnix: Absoluut niet. Ik had mij iets totaal anders voorgesteld. Er was aanvankelijk sprake van te werken met echte camions en toen kreeg ik al een beter beeld. En toen was er ook nog de idee van een vrachtwagen die kwam aangereden met een tribune erin. Het uiteindelijk resultaat was iets anders maar vond ik ook heel goed meegevallen (de gebotste kartonnen vrachtwagens met speelvlak in de geveinsde aanhangwagen in een theaterzaal met vaste zitplaatsen).
Tom: Had je last van stress of plankenkoorts?
Marnix: Ik weet het niet. Ik heb niet het gevoel dat ik daar last van had. De tekst was een stressfactor maar dan nog. Het was geen stresserende ervaring, integendeel. Het was een uitlaatklep.
Tom: Was er voor u een verschil tussen de eerste en de laatste voorstelling?
Marnix: Ja. De eerste voorstelling
was een hele mooie en de laatste voorstelling was nog mooier. Zo
is het. En er tussenin ook. Ook al was er tussenin minder volk in
de zaal. Ik vond ze eigenlijk allemaal even mooi. Allemaal op
zich. Iedere voorstelling had wel iets. Je evolueert. Je voelt na
2, 3 voorstellingen van dat kan, dat kan niet.
Een moment dat ik nooit zal vergeten is toen Sonja haar liedje
zong en het publiek begon te applaudisseren. Er waren een tweetal
mensen die plots applaudisseerden en na mijn teken begon iedereen
mee te applaudisseren. Een heel mooi moment. Dat is nooit meer
teruggekomen na die ene keer. Die ene chauffeur in het publiek
die spontaan al zijn uitingen brulde vond ik ook heel goed,
Saidja de muzikant die te laat kwam voor de voorstelling... Er
waren te gekke momenten.
Tom: Het lijkt precies al lang geleden?
Marnix: Het lijkt inderdaad lang
geleden. Door mijn werk en de kinderen zit ik in een
stroomversnelling van activiteiten. Sommige herinneringen
vervagen wel maar ze verdwijnen niet. Ik probeerde onlangs met
Patrick (tegenspeler in het stuk) nog wat tekst op te zeggen maar
dat ging toch moeilijk. Het was een mooie periode. Hoe moeilijk
en hoe druk het ook was. Ook de mindere momenten hoorden er
allemaal bij. Ik denk dat het in ieder ander theaterstuk ook niet
altijd rozegeur en maneschijn is. Dat zal ook met vallen en
opstaan zijn. Als je met zoveel mensen in een periode zo kort op
elkaar zit, is het logisch dat je de menselijke neveneffecten
daarvan ziet. Dat hoort er gewoon bij. Dat is een indicatie van
iemand beter leren kennen. Als je zo ver kan gaan met mensen is
dat een logisch gevolg.
Ik vond het sociaal-artistieke gegeven mooi. Dat de inhoud van
de voorstelling zaken aanhaalt die zich voordoen in de
maatschappij waar niet iedereen stil bij staat. Diegenen die het
stuk zagen, zullen er stil bij gestaan hebben en stil bij staan.
Ik ben ervan overtuigd dat iedereen die dat stuk gezien heeft nu
met een ander gevoel op de E40 of de E17 rijdt. Daar ben ik van
overtuigd.
Rapidité Rapidité foto-album [in Flickr]
De sociaal-artistieke praktijk is in Vlaanderen een relatief jong werkveld. Dat betekent dat de voorbije jaren vooral geïnvesteerd werd in de uitbouw van nieuwe initiatieven in tal van steden en gemeenten. In deze opstartfase was er weinig ruimte om de grenzen van ons landje te overstijgen, na te gaan wat er te leren valt uit initiatieven in het buitenland.
Anno 2006 was het dan ook de hoogste tijd om op verkenning te gaan. Wat Victoria Deluxe ook deed de voorbije maanden. Lynn Van Houtte trok op uitnodiging van The British Council naar het Festival Contacting the World in Manchester. En Dirk Holemans ging samen met Gerbrand Oudenaarden (Engage, NL) na wat er te leren valt uit de Zuid-Afrikaanse praktijk in Kaapstad.
Beide verkenningen leverden dezelfde observaties op. Ten eerste dat het sociaal-artistieke werkveld in vele landen sterk aanwezig is. We kunnen in Vlaanderen veel leren uit de buitenlandse praktijken. Ten tweede de noodzaak als drijvende kracht bij vele projecten. Bij vele initiatieven in het buitenland wordt er steevast gekozen om te werken met de meest uitgeslotenen (o.m. asielzoekers), is er een duidelijke nood én goesting bij participanten en professionals om voor elkaar zin en betekenis te creëren.
Redenen genoeg voor Victoria Deluxe om op 8 november 2006 een internationaal colloquium te organiseren, waarbij we enkele belangrijke buitenlandse actoren uit het sociaal-artistieke werkveld naar Gent uitnodigen.
Van 16 tot 24 juli 2006 vond in Manchester het festival Contacting The World plaats. Dit tweejaarlijkse festival wordt door theater Contact georganiseerd en legt de focus op jongeren. Contacting the world is een heus internationaal jongerentheaterfestival waaraan meer dan 150 jongeren uit diverse landen deelnemen: Zuid-Afrika, Filippijnen, Nieuw-Zeeland, Brazilië, Schotland, Groot-Brittannië en India.
De opzet van het festival is jongeren over de grenzen heen theater laten maken en de manier waarop ze dit doen internationaal deelbaar te maken. Tijdens het festival kregen we daarvan het resultaat te zien. Iedere avond brachten twee groepen die een jaar lang hebben samengewerkt een voorstelling, gevolgd door een nabespreking. Daarbij werden er vragen gesteld over hoe het samenwerkingsproces was opgestart en hoe het was geëvolueerd tot de avond van de voorstelling. Daaruit bleek dat de communicatie niet altijd evident was door taalproblemen, problemen van technische aard maar vaak ook gewoon door de drang om zelf iets te presenteren, waardoor de samenwerking uit het oog werd verloren.
De kracht van de ontmoeting was tijdens de week in Manchester veel sterker dan in de virtuele samenwerking tijdens het jaar waarin theater maken centraal stond. Ontmoeting en interactie was ook datgene waar het tijdens het festival allemaal om draaide: het uitwisselen van ervaringen en kennis, te weten komen hoe men in andere landen theater maakt en hoe theater er cultureel is ingebed.
Spontane en informele contacten
Daarnaast waren er heel wat momenten met ruimte voor spontane en informele contacten. Dit gaf de kans om op verschillende manieren in contact te komen met jongeren, participanten en professionals uit alle uithoeken van de wereld. Om een ongekende reden kwam Lynn door de organisatie bij de groep young visiting artists ondergebracht, niets minder dan vijf Amsterdamse jonge theatermakers en acteurs van Likeminds. Tijdens de dansrepetities voor het straatcarnaval leerde ze en dansant de fantastische Moussa, Alpha en Abdoul kennen. Via hen ontmoette ze ook hun leermeesters Paul (drumleraar), Yoyo de clown en zijn vriendin en actrice Jenny van de organisatie Phakama London.
Dit is een warme community arts organisatie met dito mensen die jonge asielzoekers opleidt, een warme plek in het weekend aanbiedt waar er samen wordt gekookt en wortd gegeten en waar ze samen straattheater maken gaande van kleine tot grote toonmomenten.
In het bonte gezelschap was ook een Belgische vrouw aanwezig: Frédérique Lecomte van de organisatie Reconciliation. Zij is een theatermaakster met roots in Brussel, waar ze theaterstukken speelt op niet-reguliere plaatsen zoals kraakpanden met niet-evidente groepen zoals asielzoekers, drugsverslaafden, enz. Ze heeft ook een buitenlandse werking die voornamelijk in Burundi plaatsheeft. Daar maakt ze onder meer theater met mensen in de gevangenis. En dit alles op eigen houtje. We nodigen ook deze interessante dame uit op het colloquium tijdens het wijkfestival in november.
Wat opviel tijdens de gesprekken met de professionals uit Denemarken, Zuid-Afrika, Schotland en Groot-Brittannië is dat cultuur in deze samenlevingen meer ingeburgerd is in de welzijnssector. Maar ook het sociale aspect komt meer aan bod in de reguliere kunstensector.
In Groot-Brittannië is dit haast vanzelfsprekend. Vaak hebben reguliere kunsthuizen er een community arts project als zijtak van de hoofdwerking; theater Contact is daar een mooi voorbeeld van. Zo organiseren ze bijvoorbeeld het project Love Continues, waarbij men vluchtelingen en asielzoekers tot verhaal laat komen door middel van muziek, dans, woord en spel. Met de jongerengroep Nine die Contact speciaal voor Contacting The World had samengesteld, werd verbindend gewerkt door de diversiteit van de groep. De week werd afgesloten met een prachtige carnavalstoet door de straten van Manchester, gevolgd door een performance in de stad, met en door alle participanten.
Sociaal-artistieke projecten ontstonden in Zuid-Afrika reeds midden de jaren '70. De zogenaamde Community Arts-activiteiten brachten kunstenaars en sociaal-cultureel werkers samen om zich te engageren in de strijd tegen het apartheidsregime en om kansen te bieden voor de gekleurde gemeenschappen.
Een cruciale gebeurtenis was het Culture and Resistance Symposium and Festival dat in 1982 doorging in Botswana. Deze bijeenkomst bracht de verschillende initiatieven op het domein van kunst en cultuurgemeenschappen bijeen met het doel om zich politiek te engageren. De rol van Community Arts werd in de verf gezet als mogelijke catalysator voor verandering.
Midden de jaren '80
begonnen de vakbonden een belangrijke rol te spelen in de strijd tegen de Apartheid.
Ook zij deelden cultuur een grote rol toe
in de strijd voor verandering. Na de val van het apartheidsregime in 1994 ging
Community Arts over van de rol van weerstand naar de zoektocht naar vormen
van verzoening. Tevens bleef en blijft de grote nood voor alternatieve opleidingstrajecten
voor gekleurde en zwarte bevolkingsgroepen (vooral in de townships).
Sociaal-artistieke in Kaapstad
Dirk en Gerbrand werden door verscheidene sociaal-artistieke organisaties in Kaapstad ontvangen. Het begon met een meerdaagse ontmoeting met mensen van het Arts and Media Access Center (AMAC). Deze organisatie ontstond vanuit de fusie van Community Arts Project (CAP) en MediaWorks, twee voormalige anti-apartheid culturele organisaties. In die zin kan AMAC terugblikken op een erg relevante ontstaansgeschiedenis.
De opleidingsdoelstelling is bij AMAC sterk uitgebouwd: jongeren kunnen hier verschillende jaren fulltime opleidingen volgen! De reden voor de ontwikkeling van deze opleidingen gaat terug tot de tijd van de apartheid, toen niet-blanken nauwelijks toegang hadden tot hogere studies op gebied van kunst en cultuur. AMAC fungeerde toen bewust als een soort niet-formele universiteit voor de uitgeslotenen.
De jongeren die in AMAC een opleiding volgen komen hoofdzakelijk
uit de regio rond Kaapstad (meestal uit een township). Velen moeten uren reizen
via het
belabberd openbaar vervoer om op AMAC te geraken. Naast de specifieke opleidingskeuze
(bvb. theater) worden jongeren ook onderwezen in 'life skills':
het gebruik van een computer en de diverse softwareprogramma's, het opmaken
van een cv, een portfolio, ...
AMAC realiseert zeer gelaagde doelstellingen. Langs de ene kant is er de duidelijke opleiding van mensen tot kunstenaar, in de hoop dat ze hiermee hun brood kunnen verdienen later. Tegelijk is het duidelijk dat elke jongere hier niet voor zichzelf zit, maar dagdagelijks bezig is met hoe hij zijn/haar kennis en kunde bruikbaar kan maken in zijn dagdagelijkse leefomgeving. Zo hebben de meeste jongeren die de opleiding theater volgen elk een eigen gemeenschapstheater opgezet in hun township.
Kunst en werken aan een betere samenleving gaan hier nog op een natuurlijke wijze samen!
Het werkbezoek aan AMAC was meer dan vruchtbaar. Niet alleen heeft Graham Falken, directeur van AMAC, toegezegd om op 8 november 2006 een lezing te houden in Gent. Tevens start dit najaar een eerste samenwerkingsproject tussen Victoria Deluxe en AMAC. Jongeren uit minderheidsgroepen in Gent en Kaapstad zullen elkaar leren kennen doorheen een multimedia-opleiding. Onder leiding van Eduardo Tardàguila willen we jongeren uit Gent videobrieven laten maken die ze zullen presenteren t.a.v. jongeren uit Kaapstad en vice versa.
Eduardo Tardàguila leidde vorig jaar het project The way home, een fotoproject dat vanuit Kom-pas met minderjarige nieuwkomers werd opgezet. Eduardo is een Uruguayaanse pedagoog en fotograaf die indertijd via fotografie alfabetiseringsprojecten opzette.
Mothertongue project - een collectief van vrouwelijke artiesten
Uiteraard is AMAC niet de enige relevante organisatie in Zuid-Afrika. Een ander zeer relevant initiatief is The Mothertongue Project. Deze organisatie is een collectief van vrouwelijke artiesten dat hefbomen ontwikkelt met als doel empowerment van vrouwen. Dit is geen luxe, de positie van vrouwen is één van de meest problematische aspecten van Zuid-Afrika. Het collectief hanteert een participatieve en geïntegreerde artistieke aanpak, dat de principes van het narratieve, fysieke theater, beeldende kunsten, creatief schrijven, rituelen en klanken combineert.
Erg interessant is hun werkmethode
van Forum Theater. Hierbij wordt niet alleen vertrokken van
een reële
problematiek (bvb. aids bij vrouwen), maar wordt het publiek actief betrokken
bij de voorstelling. Hiervoor wordt de voorstelling
twee maal na elkaar gespeeld. Na de eerste keer kan het publiek discussiëren
over wat ze anders zouden willen zien in het stuk, wat er kan gebeuren om problemen
aangebracht in het stuk op te lossen, ...
Muziek als sociaal-artistieke werkvorm
Naast theater wordt in Zuid-Afrika ook muziek als sociaal-artistieke werkvorm gehanteerd. Concreet was er een ontmoeting met Rainbow Worx. Dit project zet trainingsprogramma's op om jongeren uit de townships de kans te bieden hun talenten te ontwikkelen op gebied van muziek en theater. Dit resulteert in musicals en muziekgroepen. Doel is dat deze jongeren van hun passie hun job kunnen maken.
We hadden een ontmoeting met Natalia da Rocha van Rainbow Worx. Ze nam ons mee naar een oefensessie van een door haar opgezette muziekgroep in de township Mitchells Plain (waar 2 miljoen mensen wonen!). Hieruit bleek op mooie wijze de verbindende werking van muziek. Na een degelijke opleiding speelt de groep op tal van plekken in Kaapstad, zodat de kans op een professionele loopbaan voor de muzikanten wordt verkend.
Een recent project van hen was Waar was jij?, dat jongeren deed nadenken over de jaren '60 en '70. Uit gesprekken met hun ouders kwamen verhalen naar boven over de geschiedenis van hun land. Op basis hiervan werd een heuse musical geproduceerd die speelde in het 'stadstheater' van Kaapstad, Artscape.
De tweewekelijkse Soirées Deluxe op vrijdagavond zullen dit seizoen een stuk anders worden ingevuld. Op vraag van de vrijwilligers wordt het accent meer gelegd op informele ontmoeting en rock&roll, twee elementen die op het einde van het vorige seizoen minder aan bod kwamen. Het verlangen naar een warme ontmoetingsplek heeft sterk te maken met de behoefte van heel wat vrijwilligers om ervaringen te delen en uit te wisselen. Betekenisvolle ontmoetingen creëren hiervoor de nodige ruimte.
De Soirées
zullen afwisselend worden aangewend om al wie wil op een cabareteske manier
de scène te laten bespelen, enkele keren een straffe
film te tonen en ten geregelde tijde zullen we dolenthousiast de dansvloer
opgaan.
Medewerkers van Victoria Deluxe zullen samen met de ploeg vrijwilligers telkens een gevarieerd programma in elkaar steken. Vrijwilligers worden gestimuleerd om de eigen creativiteit meer te exploreren en hun kwaliteiten te delen met een breed publiek.
Soirée Deluxe biedt zo een artistiek platform aan eenieder die op een intieme of dicht-bij-de-mensen manier zijn ding wil tonen.
De maaltijd die steevast elke Soirée Deluxe inleidde, wordt afgeschaft. Dit omdat het telkens bereiden van een lekkere maaltijd voor een grote groep mensen veel werk met zich meebrengt voor de vrijwilligers en het gebouw hiervoor onvoldoende is uitgerust. In de plaats daarvan zal de ruimte op vrijdagavond worden omgetoverd tot een gezellige bar. Deze nieuwe invulling zal meer kansen tot betekenisvolle en nieuwe ontmoetingen genereren.
Het gericht blijven uitnodigen
van diverse groepen burgers uit de stad blijft een centraal gegeven. Dit maakt
integraal deel uit van onze zoektocht naar
hoe we van onze werkplek een gastvrije en warme plek kunnen maken. De rol van
cultureel bemiddelaar die eenieder verbonden met de werking hierin kan opnemen,
is essentieel. Zo kunnen we een brug slaan tussen een gevarieerd cultureel
aanbod en een divers publiek.
De groep vrijwilligers die wekelijks samenkomt om de Soirées in elkaar te steken, wordt voornamelijk gevormd door deelnemers van vroegere projecten van Victoria Deluxe.
Wie zijn engagement van vorig seizoen alvast verder zet, zijn Annemarie Thienpont, Carin Grooten, Dolores Piscador, Fefkija Sehic, Martin Mamoorany, Hendrik Verellen, Noa Romuald Athanase, Patrick Vanhoutteghem, Piet Vanhaele, Thankam Kuttikat, Nele Sercu, Ellen Douterloigne, Tries Brijs en An d’Hondt.
Nieuwe vrijwilligers zijn onder meer Tourad Kane, Salim Louati, Abdel Jalil Harim en Naima Rezrazi. Vanuit het team van Victoria Deluxe wordt de vrijwilligersploeg ondersteund door Joe Lampasa, Said Henareh, Ewoud Dutellie en Liesbeth Maene.
Soirée deluxe
Programma voorjaar 2007
Begin 2007
nam Victoria Deluxe het initiatief voor een opvallende sensibiliseringscampagne
met het oog op een regularisatie van de 'mensen zonder papieren'.
Samen met zoveel mogelijk partners wil Victoria Deluxe deze bevolkingsgroep ondersteunen
en hun hoop op regularisatie mee onderschrijven. Net zoals in Nederland waar
een affichecampagne voor een 'generaal pardon' zijn vruchten lijkt
af te werpen, hopen we dat er in België na de federale verkiezingen een
nieuwe regularisatiewet van kracht kan worden.
In de aanloop naar de federale verkiezingen worden - naar analogie van de Stem 72-affichecampagne in 2004 - opnieuw affiches ontworpen die kunnen fungeren als een oproep om de 'mensen zonder papieren' te regulariseren.
Op zaterdag 28 april 2007 worden deze affiches massaal verspreid in zowel Vlaanderen, Brussel als Wallonië. Naast de verspreiding van de affiches wordt ook een website opgezet waar de actie wordt toegelicht, de mensen zonder papieren zelf hun oproep kunnen verduidelijken en burgers hun sympathie voor de oproep kunnen betuigen.
Iedereen die wil meewerken aan deze actie kan mailen naar info@victoriadeluxe.be.
Meer info: www.stem72.be
Met de uitbreiding van de Gentse Haven wordt de Evergemse
wijk Zandeken onherroepelijk van de kaart geveegd. Victoria Deluxe
en Cultuurcentrum Evergem maken een herinneringsdocument dat het verhaal van
deze wijk vertelt vanuit de invalshoek van de (ex-)inwoners. Centraal staat
de vraag
naar hun beleving van Zandeken en wat zij bewaard willen zien
voor het nageslacht, maar ook hun toekomstperspectief en de herhuisvesting.
Dit project werd najaar 2005 opgestart en loopt nog tot eind 2007. Tegen dan zal de wijk normaal gezien volledig verlaten en afgebroken zijn. Het is niet bepaald een luchtig thema, inwoners die noodgedwongen hun woon- en leefplek moeten verlaten...
Toch hebben we Zandeken, naast de pijnlijke onteigeningsverhalen, in het voorbije jaar vooral ook leren kennen als een unieke plek in Vlaanderen. Door de aparte ligging en geschiedenis is er een sterke band ontwikkeld tussen veel (ex-)inwoners. Met dit project willen we focussen op dit - positief - verhaal, de aanwezige krachten en de eigenheid van de plek reconstrueren.
Het
is de bedoeling om tegen eind 2007 een aantal 'herinneringen' te
maken over Zandeken. Concreet denken we aan een DVD, waarvan een documentaire
het hoofdonderdeel zal vormen, een geschreven publicatie, een tentoonstelling
en een monument.
Bij het maken van deze herinneringen trachten we zoveel mogelijk te vertrekken vanuit de leefwereld van de (ex-)inwoners en hen te betrekken in het creatieproces. We doen dit door middel van interviews, de digitalisering van oude foto's en filmpjes, het maken van nieuwe beeldopnames en tussentijdse toonmomenten.
Zand-eken Team
Artistieke coördinatie en film: Koenraad Deblauwe
Fotografie: Evy Menschaert
Interview: Dominique Willaert, Liesbeth Maene, Lynn
Vanhoutte, Sofie Vandaele
Luisterspel: Lize Meert, Margo Gavel en Nele De Wulf
Algemene
coördinatie en ondersteuning: Victoria Deluxe en Cultuurcentrum
Evergem
Voor meer info:
Victoria Deluxe - Koenraad Deblauwe
Warandestraat 13, 9000 GENT
Tel: 0477 44 79 77
E-mail: koenraad@victoriadeluxe.be
Cultuurcentrum Evergem - Sofie Vandaele
Weststraat 31, 9940 Sleidinge-Evergem
Tel: 09 358 51 00
Fax: 09 357 55 15
E-mail: sofie.vandaele@evergem.be
In oktober 2005 startte theatermaker Luk Nys met een theaterwerkgroep. Deze groep is ondertussen uitgegroeid tot een zeer diverse groep mensen die wekelijks samenkomt op zoek naar spelplezier en spelvrijheid, onder leiding van Stefan Zajc en Luk Nys. Het doel van de samenkomsten is niet om te showen hoe goed je wel kan spelen of hoe briljant je wel kan zingen. Wel wordt er samen gezocht hoe spelen bevrijdend kan werken, via de stem, de verbeelding, het zingen en improviseren.
Akt Deluxe is een open plek met ruimte voor ontmoeting en de spelende mens. Ook in 2007 blijft deze theaterwerkgroep wekelijks samenkomen op de werkplek van Victoria Deluxe.
Noortje Dekker en Kyra Fooy zetten een sociaal-artistiek project op rond het thema 'Aan de onderkant van de technologische samenleving'. In dit project onderzoeken ze de manier waarop mensen die maatschappelijk kwetsbaar zijn zich verhouden tot de technologie die onze samenleving diepgaand beïnvloedt. Samen met enkele participanten gaan ze aan de slag met interviews die door een onderzoeksploeg onder leiding van Jan Vrancken werd afgenomen bij mensen uit de vierde wereld.
Dit sociaal-artistiek project wordt in opdracht van het viWTA (Vlaams Instituut voor Wetenschappelijk en Technologisch Aspectenonderzoek) uitgevoerd. Deze autonome instelling is verbonden aan het Vlaams Parlement en wil een constructieve bijdrage leveren aan het maatschappelijk debat over wetenschappelijke en technologische ontwikkelingen, en de bevolking een eigen stem geven in deze discussie.
Het theatrale resultaat gaat onder de naam 'Saldo Ontoereikend' op 7 november 2006 in première, in het gebouw van het Vlaams Parlement.
download hier de flyer (pdf) en affiche (pdf)
Andere speeldata zijn:
Onder de noemer 'auteurschap' starten we in 2007 voor het eerst met een auteursopdracht. Jaarlijks zullen we aan een schrijver de vraag stellen om een theatertekst te produceren. De bedoeling is om auteurs te stimuleren tot eigenzinnige en actuele theaterteksten.
De huidige manier van werken impliceert vaak dat een theatermaker zowel een theatertekst schrijft als deze regisseert. We ontkoppelen graag deze manier van werken door straffe mensen scherpe teksten te laten schrijven. In 2007 gaat Frank Vandeveire aan de slag. Met Frank Vandeveire ontwikkelden we reeds een werkrelatie in het kader van het project Stadsuniversiteit in samenwerking met Vooruit.
Eind september 2006 presenteert NTGent een nieuwe editie van Brandhaarden. Deze editie wordt gebaseerd op interviews die we vanuit Victoria Deluxe en Tiens Tiens deden rond de komende gemeenteraadsverkiezingen.
Vertrekkend vanuit het uitgangspunt dat verkiezingen nog steeds een moment van hoop kunnen inhouden, interviewden we de jongste kandidaten van de democratische partijen, enkele burgers die voor het eerst gaan stemmen, burgers die al enige 'stemervaring' hebben en politici die geen echt actieve rol meer spelen in het huidige politieke landschap.
Onder de kundige dramaturgische coaching van Jeroen Versteele (NTGent) worden deze interviews bewerkt om nadien geënsceneerd te worden door acteurs uit de grote stal van NTGent.
In 2008 zal Victoria Deluxe slechts één hoofdproject ontwikkelen: het maken van een langspeelfilm. Dit biedt de kans om iedereen die de voorbije vijf jaar met ons meewerkte te laten samenwerken in één totaalproject. Met dit initiatief willen we de ontwikkeling van een 'creatieve en lerende omgeving' verder zetten. Het maken van een langspeelfilm is gericht op het ontwikkelen van versterkende interacties tussen stadsbewoners en professionals. Hierbij maken we geen onderscheid tussen vooropleiding, afkomst, manier van denken of zijn.
Met de creatie van een langspeelfilm willen we iets toevoegen aan de werkelijkheid. We willen een wereld creëren die én iets vertelt over het soort wereld waarin we leven én op artistieke wijze er iets aan toevoegt. Vertrekpunt is de buitengewone positie waar Victoria Deluxe zich in bevindt. We maken geen deel uit van het centrum van de wereld, maar situeren ons aan de rand van de samenleving.
De rode draad in het maakproces is het uitwerken van situaties, ontmoetingen en personages waarin het niet alledaagse wordt geërotiseerd en verhevigd. Hierbij gaat het onder meer om personages en situaties die als 'marginaal' worden ervaren en om het belichten hoe deze op een grensoverschrijdende manier trachten zin te geven aan hun leven. We willen aspecten uit de zelfkant van de samenleving op een waardige wijze benaderen en personages creëren die - ondanks het feit dat ze have not's zijn - sterk door het leven gaan. Om deze kracht tot uitdrukking te brengen, zal er op allerlei wijze gefeest worden in de film.
Omdat we het scenario niet door één iemand willen laten ontwikkelen, kiezen we ervoor om een open werkwijze te hanteren. Onder de vorm van diverse 'ateliers' werken we samen verhaallijnen, situaties, personages en dramatische ontwikkelingen uit. Als het scenario tegen de zomer klaar is, willen we in de tweede jaarhelft van 2007 focussen op de casting van spelers en het zoeken naar geschikte locaties. Tussen januari en eind april 2008 zal het scenario uitgewerkt worden in repetities. En last but not least voorzien we tussen mei en eind juli 2008 de filmopnames.
Een belangrijk onderdeel van de werking van Victoria Deluxe is haar actief beleid van interculturalisering. In al haar geledingen wil de organisatie een spiegel zijn van de samenleving, of het nu de raad van bestuur is, het team of de participanten van de diverse projecten. Om deze doelstelling verder uit te werken, zette Victoria Deluxe samen met Kunst & Democratie een intervisietraject op.
Hierbij werden vijftien culturele organisaties gecoacht bij het opzetten van een experiment inzake interculturalisering. Een jaar lang kwamen deze organisaties één maal per maand samen om elkaar te ondersteunen in hun initiatieven inzake interculturalisering, om hun ervaringen en knowhow met elkaar te delen.
Aansluitend op deze ervaring wil Victoria Deluxe de cultuurparticipatie van maatschappelijk kwetsbare groepen in de stad stimuleren. Daartoe wordt het project cultureel bemiddelaarschap verder ontwikkeld. Doel is een brug te slaan tussen enerzijds grote cultuurhuizen in Gent en anderzijds sociale organisaties die werken met maatschappelijk kwetsbare burgers.
Daar heel wat participanten kampen met huisvestingsproblemen willen we vanuit Victoria Deluxe een woonproject opzetten. We kunnen niet omheen het feit dat heel wat alleenstaanden een zeer hoge huurprijs betalen voor vaak niet meer dan een kleine studio. Dit maakt dat we in de stad Gent willen zoeken naar een groot huis.
Het idee omhelst de uitdaging om meerdere mensen in één groter huis te laten samen leven. Op die manier kan de huurprijs worden gedrukt en kunnen verschillende vormen van solidariteit worden ontwikkeld: gezamenlijke aankopen, delen van kennis en ervaring, gemeenschappelijke ruimte voor de kinderen, ...
Iedereen die weet heeft van grotere huizen die voor een langere periode kunnen worden gehuurd of andere tips hebben omtrent 'solidair wonen' kunnen mailen naar: info@victoriadeluxe.be.
Voorstelling van het project ‘langspeelfilm Victoria Deluxe’
Bijna vijf jaar na de start van de werking van Victoria Deluxe kunnen we terugblikken op de realisatie van heel wat sociaal-artistieke projecten. Telkenmale leerden we boeiende stadsbewoners kennen, waarvan een flink deel tot op vandaag aan onze werking blijft verbonden. Tijdens de evaluatie- en teamdagen – vlak voor de zomer van 2006 – ontstond het idee om in het jaar 2008 slechts één hoofdproject te ontwikkelen. Redenen hiervoor zijn van dubbele aard: enerzijds willen we iedereen die de voorbije seizoenen met ons meewerkte in één totaalproject met elkaar laten samen werken; anderzijds willen we met onze ploeg medewerkers op zoek gaan hoe we in een collectief verband kunnen samen werken. Deze laatste keuze houdt zowel een ‘onderzoek’ als een ‘statement’ in.
Het onderzoek bestaat uit het uitzetten van een werkproces waarbij iedere medewerker in een complementaire relatie tot een soort ‘Gesamtkunstwerk’ staat. We vertrekken vanuit het geloof en de wil om in relatie tot elkaar en onze opdracht te werken ervan uitgaand dat we in en met Victoria Deluxe een ‘creatieve en lerende omgeving’ willen ontwikkelen. Zonder onderscheid te moeten maken tussen het soort vooropleiding of afkomst, manier van denken en zijn, menen we op die manier heel wat kunstmatige schotten te kunnen opheffen. We hanteren in die zin dan ook niet langer het woord kunstenaar, maar kiezen voor de begrippen ‘maker’ en ‘medemaker’.
Het ‘statement’ dat we willen plegen, is sterk verbonden met de strijd tegen de verdere fragmentering van onze samenleving. We ervaren steeds sterker dat actueel, en ook in onze organisatie, mensen zich vooral individueel willen ontplooien. Individuele ontplooiing houdt vaak in dat samen werken met anderen als moeilijk en of niet evident wordt ervaren. Als individu vertrekt men graag vanuit de gedachte dat men uniek is en tot een eigen expressie en creatie kan of moet komen. Niet zelden leidt dit tot een onbewust of bewust concurrerende opstelling; niet enkel binnen de eigen organisatie, maar evenzeer ten aanzien van de buitenwereld. In de neoliberale samenleving worden we haast verplicht om onszelf te realiseren. En niet zelden ten koste van de ander.
De creatie van een langspeelfilm is dus sterk gericht op het ontwikkelen van versterkende interacties tussen burgers, stadsbewoners en professionals. In het verbinden van verschillende krachten en kwaliteiten vermoeden we een grotere kracht in vergelijking met de idee dat we geniaal en charismatisch moeten zijn.
Eigen aan onze samenleving is het hanteren van stereotypen en clichés. In de conceptualisering en uitwerking van onze plannen rond de langspeelfilm gaan een aantal buitenstaanders wellicht verwachten dat we een sociaal-realistische film gaan maken. Hoe kan het ook anders: Victoria Deluxe, die overal en altijd de samenleving een geweten lijkt te willen schoppen. Is dit zo? De werkelijkheid en de opzet en betrachting van Victoria Deluxe is veel gelaagder dan deze ene vooronderstelling. Het voortdurend willen streven naar aandacht en zorg voor de meest kwetsbare en uitgerangeerde stadsbewoners, het duurzaam streven naar sociale rechtvaardigheid houdt niet in dat we in onze ‘creatieve acties’ de werkelijkheid niet kunnen dromen en verbeelden. Met de creatie van een langspeelfilm willen we iets toevoegen aan deze werkelijkheid. We willen een wereld van verhalen en beelden creëren die EN iets vertelt over het soort wereld waarin we leven EN op een manier die we als artistiek durven te benoemen. In onze film willen we een eigen vertel-, beeld- en filmtaal ontwikkelen die de kijker kan verrassen en ontroeren.
Vertrekpunt voor de langspeelfilm is de buitengewone en de perifere positie waar Victoria Deluxe zich in bevindt. We maken geen deel uit van het centrum van de wereld, maar situeren ons aan de rand van de samenleving. Dit komt niet alleen voort vanuit de keuze met wie en voor wie we willen werken, maar ook vanuit de bewuste keuze om ons kritisch op te stellen ten aanzien van alles wat met macht, zelfgenoegzaamheid, intellectuele luiheid en met ‘het politiek correcte’ heeft te maken. Daartegenover staat de grote kracht die we dagelijks ervaren bij die bewoners of burgers waarvan hun verhalen vaak worden verzwegen, waarvan hun kracht en potentieel vaak niet of onvoldoende wordt aangewend of waarvan een aantal bijzondere kenmerken tot diverse vormen van maatschappelijke uitsluiting leidt.
Door het failliet van de allesverslindende, geldopslokkende commerciële cinema en het vergiet dat televisie heet, kunnen we proberen om met de creatie van een langspeelfilm opnieuw een spannend experiment met filmbeelden te ontwikkelen?
Een rode draad die we in het maakproces kunnen ontwikkelen is het uitwerken van situaties, ontmoetingen en personages waarin het niet alledaagse (en wat actueel als niet politiek correct wordt ervaren) wordt geërotiseerd en verhevigd. We zouden personages en situaties kunnen ontwikkelen die binnen onze samenleving als ‘marginaal’ worden ervaren (in de zin van uitzonderingspositie) en belichten hoe deze op een grensoverschrijdende manier trachten zin te geven aan hun leven in de stad en samenleving. We zouden de ‘kloterij’ waar we vaak in zitten of mee te maken hebben, kunnen bestrijden door het ontwikkelen van nieuwe relaties en situaties. We zouden aspecten uit de zelfkant van de samenleving op een empowerende of versterkende manier kunnen benaderen en personages kunnen creëren die -ondanks het feit dat ze ‘have not’s’ zijn - op een absoluut krachtige en bewuste manier door dit leven gaan. Om deze kracht tot uitdrukking te brengen, zal er op buitengewone manieren gefeest worden in onze film. We zouden en we kunnen...veel!
Omdat we het scenario niet door één iemand willen laten ontwikkelen, kiezen we ervoor om vanaf half november 2006 met iedereen die wil meewerken aan de langspeelfilm aan de slag te gaan. Onder de vorm van diverse ‘ateliers’ – die zullen worden geleid door diverse medewerkers – willen we samen verhaallijnen, situaties, personages en dramatische ontwikkelingen uitwerken. We willen dit realiseren door samen met elkaar in gesprek te gaan, onder de vorm van interviews en observaties, door middel van schrijfopdrachten, door samen bestaande films te bekijken en te bespreken, door samen te repeteren. We zouden en we kunnen...veel!
Omdat we er ons bewust van zijn dat we veel goesting en ambitie hebben, maar niet alles zelf kunnen, kiezen we er bewust voor om ons werkproces te laten coachen. Rond de verschillende onderdelen – de ontwikkeling van het scenario – het voorbereiden van de productie – het draaien zelf – en de uiteindelijke montage en vertoning van de film – zullen we ons laten bijstaan en ondersteunen door mensen die thuis zijn in deze specifieke materies. Reeds nu zijn we gestart met de zoektocht naar wie er bekwaam en bereid is om ons hierin te ondersteunen.
Zoals het er nu uitziet, willen we tussen half november 2006 en begin juli 2007 de participanten van Victoria Deluxe uitnodigen om te werken aan een sterk en scherp scenario. In de tweede jaarhelft van 2007 willen we ons focussen op de casting van alle acteurs en actrices, op het verder scherp zetten en eventueel herwerken van het scenario en op het zoeken naar de locaties waar we zullen ‘draaien’. Tussen januari en eind april 2008 zal het scenario uitgewerkt worden in talrijke repetities. En last but not least voorzien we tussen mei en eind juli 2008 de filmopnames. Bedoeling is om tegen dan de nodige centen te hebben gevonden en de productionele voorbereidingen te hebben gerealiseerd. Opdat we in optimale omstandigheden onze collectieve droom kunnen realiseren!
Dominique Willaert
voor Victoria Deluxe
In opvolging van onze leesgroep stedelijkheid hebben we vanuit ons team het idee opgevat om volgend seizoen samen het boek Vita Activa van Hannah Arendt te lezen en te bespreken.
De bedoeling hiervan is om een gemeenschappelijk denkkader te ontwikkelen die onze 'liefde voor deze wereld' verder vorm en inhoud kan geven via relevante literatuur en inspirerende denkkaders.
Leen Vandervorst en Dirk Holemans zullen in deze zoektocht als gids fungeren.
Vanaf dit seizoen werven we twee nieuwe medewerkers aan: Saïd Henareh en Lynn Van Houtte worden collega’s.
Saïd Henareh kwam in onze werking terecht via het onthaalbureau voor nieuwkomers Kom-Pas. Als deelnemer in verschillende projecten werd Saïd zowat kind aan huis. Na zijn erkenning als politiek vluchteling en een tewerkstelling binnen het Artikel 60-statuut werd Saïd collega. Omwille van zijn veelzijdige kwaliteiten en diepe betrokkenheid op dit soort werk kiezen we ervoor om Saïd aan te werven. Saïd zal vooral de technische en productionele taken mee opnemen en uitvoeren.
Lynn Van Houtte liep tijdens het TV Deluxe-project stage in onze werking in het kader van haar opleiding Bestuurskunde. Vorig seizoen kwam Lynn opnieuw stage lopen in het kader van haar opleiding Culturele Studies. Haar kennis en kunde in combinatie met een grote gedrevenheid deden ons besluiten om Lynn aan te werven als bijkomend teamlid. Haar taken zullen vooral toegespitst worden op het zakelijk beheer en de productionele leiding van de diverse projecten.
Rapidité RapiditéTom Dupont schreef in de eerste jaarhelft 2006 een theatertekst gebaseerd op de vele interviews die hij afnam van vrachtwagenchauffeurs. Onder de titel 'Rapidité Rapidité' zullen we in de lente van volgend jaar dit project verder ontwikkelen onder de vorm van een theaterproductie.
Momenteel zijn onderhandelingen opgestart met de Nijverheidsschool in de Lindenlei en de VDAB om er een heus locatieproject van te maken. We zijn op zoek naar echte camions en een gepaste site waar we de voorstelling kunnen ontwikkelen.
Op vraag van het RVT Overmere-Berlare ontwikkelden we een projectvoorstel rond de nieuwbouw van een Rust- en Verzorgingstehuis. In deze kleine gemeente net buiten Gent is er grote interesse om naar analogie van de projecten in de rusthuizen van Gent eveneens een sociaal-artistiek project op te zetten. Indien de nodige centen worden gevonden, zetten we het licht op groen om ook in dit eerder landelijke gebied op een relevante manier aan de slag te gaan.
Victoria Deluxe zet ook in 2007 haar samenwerking verder met het OCMW Gent. Na het project Nu Nog Niet in het Rust- en Verzorgingstehuis St-Jozef in Wondelgem trekken we nu naar het OCMW Rusthuis Heiveld in St-Amandsberg. Campus Het Heiveld omvat een Rust- en Verzorgingstehuis, een Dagverzorgingscentrum, een Centrum voor Kortverblijf en een Woningcomplex met dienstverlening.
Op aangeven van de directie en het personeel van RVT Het Heiveld willen we op zoek gaan naar een optimalisering van het onthaalbeleid via het maken van een kwalitatieve documentaire. Deze documentaire zullen cineast Ellen Vermeulen en theatermaker Luk Nys ontwikkelen in nauwe samenwerking met de ouderen, hun familieleden en het personeel.
Sinds de lente van dit jaar ontwikkelen we een samenwerking met het Steunpunt voor Allochtone Meisjes en Vrouwen (SAMV). In opvolging van hun theatervoorstelling Onderhuids onderzoeken we de mogelijkheid om een documentaire te maken met meisjes en vrouwen die verbonden zijn aan de werking van Agora in de Banierstraat in Sint-Amandsberg.
De participanten zelf zouden in de eerste plaats de mogelijkheid krijgen om zelf te leren filmen en monteren. De bedoeling is dat zij zelf perspectieven ontwikkelen en in beeld zetten om op die manier hun leefwereld met een breder publiek te communiceren. Binnen de contouren van het project zou een werkreis naar Turkije worden gepland. Bedoeling is om op zoek te gaan naar de betekenis van 'wortels of roots' in hun land van herkomst.
Net als in de voorbije seizoenen zullen in het nieuwe schooljaar opnieuw heel wat studenten bij ons stage lopen. De uitdaging is telkens dat studenten vanuit hun stage op Victoria Deluxe veel kunnen leren en diverse ervaringen kunnen opdoen. De voornaamste doelstelling is dat deze studenten op een enthousiaste en verrijkte manier het werkveld kunnen instappen.
In het kader van deze stages werken we o.a. samen met de Arteveldehogeschool, Hogeschool Gent, IPSOC in Kortrijk, Universiteit Gent, KU Leuven en de Karel de Grote Hogeschool uit Antwerpen.
In de zomer van 2007 zullen we samen met een enthousiaste groep burgers uit Gent en omgeving een project opzetten met Compa (Comunidad de productores en artes) uit El Alto - Bolivië. Onder de noemer Trono 2007 ontwikkelen we samen met Liesbet Depuydt, Pascal Buyse, Tim Vandromme, Ludo en Maren Merckx e.a. een uitwisselingsproject tussen Vlaamse en Boliviaanse jongeren.
In de zomer van 2007 zouden jongeren van Compa uit Bolivië tijdens de 2de en 3de week van augustus naar Gent afzakken. Uit de eerste gesprekken is het idee gegroeid om te werken rond de thema's 'straat en optocht'. In de herfst werken we het project verder uit en gaan we op zoek naar de nodige financiële middelen om deze internationale uitwisseling te kunnen realiseren.
download de voorstellingspresentatie (Powerpoint) onderaan.
In 2004 koos Victoria Deluxe bewust voor een werkplek in de volkswijk Sluizeken-Tolhuis-Ham, gelegen in de 19de eeuwse gordel van Gent. Vanuit de Warandestraat 13 ontwikkelden we doorheen verschillende projecten zoals TV Deluxe een sterke band met de wijk en haar bewoners. Het was evenzeer de uitvalsbasis voor andere projecten in Gent en andere gemeenten van de provincie Oost-Vlaanderen.
Eind 2006 stelden we vast dat de werkplek uit haar voegen barstte waardoor de nood aan een meer adequate werkplek ontstond. Deze werd gevonden op de tweede verdieping van een oud fabriekspand op de nabijgelegen ACEC-site. Samen met de andere sociale en culturele actoren werkzaam op deze site willen we werk maken van een gastvrije en warme wijk. De verhuis is gepland voor de zomervakantie, zodat de nieuwe werkplek klaar is voor het nieuwe seizoen 2007-2008.
Sinds HET JAAR 2004 organiseert Victoria Deluxe naar aloude traditie dansnamiddagen op zondagmiddag. Door een intense samenwerking met de senioren van het Clubhuis voor Senioren uit Ledeberg en de Cel Senioren van de Stad Gent, werd deze aloude Gentse traditie opnieuw van onder het stof gehaald.

DJ Johan Pycke ging op zoek naar muziek en hits die de Gentse senioren opnieuw op de dansvloer doen verschijnen. Niet enkel Eddy Wally of Tom Jones behoren tot hun repertorium. Abba, Boney M en Technotronic verleiden menige oudere Gentenaar tot een danspas.
De Bal Populaires die ook dit seizoen worden georganiseerd gaan door in het Clubhuis voor Senioren te Ledeberg (Hundelgemsesteenweg 2A, Gent).
Volks vermaak op eigentijdse en legendarische muziek. Meer moet dat echt niet zijn! De toegang is gratis en allerlei dranken aan democratische prijzen. Ook het jong volk van Gent en omstreken is uitermate welkom.
Volgende Bal Populaires: 20/03/2005 (vanaf 14h - ook bereikbaar met het openbaar vervoer) en eind april in het kader van Time-festival!
Dansen in Gent is een organisatie van Victoria Deluxe, Vooruit en De Ingang in een samenwerking met Danspunt, Seniorendienst en Dienst Kunsten Stad Gent.
"Nie overdrijven é.
Ondertussen zijn we al meer of onderd jaar duud.
Ge wordt da ook geweune."
Een authentiek stuk Sleins theater, in 't dialect, bij wijlen zot en absurd maar waar, nie waar. Figuren die we kennen, plots opstaan, en zeggen wat hen van het hart moet. Een staking, een passionele moord, goden en afgoden, een 'knibber'* en drie bommen, ...
Klopt hun verhaal? Voor hen wel. 't Is ongelooflijk.
Halve en volle waarheden, geschiedenis en actualiteit in één muziektheatervoorstelling. Opgevoerd door individuen en verenigingen met Sleinse wortels. Ontdek de verhalen die hen verbinden. Op locatie!

Tekst en regie: Tom Dupont
Coaching: Johan Dehollander
Spel en muziek: Dora Buseyne, Wilfried Van Hoorebeke, Stefan Lehoucq, Lieve Van de Walle, Michel Goessens, Danny De Decker, Joris De Wildeman, Jozef Genbrugge, Bart Van Damme, Brigitte Demuynck, Chris Reyns, Raf Goossens, Brigitte De Clercq, Gisèle Chris Ranschaert, Thomas Lenaerts en vele anderen.
Vormgeving: Benjamin Wylin
Techniek: Jeroen Wuyts, Eddy De Cnijf, Paul Chinitor
Productiebegeleiding: Dirk Holemans, Sofie Vandaele
Met de steun van Provincie Oost-Vlaanderen en de Vlaamse Gemeenschap.

Victoria Deluxe en CC Evergem stellen voor 'Calcutta' De doden van Slenne vertellen!

Info en contact:
Cultuurcentrum Evergem: Sofie Vandaele
sofie.vandaele@evergem.be
Victoria Deluxe: Dirk Holemans
dirk@victoriadeluxe.be
In samenwerking met Psychiatrische Centra Sleidinge, Strobos vzw, KLJ Sleidinge, Fanfare Iever en Eendracht e.a.

*Slenne = dialect voor 'Sleidinge' (een dorp in Oost-Vlaanderen)
*Ne Sleinsen = een inwoner van Sleidinge
*Sleinse = van Sleidinge
*De knibb = Sleinse benaming voor Psychiatrisch Centrum Sleidinge (P.C. Sleidinge), afgeleid van de 'kneipptherapie' die daar vroeger werd toegepast
*Een knibber = een psychiatrisch patiënt
Foto: Strash
'Calcutta': een sociaal artistiek project in, met en over Slenne (en vele andere dorpen)
Aanleiding
Juni 2004. Een rondzwervende ex-patiënt van Psychiatrisch Centrum Sleidinge, een half open instelling gelegen in het centrum van Sleidinge, pleegt een dubbele moord in één van de hoofdstraten van het dorp. De inwoners reageren angstig en geschokt. De media berichten dat velen zich niet meer veilig voelen.
Vanuit Cultuurcentrum Evergem volgt men het gebeuren op de voet, begrijpt men de hevige reacties en emoties maar is men tegelijk ook gefascineerd en geschokt door het nultolerantie beleid waarvoor sommige groeperingen pleiten.
Psychiatrisch Centrum Sleidinge (P.C. Sleidinge) is al jaren gevestigd in Sleidinge. De patiënten, die onlosmakelijk deel uitmaken van het straatbeeld, van het beeld dat elke inwoner van 'zijn dorp' heeft, worden plots in de hoek geduwd van potentiële moordenaar of crimineel.
De vraag rijst hoe vanuit de werking van het cultuurcentrum, vanuit een artistieke invalshoek, 'iets' kan gedaan worden dat de dialoog over en tussen het psychiatrisch centrum en omwonenden kan verbreden, 'iets' dat tot reflectie uitnodigt.
Een samenwerking tussen CC Evergem en Victoria Deluxe
Het Gentse sociaal-artistiek platform Victoria Deluxe is de uitdaging aangegaan om een artistiek en maatschappelijk proces op gang te brengen in Sleidinge, om samen met de inwoners een 'ander' gemeenschappelijk verhaal te schrijven en te spelen.
Een 'voorstelling op maat' die niet alleen een breder en meer genuanceerd beeld kan geven van het Sleinse leefklimaat, maar ook iets kan vertellen over de status van 'het verhaal', 'de legende', 'roddels' en collectieve mechanismen in elk dorp.
Tom Dupont, als theatermaker nauw verbonden met Victoria Deluxe, werd geëngageerd om, geïnspireerd door vervlogen en actuele Sleinse verhalen, een muziektheaterproductie te maken in samenwerking met inwoners en verenigingen van Sleidinge. Daarbij werd en wordt hij ondersteund door de medewerkers van Cultuurcentrum Evergem en Victoria Deluxe.
FOTO
'Door en door Sleins'
'Calcutta' is een voorstelling waarin je de hartslag van Slenne hoort en voelt kloppen.
Tekstmateriaal geput uit diepte-interviews met Sleinse inwoners en boeken over de geschiedenis van Sleidinge, vormde de basis voor een eerste idee rond de inhoud van de voorstelling, dat later tijdens de repetities in samenspraak met de spelers en de muzikanten werd verfijnd en uitgewerkt: mensen werden uitgenodigd om te komen vertellen over Slenne, er werd gediscussieerd over de inhoud en de vorm van de scènes, de tekst werd in het dialect omgezet, ...
De inhoud van de voorstelling werd opgehangen aan de textielnijverheid, die mee de geschiedenis van Sleidinge heeft bepaald. Vandaar ook de naam van de voorstelling (het nog bestaande textielbedrijf Calcutta) en de locatie (het opgedoekte bedrijf Bentex).
Bijna alle personages zijn al dood: bekende en minder bekende dorpsfiguren die zijn afgedaald uit het dodenrijk om hun hart te luchten. Ze zijn nog niet in het reine gekomen met hun verleden en zoeken naar schuldigen om het onrecht dat hen is aangedaan, te verantwoorden. Wanneer men de controle verliest op wat gebeurt, voelt men onmacht en maakt men een nieuw verhaal. Zodat de realiteit terug draaglijk wordt.
Twee personages verbinden het stuk met het Sleidinge van vandaag: Etienne en 'Knibke'. Etienne, de nachtwaker van Bentex, kondigt hedendaagse feiten aan. Knibke, een psychiatrisch patiënte, is de afwezige/aanwezige, bekende/onbekende op scène, net zoals op straat.
Nog meer doorleefd is de voorstelling omdat ze ook wordt gespeeld door mensen met Sleinse wortels, al dan niet afkomstig uit het lokaal amateurkunstencircuit (Strobos vzw, de fanfare Iever en Eendracht en het KLJ-toneel). Alle inwoners van Sleidinge werden trouwens uitgenodigd op een info-avond (januari 2004) over het project. Iedereen die daar zin in had, kon zich toen aanbieden om mee te werken.
We kijken nu al terug op een heel intensief werkproces, dat in totaal 8 maanden in beslag zal genomen hebben (gaande van de zoektocht naar spelers en tekstmateriaal tot het inspelen op locatie)
FOTO
Een stoet en een dvd
'Calcutta' raakt universele thema's aan - onmacht t.a.v. de realiteit, onrecht, de status van het verhaal, ... - maar we doen extra inspanningen om de Sleinse bevolking warm te maken voor de voorstelling. Een week voor de voorstelling en op de dag van de première zelf vindt een stoet plaats in het dorp.
De doden van Slenne arriveren in het station en kondigen de voorstelling aan aan iedereen die het weten wil. Komt dat zien op 11 en 17 juni 2005 (vanaf 19u00).
Daarnaast trakteren we het Sleinse publiek op een dvd: een bundeling van kleinere producties en nieuwe ideeën die gedurende dit project aan de rand zijn ontstaan. Het gaat over de kortfilm 'De Bevende Hazelaar', liedjes, bonus-interviews met de personages, ... De dvd zal te verkrijgen zijn op de vertoningen en blijft ook in de toekomst beschikbaar. (kwestie van de komende generaties te
inspireren?)
Deel van een geheel
De muziektheatervoorstelling 'Calcutta' maakt deel uit van een seizoenstraject dat Cultuurcentrum Evergem, Victoria Deluxe en Psychiatrische Centra samen hebben uitgestippeld.
Najaar 2004 zochten Cultuurcentrum Evergem en P.C. Sleidinge nagenoeg gelijktijdig contact met Victoria Deluxe, met de vraag naar een mogelijke samenwerking. Na enig overleg sloegen deze organisaties de handen in elkaar en startten zij drie projecten op. Sleinse inwoners, verenigingen en organisaties werden vanuit verschillende invalshoeken uitgenodigd om mee op zoek te gaan naar wat leeft in het dorp en bij haar inwoners.
Concreet bestaat het samenwerkingsverband uit de realisatie van de 2 muziektheatervoorstellingen 'Dany!' en 'Calcutta' en een feest in de tuin van P.C. Sleidinge (10 juli 2005). Bij elk project nemen één of meerdere partners het voortouw.
Tom Dupont, vorig jaar afgestudeerd aan het RITS als regisseur, werkte reeds voor Victoria Deluxe in het kader van de voorstellingen 'Vreemd gedoe' (2003) en 'Het land van Belofte' (2004). Daarnaast was hij actief bij De Figuranten en Antigone.
Den Dany: ne vent uit één stuk, voorbestemd om een goed en gelukkig leven te leiden. Net gelijk iedereen: dromen in zijne kop en nen baksteen in zijn maag. Maar het is niet simpel om op te groeien in dat land van staal en textiel en sociale controle.
Met vallen en opstaan glijdt den Dany in iets wat de dokters een 'depressie' noemen. Sharon doet serieus haar best om hare vent weer goesting te doen krijgen in zijn leven, maar van het één komt het ander... en dan is er alleen nog Prozac.
Tien mensen elk in een kotje: vrienden van Dany uit café Den Briel in Sleidinge brengen zijn verhaal. Dat van een kleine mens tegen de achtergrond van onze grote en zwarte geschiedenis. Vijf muzikanten steken er muziek in: een beetje blues, een beetje house, en vooral veel 'I will survive'. En zie: op het eind van d'historie lijkt het met Dany al heel wat beter te gaan... 'Want wie zit er hier eigenlijk met een depressie? Ik of dat land hier?'
'Het was in die periode dat den Dany zo heel plots kon beginnen schreien. De moto was al lang verkocht. Het Woodcenter al lang failliet. En van al da schoon volk in hun straat kregen ze van niemand nen goeiendag.'
Regie Dominique Willaert
Dramaturgie Wouter Hillaert, Tom Dupont
Techniek Kurt Verleure, Johan Pycke
Productie Victoria Deluxe
Met Rosemarijn Victor, Piet Vanhaele, Steve Pacco, Peter Hilderson, Christophe Verheedt, Saidja Peyskens, Mieke Dhooge, Patrick Vanhoutteghem, Armin Tashakoor, Thomas Lenaerts
Muzikanten Jason Dingemans, Johan Vanderstraeten, Dirk Bryssinck, Vincent Franck, Engelbert Wauters
Met dank aan Riet Steel, Melissa Chalmet, Kathleen Vandamme-Soetheer, Kristel Demits
Grafiek Mario Debaene
In samenwerking met bij De Vieze Gasten, Victoria, PC Sleidinge en CC De Stroming.
Soap & dishes loodst ons doorheen het bestaan van acht mensen die recent in België zijn aangekomen. In deze documentaire worden we deelgenoot van het dagelijkse leven van deze 'nieuwe' burgers. Wars van de grote begrippen als inburgering en integratie worden we geconfronteerd met de manier waarop elk van deze mensen de Nederlandse taal aanleert, op zoek gaat naar een volwaardige baan, contact zoekt met zijn nieuwe buren.
Doorheen deze tocht word je geraakt door zowel de heimwee naar het land van herkomst en de moed waarmee men inhoud probeert te geven aan het leven hier.
'Zo mogen er nog komen'
Een documentaire film van Christina Vandekerckhove in een produktie van Victoria Deluxe.
Met: Noa Romuald Athanase, Joevelyn Lampasa, Shabini Mohamed, Gabriel Maindo Mbembe, Thankam Kuttikat, Dino Hasankadic, Sema Van den Meersschaut en Subrati Annez.
In augustus 2003 nodigden Christina Vandekerckhove en Dominique Willaert de spelers van How to start another life (theaterperformance gepresenteerd in Victoria in juni 2003) uit met de vraag om samen een documentaire te maken. De opzet was het documenteren van het leven in België van elf 'nieuwkomers': mannen en vrouwen uit alle werelddelen die hier in België een nieuw bestaan willen uitbouwen.
Hetgeen hen als groep samen bracht, was enerzijds het feit dat ze allen nederlandse les hadden gevolgd in het onthaalbureau Kom-pas in Gent en anderzijds samen een seizoen lang hadden meegewerkt binnen de werking van Victoria Deluxe.
Na een aantal werkvergaderingen waren acht mensen bereid om aan de documentaire mee te werken. Het centrale uitgangspunt was dat hetgeen kon gefilmd en in beeld gezet worden, door ieder van hen zelf werd geformuleerd of aangebracht. De uitdaging lag erin een clichématige of exotische benadering te overstijgen en dieper binnen te dringen in de structuur van het dagelijkse leven van mensen die hier een nieuw bestaan proberen uit te bouwen.
Het doel van de documentaire werd door de participanten zelf geformuleerd: in beeld brengen hoe wij ons hier proberen te 'integreren', een aantal vooroordelen uit de wereld te helpen en aantonen dat we in wezen niet veel verschillen van 'jullie'.
Door de samenwerking die het jaar eerder werd opgezet,was er voldoende vertrouwen gegroeid in de cineaste (Christina Vandekerckhove). Dit hield in dat zij door de participanten zelf werd uitgenodigd om te komen filmen of op stap te gaan met de camera. Nooit was er een directe 'reality' benadering; voyeurisme en een 'het leven zoals het is-stijl' wilde iedereen hoedanook heel sterk vermijden.
Er werd gefilmd tussen september 2003 en mei 2004. De rushes werden frequent met de participanten bekeken en na overleg gemonteerd. De documentaire biedt een indringend en eerlijk verhaal over acht mensen die hier in België hun plek zoeken: heimwe, subtiel en minder subtiel racisme zijn nooit ver weg. De door de Vlaamse Regering opgelegde 'inburgering' wordt hier in een breder en reflexief perspectief gezet.
coming soon...
Op 22, 23 en 24 april 2005 werd de wijk de Ham omgetoverd tot een driedaagse Televisionele Beeldenkermis.
Hoe ga je vanuit een 'beeldend' perspectief met een wijk aan de slag? Hoe breng je in beeld wat er in een boeiende wijk als de Ham aanwezig is: een mix aan mensen, stemmen, opinies, kleuren en klanken... Het resultaat van deze zoektocht leverde meer dan één kijk op!
Deze website, die naar aanleiding van het openstellen van het 'Nieuw Circus' op 12 september 2004 (Open Monumentendag) werd ontwikkeld, heeft als bedoeling iedere geïnteresseerde aan te zetten tot een open debat rond de toekomst van dit gebouw. We zijn er als initiatiefnemers namelijk van overtuigd dat de toekomst van dit gebouw niet enkel in handen van de beleidsmakers mag worden gelegd. Dit open forum nodigt iedereen uit om zijn of haar ideëen, voorstellen en reflecties vrij en vrank te formuleren.
Op zaterdag 3 september 2005 opende Victoria Deluxe het nieuwe seizoen met een barbecue in het Clubhuis voor Senioren te Ledeberg. Onder een stralende zon kwamen een honderdtal mensen samen in de tuin van het Clubhuis.
Jan Herreman was chefkok van dienst en samen met heel wat vrijwilligers werd op een mum van tijd iedereen van drank en spijs voorzien. Les Amants o.l.v. Jempi Vermeulen zorgde voor een melancholische streep muziek.
Victoria Deluxe neemt de oproep tot cultuurparticipatie au serieux. We trekken steeds de stad in op zoek naar waar het herte klopt. Omdat we de voorbije twee seizoenen vol enthousiasme Bal Populaires organiseerden in het Clubhuis, kozen we deze plaats om het nieuwe seizoen te openen. Het aanwezige publiek van ietwat oudere, gepensioneerde Gentenaars blijft ons verrassen met hun 'joie de vivre'.
Zowat iedereen die tijdens het volgende seizoen zal werken voor Victoria Deluxe zat rond de tafel:
Strash zorgde voor de sfeerbeelden en onze zakelijk leider - Dirk Holemans - stond met een goedkeurende glimlach te bewonderen hoe we met weinig middelen er opnieuw een fantastisch feest van maakten!
Victoria Deluxe start haar theaterwerkgroep Akt Deluxe. Wij willen mensen bij elkaar brengen om verschillende theatrale acties te realiseren. Iedereen die graag speelt en zich ten volle wil engageren is welkom!
De werkgroep wordt geleid door Luk Nys. Hij zal tijdens de eerste samenkomst de visie van het project in detail toelichten.
Spelers, schrijvers, muzikanten, filmers en andere makers, bel naar Liesbeth Maene 0473.91.56.78 of naar Victoria Deluxe 09/324.80.26 om je aan te melden.
Wij verwachten u dinsdag 25 oktober 2005 om 19 uur bij Victoria Deluxe, Warandestraat13, Gent.
Tot ziens!
Samen met Victoria Deluxe en i.s.m. het Festival van Vlaanderen en NTGent organiseert Nakhla op vrijdag 23 en zaterdag 24 september 2005 een feestelijk en artistiek feest rond het thema 'gemengd huwelijk'.
Het Festival van Vlaanderen kiest dit jaar voor het thema 'huwelijk'. En dit niet zomaar. In alle culturen vormt het huwelijk nog steeds één van de belangrijkste overgangsrituelen. Met een geënsceneerd gemengd huwelijk willen we verschillende feesttradities met elkaar vermengen.
Vrijdag 23 september
Op vrijdag 23 september vanaf 20u verstrengelen etnische feestmuziek en theatrale interventies zich innig met elkaar.
Muzikale topacts uit de Balkan, Marokko en Turkije wisselen af met acteurs van het NTGent. De acteurs gingen aan de slag met authentieke verhalen van mensen die deel uitmaken van een gemengde relatie. Tientallen koppels werden geïnterviewd rond het thema van een gemengde relatie.
Dit levend materiaal wordt hartstochtelijk gekneed tot een pakkende revue van taboes, geheime verlangens, onvermijdelijke botsingen en tot grensoverstijgende vormen van liefde en respect.
Muzikale acts op vrijdag: Bamteli, Turks duo Davul/Zurna
Gemengd huwelijk: The Making Of
Tickets: 15 euro
Locatie: NTGent (Sint-Baafsplein 17)
Reservatie: 09/265.91.65.
Zaterdag 24 september
Op zaterdag 24 september wordt de Gentse schouwburg op het Sint-Baafsplein omgetoverd tot een heuse feestplek. Nakhla en Victoria Deluxe ensceneren een gemengd huwelijk met alles erop en eraan.
We kondigen met trots en interculturele blijdschap het huwelijk aan tussen Laura Neyskens en Mohamed Said Bouzarmat. Beide families dragen rituelen aan om dit bruidspaar te vieren: Marokkaanse en Vlaamse feestdrang zullen zich verweven en geven zo stof voor een nieuw bruidspaar.
Het feest start om 17h aan de Victoria Deluxe werkplaats (Warandestraat 13), vlak bij de Dampoort. Gnawamuzikanten begeven er zich tussen fanfaremuzikanten, Turkse blazers, zigeuner-muzikanten en Turkse trommelaars. Stoetsgewijs zullen de familieleden, vrienden en kennissen zich door de stad kronkelen richting Sint-Baafsplein.
Vanaf 19h30 start in het NTGent het huwelijksfeest. Muziek van een klassiek Marokkaans balorkest in combinatie met een stevige Vlaamse DJ-set zal dit feest opluisteren. Een heus feestmaal wordt klaargestoomd door de vrijwilligers en medewerkers van Nakhla.
De huwelijksceremonie, op zich al theater om U tegen te zeggen, wordt doorspekt met speeches, rituele aankleding, performances en dans. Geneer u niet als u stevig uit de bol wilt gaan.
Muzikale acts op zaterdag: trio Rachid Kasmi, Al Manar (Marokkaans balorkest), Oulad Bambara en de Marockin' Brass band
Gemengd huwelijk: En nu voor Echt
Tickets: 15 euro Volledig uitverkocht!
Reservatie: 09/265.91.65
In deze bijdrage stelt de werking van VZW Nakhla zich n.a.v. een bijzonder huwelijksfeest graag voor. Deze groep Magrebijnse en Vlaamse vrouwen die wordt geleid door Zohra Boucharafat en Karijn Bonne gaan voor straffe dingen.
De vzw Nakhla* werd in 1991 opgericht door jonge Maghrebijnse en Vlaamse vrouwen die activiteiten wilden opzetten voor Maghrebijnse vrouwen. Op dat ogenblik waren zij een vergeten groep in het Gentse socio-culturele landschap. Tot dan toe ging de aandacht voornamelijk naar Turkse vrouwen, daar zij de grootste groep migranten vormden.
Individuele hulpverlening resulteerde in het bereik van Berbervrouwen, die afkomstig zijn uit het Rifgebergte in Marokko en die als een nauwelijks bereikbare, geïsoleerde groep worden beschouwd. Via huisbezoeken werd er grondig zicht verkregen op de denk- en leefwereld, de noden en behoeften van de Maghrebijnen.
Er werden wekelijks vormings- en ontspannende bijeenkomsten voor zo'n 30-tal deelneemsters georganiseerd. Thema's zoals het belang van degelijk onderwijs, de opvoeding van jongeren, emancipatie, ... werden niet geschuwd; zelfs niet toen dit een doorn in het oog werd van de meer behoudsgezinde Marokkanen. Vzw Nakhla sloot ook haar ogen niet voor maatschappelijke thema's zoals drugsverslaafde Marokkaanse jongeren in Gent. Dit uniek initiatief werd overgenomen door de stad Gent.
Verder werden voor de eerste generatie Marokkaanse vrouwen sessies rond het ouder worden in Vlaanderen opgezet. Tegelijk vond de vzw Nakhla het belangrijk dat talloze voorzieningen info kregen rond de noden en behoeften van Islamitische ouderen. Dit project werd overgedragen aan de Provincie Oost-Vlaanderen, die de opvolging verder uitvoert.
Een andere uitdaging van Nakhla bestond uit vorming rond omgaan met diversiteit. Onbekend maakt immers onbemind. Het verzet tegen racisme werd aangegaan en, met succes, werden nieuwe wegen ingeslagen om verschillende nationaliteiten dichter bij elkaar te brengen. Niet enkel Vlamingen maar ook Maghrebijnen werden gesensibiliseerd.
De vzw organiseerde verder grootschalige culturele happenings waarbij steeds bepaalde elementen uit de rijke Magrebijnse culturen werden belicht. Op dergelijke evenementen kwamen +/- 250 vrouwen van verschillende nationaliteiten met elkaar in contact. Niet zelden waren Vlaamse vrouwen nadien geïnteresseerd in het verdere aanbod van de vzw en vond een meer uitgebreide cultuuruitwisseling plaats.
De hoge nood aan meer genuanceerde info rond de denk- en leefwereld van o.a. Marokkanen zette de beheerders van de vzw Nakhla ertoe aan om inleefreizen naar Marokko te organiseren; dit in zeer nauwe samenwerking met de vzw Andalous. De proefkonijnen waren vrouwen die beroepshalve in contact kwamen met Marokkanen (sociale sector, tewerkstelling, onderwijs, ...). Deze inleefreizen kenden succes en niet zelden omschreven de ex-deelneemsters hun reis als een onthutsende, leerrijke onderdompeling in een land van uitersten.
De reizen boden een uitstekende basis om de situatie van straatkinderen in Marokko aan te kaarten. Voorvechtsters van vrouwen- en kinderrechten in Casablanca praatten voor een publiek van eerste en tweede generatie Marokkaanse vrouwen over de schrijnende situatie van wezen, kindermeiden en prostituees. Dit leidde tot de ontmaskering van een deel van de realiteit in Marokko; die vaak wordt geïdealiseerd door Marokkaanse Belgen.
Vzw Nakhla was overigens de eerste organisatie die zich boog over de complexe realiteit van Vlaamse vrouwen in een gemengde relatie. Een werkgroep (Panasjee) komt regelmatig samen en heeft naast een empowerende ook een educatieve functie.
Vzw Nakhla laat niet na om de actualiteit op de voet te volgen, daarop in te spelen en zich grondig over 'integratie' te bezinnen. Het samen dromen over en werken aan een andere samenleving vereist het 'durven' afleggen van de eigen paardenbril. Onszelf kritisch blijven bevragen is niet langer vrijblijvend maar een vereiste.
Ondanks jarenlange inspanningen van o.a. Marokkanen wordt al te vaak in 'wij - zij' termen gedacht en gehandeld; waarbij allochtonen 'no matter what' aan het kortste eind lijken te trekken. Vzw Nakhla ijvert dan ook voor een democratische wereldorde, waarin culturele diversiteit 'in denken en handelen' geen uitzondering meer is, maar een evidentie.
*Nakhla betekent palmboom en verwijst naar mijn kindertijd in Tanger.
Je kunt Nakhla contacteren via: nakhla@telenet.be.
Zohra Boucharafat
In de maand mei 2006 komen CC Belgica en Victoria Deluxe met een circustent en enkele woonwagens kamperen in de Boonwijk en de Serbos in Dendermonde. Samen met een groep bewoners uit deze woonwijk en enkele 'spelers' uit de brede werking van Victoria Deluxe zetten ze er een muzikale theaterproductie neer. In de rand van de theatervoorstellingen presenteren de kinderen uit de buurt hun circustalenten.
Op initiatief van CC Belgica werd er in de Boonwijk en de Serbos door Victoria Deluxe een sociaal-artistiek project opgezet o.l.v. Dominique Willaert. Bedoeling is om de bewoners van deze sociale woonwijk op een verrassende en creatieve manier met elkaar te laten samen werken.
Sinds de herfst 2005 wordt er met een groep kinderen en volwassenen uit de wijk samen gewerkt, met als concrete initiatieven een kinderwerking op woensdagnamiddag en een theatervoorstelling.
Tot nu toe leverden de weken en maanden dat we samen met een ploeg enthousiaste mensen in de Serbos en Boonwijk werkten heel wat swingende ervaringen op. Er is een enorme diversiteit en rijkdom in de buurt: er zijn verschillen in afkomst, leeftijd, opleiding, beroepservaring en interesses. Mensen van Belgische, Iranese, Syrische, Marokkaanse, Turkse en Rwandese afkomst leven er samen.
Van zodra de zon tevoorschijn komt, stroomt de Serbos en Boonwijk vol met joelende en spelende kinderen. Onder de volwassenen leeft er wat koudwatervrees omwille van de cultuurverschillen maar uiteindelijk verlangt iedereen hetzelfde: een aangename en gezellige buurt met voor elk een goed leven!
Omdat we dit project zo breed mogelijk willen inbedden in Dendermonde, trachten we in grote mate de andere verenigingen bij dit gebeuren te betrekken: de fanfares, de Chiro, de Boonwijkschool, het opbouwwerk, ODICE (integratiedienst), de KAV, Curieus,... Al deze organisaties kunnen een mooie en belangrijke rol spelen bij de voorbereiding en uitwerking van dit project.
Momenteel zoeken we uit wie ze kunnen warm maken om mee te werken. Iedereen is welkom! De theatervoorstelling speelt zich af in een circustent en brengt het verhaal van een circus dat op alle mogelijke manieren zoekt hoe het kan overleven.
Spel: Egon Van Geel, Sara Sleeûwaegen, Cheyenne D’Haese, Stieven Beerens, Siska Castelain, Aziz Boukhzar, Francine Sleeûwaegen, Rita De Schryder, Patrick Vanhoutteghem, Lut Geeraert, Anja Kellens, Jozef De Klippel, Afhsin Nabizadeh, Shahla Mohammadi en Dolores Piscador
Muziek: Jempi Vermeulen, Said Henareh, Michael De Schryver en fanfaristen: Jeroen Driessens (alt sax), Ed Hicks (banjo), Maarten Vanhoucke (trombone), Paolo Màrquez (dwarsfluit), Sander Jacobs (percussie), Karel Peleman (trompet), Aster Peleman (sopraan sax), Michael De Schryver (accordeon)
Tekst, regie en spelbegeleiding: Luk Nys, Nathalie Elghoul en Dominique Willaert
Kostumering: Christophe Malfliet en de leerlingen van de afdeling mode- en theaterkostuums van het KASK - Dendermonde
Techniek, decor en circusanimatie: Ewoud Dutellie, Hans Van Damme en de technische ploeg van CC Belgica (Steven Roels, Clement Florkin en Hugo Blommaert), Steven Desangere (vzw Aboesjoe), David Messeman en Peter Debbaut
Omkaderende ondersteuning: Greet Roosbeek (CC Belgica), Maureen Verhaegen
Met dank aan: Eva Janssens, Bram Allegaert, Koen Cannaert, Benoit Outters, Lize Meert en Machteld De Coninck
Ik heb de hemel hier zien geboren worden is een muzikale theaterproductie van CC Belgica en Victoria Deluxe in samenwerking met Circus Ronaldo, Café-Feestzaal Boonwijk en de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten van Dendermonde.
Dit project werd mogelijk gemaakt met dank aan de Stad Dendermonde en de Jeugddienst van Dendermonde.
Bekijk hier de trailer:
De theatervoorstelling speelt zich af in een circustent en brengt het verhaal van een circus dat op alle mogelijke manieren zoekt hoe het kan overleven.
In het eerste deel staat de 'teloorgang' van de volkscultuur in onze moderne maatschappij centraal. Het echte circusleven is in een diepe crisis verzeild geraakt. Voorstellingen lokken steeds minder volk, het publiek wil meer sensatie en gemeentes of steden verstrekken iets minder gemakkelijk een speelvergunning.
"Jef (67j.) vertelt over hoe hij toekwam op de Serbos en hoe ze nog maanden zonder chauffage leefden; alles zat nog in den opbouw. De mensen leefden graag samen. Hij was beenhouwer. In de zomer werd en wordt er regelmatig eens getrakteerd onder de ouderen: een pensioen, een verjaardag, ... met een glas wijn en een stuk taart. 'En nu ja, die jonge mensen zijn toch ietwat anders'.
Paula zit minzaam te glimlachen en bloost wanneer ik naar haar Mariaatje wijs. Ze zijn niet kerkelijk, Jef en Paula, maar toch is er dat Mariabeeldeken. En de hond! Jef vertelt hoe hij de bouwmaatschappij ervan kon overtuigen om toch een hond in huis te mogen nemen. Hij slaagde in zijn opzet en menig andere bewoner volgde zijn voorbeeld."
(dagboekfragment)
De circusgemeenschap, die sinds tijden heel sterk aan elkaar hangt, is door de veranderende maatschappij onder druk komen te staan. Hier en daar zijn er barsten in dit sterke geheel zichtbaar. De impact van glamour en glitter, het BV-schap, de concurrentie van andere spektakels en het verbod op het gebruik van dieren zoals tijgers, leeuwen en olifanten verklaren mee waarom het authentieke circusleven aan belang heeft ingeboet.
Dit terwijl net de sterkte van het circus ligt in de eenvoud en de kleine dingen die mensen aan het lachen krijgen.
FOTO
Tijdens de repetities keken de deelnemers naar films van Fellini en Chaplin. Hierbij werden ze verrast door de kracht en de ontroering die door het clowneske circusspel worden veroorzaakt.
Komt dat zien, komt dat zien!
In het tweede deel ligt het accent op de verbindende kracht die er zowel in de circusgemeenschap als in de leefgemeenschap van de Serbos en Boonwijk voelbaar is. In plaats van zich te focussen op de verschillen, geloven we sterk in de kracht van wat mensen samen brengt en bij elkaar houdt. De rode draad doorheen de voorstelling is het geloof in de lach als bron van hoop in deze soms moeilijke tijden.
"Op maandag 5 september 2005 hadden we onze eerste gesprekken met mensen uit de Serbos. De zon brandde die namiddag hard. De Serbos en de Boonwijk lagen er stil bij; enkel de kippen bleven in hun normale doen.
In het eerste gesprek met Johan en Lien van de huisvestingsmaatschappij 'Volkswelzijn' werden we verrast door een aspect dat wellicht betekenisvol is voor alles wat met gemeenschapsbevordering te maken heeft: doorheen het volledige gesprek voelden we zowel bij Johan als Lien een menselijke betrokkenheid die hun gewone professionele opdracht overstijgt.
In hun verhaal hoor je een oproep om veel meer te doen dan het enkel en alleen uitvoeren van reguliere taken: het inventariseren van klachten, het oplossen van technische problemen,... In samenhang met het uitvoeren van deze professionele taken hanteren beiden een menselijke houding die streeft naar het ontwikkelen van sociale samenhang en dialoog.
Met een boutade zegt Johan: 'Wanneer je de taal van de mensen probeert te spreken, voelen zij zich erkend en krijg je de mogelijkheid tot contact en vertrouwen'."
(dagboekfragment)
Framenten uit de voorstelling:
Madame Rita:
Elkéén zit hier op zijn ongemak.
Voor wie en voor wadde?
Zeg het mij ne keer.
Den electriek van ’t Cirque werd doorgeknipt
Om ons hier in het donker te zetten.
En in gans dienen stad zijn er meer mensen lid van de karateclub dan van de vakbond.
Dat wil toch ook iets zeggen, niet?
Hier zie, pakt gij ook maar een pilleken!
De circusdirecteur:
We gaan den boel hier niet zomaar uit handen geven, Johnny.
Ik wil dat iedereen hier blinkt.
Lut, ik wil u hier morgen in felle kleuren zien rondlopen,
want ge ziet er zo flets uit, meiske.
Ge gelijkt meer op een depressief schaap dan op een circusartieste.
Dolores:
't Is hier oorlog.
Gans den Cirque wordt uit elkaar gedreven.
Overal voel en zie ik wantrouwen en achterdocht.
Kijk ... daar ... zie!
Nog een fabriek die haar deuren sluit.
En weeral ne meneer die zijn madame aan de deur zet.
Kijk ... daar ... dat gaat toch niet!?
"Theater spelen is heel belangrijk geworden voor mij. Mijn ouders - Marokkaanse migranten van de eerste generatie - waren niet zo kunstminnend. Economisch overleven was hun opdracht. Het feit dat wij nu een theaterstuk maken over de wijk en onze leefwereld doet herkenning ontstaan.
Ik vind het belangrijk dat we hier op locatie zullen spelen. In de repetities leer ik veel over hoe mensen zich van binnen voelen: hun frustraties, verlangens en dromen. Ik hoop dat de mensen die ons nu onderschatten bij de vertoningen aangenaam verrast zullen zijn."
(Aziz, 30j., speler)
"Infowarroom" is een platform voor mediakritiek en beeldanalyse van de dominante beeldcultuur. Temidden van een overdaad aan beelden wordt duiding gezocht bij de culturele en sociale betekenis van het beeld, waarbij speciale aandacht gaat naar de toegankelijkheid voor een breed publiek.
"Infowarroom" is een productie van het Centrum voor Politiek en Cultuur De Balie (Amsterdam) en loopt in Nederland al enkele jaren. Victoria Deluxe is samen met twee andere internationale organisaties uitgenodigd om dit project internationaal verder te ontwikkelen.
In het seizoen 2006-2007 zal Victoria Deluxe vier uitzendingen realiseren; dit in nauwe samenwerking met drie internationale organisaties: De Balie (Amsterdam), The Red House Center for Culture and Debate (Sofia) en B-arts (Stoke-on-Trent). Op woensdag 3 mei 2006 gaan we alvast van start met een try-out van "Infowarroom" à la Victoria Deluxe.
Voor heel wat mensen is televisie de belangrijkste informatiebron. Daarbij wordt zelden getwijfeld aan de objectiviteit van de beelden die ze te zien krijgen. Toch zijn deze beelden geproduceerd in een maatschappelijke context; ze zijn een sociale constructie. Daarnaast kijken niet alle mensen naar dezelfde televisiezenders waardoor er verschillende politieke en culturele percepties van de realiteit ontstaan.
Bovendien staat de journalistiek onder druk van commerciële overwegingen en resulteert dit vaak in een dramatisering van de feiten om de kijkcijfers veilig te stellen. Dit gaat ten koste van een gelaagde en duidende berichtgeving.
Beeldanalyse en mediakritiek gaat ook over democratie en vorming tot burgerschap. Het onderwijs leert ons hoe we moeten omgaan met tekst, maar niet hoe we de stroom aan beelden moeten interpreteren. We zijn allen 'beeldanalfabeten'.
Het platform "Infowarroom" vult deze leegte als voorbeeld van media-educatie. Het ligt inhoudelijk ook in de lijn van de doelstellingen van het "Atelier Autonome Beeldvorming" van Victoria Deluxe. Iedereen zou namelijk in staat moeten zijn om de eigen beeldvorming in handen te nemen.
Op de voorgrond treedt een diversiteit van gasten aan voor een divers publiek. Deze gastsprekers analyseren beelden, interpreteren monologen, leggen een interview af, voeren een mini-panelgesprek, ... Deze sprekers kunnen zowel burgers uit de stad zijn als professionals (journalisten, Tv-makers, wetenschappers, mediatheoretici, uitgevers, publicisten, kunstenaars, ...).
"Infowarroom" biedt als sociaal-artistiek project de kans aan vergeten en achtergestelde groepen om ook inzake mediakritiek tot verhaal te komen. Deze groepen zullen worden uitgenodigd om hun perceptie van en hun visie op de beeldenwerkelijkheid te vertellen aan het publiek. Dit is van groot belang aangezien minderheidsgroepen vaak op een stereotiepe wijze worden gerepresenteerd door de klassieke media.
"Infowarroom" wil dus kansen bieden aan participanten verbonden met Victoria Deluxe om zelf beelden te selecteren en ze van commentaar te voorzien. Professionele cineasten zullen de aanloop naar een Infowarroom-uitzending procesmatig mee begeleiden.
"Infowarroom" is ook internet-tv. Alle uitzendingen zullen live te zien zijn via het internet op www.tvdeluxe.be. Victoria Deluxe bouwt hiervoor verder op haar ervaring met livestreaming via de "Stadsuniversiteit". Net als bij dit laatste project wil Victoria Deluxe het publiek op een interactieve manier stof tot nadenken geven, zij het deze keer met de focus op het beeld. Meteen vervult Victoria Deluxe haar rol als sociaal-artistieke pionier in het landschap van de nieuwe media.
Praktisch: "Infowarroom" presenteert Speelse Eliminatie.
Wie de televisie opzet, kan niet omheen de lawine aan reality shows. Big Brother kreeg ondertussen het gezelschap van ontelbare klonen. Nu in het publieke debat de leegte heerst, blijft niet toevallig enkel de speelse uitvergroting van het private over.
Het doel van deze televisieprogramma's - zowel voor de deelnemers als de kijkers thuis - is niet om kwaliteit en goede prestaties te belonen. Integendeel, als structurerend principe heerst de eliminatie. Haal je medespeler bewust en zonder schroom onderuit. Beleef vanuit je luie zetel plezier aan het wegstemmen.
Is dit een en al onschuldige bezigheid? Of zijn dit de dominante beelden van het goede leven die de televisie ons voorschotelt? En tenslotte: vormt dit alles geen spiegel en metafoor van het neoliberale wereldsysteem?
Woensdag 3 mei 2006 om 20u in de Balzaal van Vooruit. Gratis inkom!
In samenwerking met: Kunstencentrum Vooruit en De Balie (NL) en TiensTiens.
Meer informatie: Dirk Holemans, e-mail: dirk@victoriadeluxe.be en op www.infowarroom.nl
Cineaste Lenny Van Wesemael trok tussen half oktober en eind december 2005 wekelijks met een vijftal medewerkers van Victoria Deluxe naar het CEDO, het Centrum voor Deeltijds Onderwijs te Gent. In samenwerking met WOCK (Werken aan Onderwijs, Cultuur en Kunst) en de Pedagogische Begeleidingsdienst van de Stad Gent werd er een audiovisueel project opgezet in de hoop nieuwe invalshoeken te creëren in het werken met deze vaak heel 'kwetsbare' leerlingen.
De jongeren in het CEDO volgen twee dagen per week les en worden verondersteld drie dagen per week te werken. Nogal wat leerlingen (ca 50%) vinden geen geschikte werkplek of zijn nog niet arbeidsrijp, wat resulteert in verveling, existentiële leegte en/of het veroorzaken van maatschappelijke overlast.
Deze jongeren hanteren vaak andere - en meestal traditioneel georiënteerde - referentiekaders. Dit bemoeilijkt hun zoektocht naar het vinden van aansluiting binnen de reguliere samenleving. Op zijn beurt vertaalt zich dat in een lage opleidingsgraad, schoolmoeheid en beperkte tewerkstellingskansen. Daarenboven stellen we vast dat de ouders zich vaak in een zwakke sociaal-economische positie bevinden.
Op school en in het werken met deze jongeren voel je heel sterk een etnische profilering: 'Ik ben Turk' of 'Ik ben Slowaak' zijn vaak de visitekaartjes van deze jongeren. Voor de ploeg van Victoria Deluxe een grote uitdaging om deze jongeren op te zoeken en met hen aan de slag te gaan.
De digitale media
Met de leerlingen van het eerste jaar deeltijds onderwijs gingen we op zoek naar hoe de jongeren zichzelf gerepresenteerd willen zien in de publieke ruimte. Drie maal per week werden er werksessies opgezet binnen of buiten de schoolmuren, met een fotocamera, videocamera en iPod in de hand.
Vrij snel werd het duidelijk dat bepaalde jongeren totaal niet geïnteresseerd waren in het project; anderen dan weer heel sterk. We voelden dat bepaalde jongeren weinig dromen hebben en zich moeilijk kunnen en willen verplaatsen in een fictieve wereld.
Wie dagelijks worstelt om te overleven, weinig tot niet in contact komt met cultuur en kunst, vindt dit soort projecten misschien wel 'totaal nutteloos' of pure 'bullshit'. En vanuit hun perspectief kunnen we hen geen ongelijk geven. Daarnaast expliciteerden enkele leerkrachten duidelijk hun terughoudendheid t.a.v. het project.
Deze niet-evidente werkcontext en -sfeer vergrootte enkel de motivatie om verder te werken met deze jongeren die door het project in een 'nieuwe-media-wereld' werden geïntroduceerd. Ons uitgangspunt blijft namelijk het willen werken met en het zoeken naar hoe er t.a.v. deze jongeren wel nieuwe perspectieven kunnen worden gecreëerd; ook al boeken we hier geen direct zichtbare of voelbare resultaten in.
Sommige jongeren namen de camera mee naar huis om er beelden te schieten van hun eigen - en voor ons meestal onbekende - leefwereld. Dit leverde 'eigen' beeldmateriaal op dat nauw aanleunt bij ons streven naar meer autonome beeldvormingsprocessen. In plaats van onze kijk op de wereld te presenteren, zoeken we hoe jongeren zelf het woord of het beeld kunnen nemen. Je ziet hen thuis, bij vrienden en hoe ze zich gedragen buiten de schoolmuren. Dit gaf een heel ander beeld van de jongere dan wat we kenden van op school.
Doorheen hun beeldmateriaal krijg je hun kijk op de wereld gepresenteerd. De ervaring van het zelf kunnen kiezen, initieert het gevoel en de beleving van autonomie. Het tonen van deze beelden in de klas wekte een gevoel van trots op bij diegenen die zelf hadden gefilmd en beïnvloedde de andere jongeren in de manier waarop ze naar hen keken.
Na de presentatie van de eerste gemonteerde filmpjes op school zag je bij enkele jongeren een nieuwe dynamiek ontstaan. De jongeren ontwikkelden kleine verhalen en scenario's die tijdens de lessen werden verfilmd. Langzamerhand ontstond er een evolutie van fotograferen en filmen van wat er is, naar het ontwikkelen en filmen van zaken zoals de jongeren die fantaseren of verbeelden. Anderen wilden nu zelf ook opnames maken bij hen thuis of in hun leefomgeving.
De website
In de tien weken dat er met de leerlingen werd samengewerkt, werd heel wat beeldmateriaal gecreëerd. De vele foto's, videofilmpjes en geluidsopnames die uit deze zoektocht naar 'wie ben ik' en 'hoe wil ik door anderen gezien worden' voortvloeiden, werden op een website verzameld.
Al vrij snel ontstond er herrie en polemiek over deze website bij een aantal leerlingen en leerkrachten. Omdat we er zelf onvoldoende in zijn geslaagd om met de jongeren en leerkrachten al het beeldmateriaal door te nemen en door hen zelf te laten selecteren, zijn alle foto's op de website terecht gekomen. Dit veroorzaakte deining. Plots kwamen we in een wereld van argwaan terecht, die ons met de neus op de feiten drukte.
Wie als jongere door de eigen gemeenschap kan worden veroordeeld en beschimpt omdat een mooie foto wordt ervaren als het schenden van de eer, heeft weinig boodschap aan onze vooropgestelde website. Ook hier zaten we vooraf vol goedmenende intenties en plannen, maar werd de realiteit onvoldoende ingeschat. Creatieve mensen zijn soms hopeloos naïef.
De website fungeert nu niet als een open communicatiemiddel maar als een intern archief en werkdocument. Een aantal jongeren werkten wel bewust rond de verdere uitbouw van de website en wendden binnen de werklokalen van Victoria Deluxe dit materiaal aan voor eigen gebruik.
De kortfilm
In januari en februari 2006 werd er met de jongeren, die wilden of van thuis toestemming kregen, in hun vrije tijd (op woensdagmiddag) aan een scenario voor een kortfilm gewerkt. Het was telkens een hele speurtocht om de jongeren tot op Victoria Deluxe te krijgen: hen meermaals telefoneren, thuis gaan oppikken en terugbrengen. De ene week werkten ze enthousiast mee; de andere week kwamen ze niet opdagen.
Tijdens deze werknamiddagen werden de jongeren uitgedaagd tot creativiteit, improvisatie en spel. Ze werden gestimuleerd om met diverse rollen en posities te experimenteren, te zoeken naar fictionele elementen en hun verbeelding en fantasie de vrije loop te laten gaan. Op basis van kleine verhalen en improvisaties schreven de jongeren mee aan het scenario voor de kortfilm.
Op een bijna antropologische manier werd duidelijk hoe sterk de invloed is van de audiovisuele media op de identiteitsontwikkeling en de verbeeldingswereld van de jongeren. Rappers, gangsters, maffiabendes, opgedirkte schoonheden fungeren vaak als archetypes in hun verbeelding. Het was dan ook geen toeval dat er door de jongeren zelf werd gekozen om een scenario rond het maffiagebeuren te ontwikkelen.
We hebben in België meer dan één locatie die ons hiervoor geschikt leek, maar Luik stond bovenaan de lijst. Eind februari 2006 trokken twaalf jongeren met een ploeg medewerkers van Victoria Deluxe samen naar Luik. De keuze om naar Luik te trekken had ook te maken met het idee dat jongeren in een andere stad meer kunnen experimenteren met het innemen van nieuwe en andere rollen.
Gedurende het hele werkproces botsten we namelijk op confronterende en onverwachte vormen van censuur. Bepaalde jongens en meisjes mogen van de ouders geen contact hebben met elkaar, terwijl de jongeren zelf voortdurend zoeken en strijden om aan deze druk en 'uithuwelijkingscultuur' te kunnen ontsnappen. We kwamen eerder onverwacht in een Turkse en Slowaakse adaptatie van het Romeo en Julia -verhaal terecht.
Tijdens het filmen werd er hard en geconcentreerd gewerkt en werd resoluut de wereld van de fictie betreden. Heel wat jongeren beseften tijdens het bekijken van het werkmateriaal echter dat een aantal scènes helemaal niet getoond kunnen worden binnen hun leefgemeenschap. Tijdens de filmweek zelf trapten een aantal jongeren het bovendien af uit onvrede en ongenoegen over onze aanpak en de aangeboden structuur. De rest bleef echter moedig verder werken.
Op vandaag worstelen we dan ook met vragen als: wat willen de jongeren zelf tonen, wat zouden wij als 'makers' graag tonen?
Look Again!
Het resultaat van deze intense filmweek en het volledige werkproces kunt u bekijken tijdens een driedaags toonmoment. Wat we kunnen, mogen en zullen tonen staat dus nog niet geheel vast maar het wordt spannend. Onder de titel Wat we doen en deden, was en is niet evident, maar interessant nodigen we u van harte uit.
Wat we denken te zullen en mogen tonen zijn foto's van een aantal jongeren, kortfilmpjes die door de jongeren zelf werden gemaakt, een documentaire en filmische blik op het gehele werkproces en heel waarschijnlijk de gefictionaliseerde kortfilm die in Luik werd gedraaid.
Regie: Lenny Van Wesemael
Met: Meryem Dogan, Seher Unvar, Daiva Bertulyte, Essengul Balci, Abdullah Sahan, Mercy Keyi, Dusan Hricko, Ivetta Szatmariova, Mario Krista, Simona Krokova, Tibor Krajnak, Vera Dudyova
Camera: Ellen Vermeulen
Geluid: Koenraad Deblauwe
Camera Making Of en fotografie: Gerbrand Oudenaarden
Inhoudelijke, artistieke en logistieke ondersteuning: Dominique Willaert, Liesbeth Maene, Koen Cannaert, Bram Allegaert, Ine D'haene en Saïd Henareh
Het project Look Again dankt alle leerlingen van het eerste jaar, de leerkrachten en directie van het CEDO voor hun engagement en medewerking.
Webdesign: Edulis Merenpohja
Mediatechnologie, website en fotografie: Gerbrand Oudenaarden en Geert Verstraete
Techniek: Ewoud Dutellie
Look Again is een project van: Victoria Deluxe in samenwerking met het CEDO (Centrum voor Deeltijds Onderwijs), WOCK (Werken aan Onderwijs, Cultuur en Kunst) en de Pedagogische Begeleidingsdienst van de Stad Gent. Met de steun van De Koning Boudewijnstichting (ING Mecenaatsfonds).
Victoria Deluxe werkte samen met de bewoners van het Centrum voor Senioren De Vijvers een artistiek project uit met als thema 'zorg en solidariteit'. Samen met de senioren ging Victoria Deluxe op zoek hoe mensen in de vorige eeuw hebben getracht hun eigen leven vorm te geven en op welke manier zij zorg en solidariteit hebben ontwikkeld ten aanzien van vrienden, familie en werkmakkers.
Wekelijks werden er in de hobbyruimte van De Vijvers groepsgesprekken georganiseerd. Tijdens deze gespreksnamiddagen kwamen verschillende aspecten aan bod zoals onder andere het vroegere gemeenschapsleven in de buurt, de rol van de godsdienst, de rol van arbeid en gezin, de invloed van vakbonden en de komst van de eerste migranten. Deze groepsgesprekken werden op papier gezet.
Met dit uitgeschreven materiaal gingen scholieren van de Freinetschool De Wingerd aan de slag. De leerlingen gingen op zoek naar wat deze verhalen en getuigenissen oproepen bij henzelf en bij de senioren.
Soigneren trailer
"Deze intergenerationele samenwerking is een unieke ervaring" zegt Dominique Willaert van Victoria Deluxe. "Wie oud wordt, telt vaak niet meer mee. Onze samenleving heeft de neiging mensen die minder of niet meer meetellen weg te bergen in hiervoor speciaal ontworpen instellingen.
"Hoe hard het verzorgend personeel en de professionals zich ook inzetten, het blijft een raar verschijnsel om mensen die een leven lang vrij autonoom hebben geleefd in een Centrum voor Senioren te zien leven.
"Vertrekkend vanuit dit gegeven werd de keuze gemaakt om de beleefde werkelijkheid en de getuigenissen van deze oudere mensen te verbinden aan het leven van jonge mensen. Jongeren kunnen leren uit de ervaringen en het leven van hun voorgangers".
Deze intergenerationele dialoog vindt zijn neerslag in Soigneren. Op de binnenbladzijden is een selectie opgenomen van de liedjes die wekelijks in De Vijvers met de bewoners werden gezongen, waarbij de teksten verwijzen naar de hardheid van de levens en de heimwee naar vroegere dagen en verloren liefdes. Het boek omvat tevens treffende foto's die in de loop van het project werden gemaakt.
Het boek is een uniek document over de dialoog tussen verschillende generaties. Het toont de waarde van de sociaal-artistieke praktijk voor ouderen en de verzorgende sector. Met dit boek willen we andere organisaties inspireren tot dergelijke vormen van verrijkende samenwerking.
Het boek Soigneren is verkrijgbaar
Op vrijdag 9 september 2005 startte een nieuw seizoen van Soirée Deluxe. Dit initiatief vanuit de sociaal-artistieke werking Victoria Deluxe, wordt voornamenlijk door vrijwilligers gedragen en opgezet. Om de veertien dagen wordt er op vrijdagavond een ontmoetingsavond georganiseerd waarbij een originele maaltijd en artistiek amusement centraal staan.
De Soirées kwamen tot stand op initiatief van een groep vrijwilligers die wilden op zoek gaan naar een vrijetijdsalternatief dat zich naast het commerciële uitgangsaanbod situeert. Nogal wat bewoners uit onze stad hebben het namenlijk vrij moeilijk om nieuwe contacten te leggen, deel uit te maken van een sociaal netwerk of beschikken over zo weinig financiële middelen dat uitgaan in het reguliere circuit er niet in zit.
Omwille van deze diverse redenen, maar ook omwille van het verlangen naar een plezante en gezellige vrijdagavond komen iedere week een groep vrijwilligers samen om deze avonden in elkaar te steken.
Iedere maandag, in de vooravond, wordt er weg en weer gepraat en getelefoneerd om telkenmale de veertiendaagse Soirée met verve in elkaar te boksen.
Vast item is het zoeken naar gastkoks die o.l.v. onze vaste chefkok Tries Brys een culinaire maaltijd willen bereiden voor een zestig- tachtigtal gasten. Daar de werkruimte van Victoria Deluxe niet optimaal is moet er telkens creatief worden omgegaan met de beperkte kookruimte. Maar het ontberen van De Luxe is iets typisch voor Victoria Deluxe.
Ander vast onderdeel is het programmeren van muzikanten, circusartiesten, dichters, vertellers die het tweede deel van de avond komen invullen. Dit zijn telkens artiesten die op een intieme of dicht-bij-de-mensen manier hun ding komen doen.
Tenslotte staat het aspect van het uitnodigen van diverse groepen stadsbewoners heel centraal. In het zoeken naar hoe we van de Warandestraat 13 een gastvrije plek kunnen maken, krijgt iedere Soirée te maken met ‘gasten’. Het voorbije seizoen waren dit o.a. ’t Vergiet (beweging voor mensen met een laag inkomen), kansenproject uit Ledeberg (verbonden aan het OCMW) en diverse nieuwkomers verbonden aan Kompas (onthaalbureau).
De Soirées zijn ook gericht op de buurtbewoners van de wijk Sluizeken-Tolhuis-Ham. Door het TV-Deluxe project werd er met heel wat wijkbewoners contact gelegd en door hen uit te nodigen op de Soirées blijft er contact en interactie met de buurt bestaan. Tussen het eten en de muziek of andere optredens door worden er nieuwe plannen gesmeed, verhalen verteld en hier en daar zie je een al of niet duurzaam koppelken ontstaan.
Elkéén uit de stad is welkom op Soirée Deluxe!
Soirée Deluxe wordt georganiseerd door:
Annemarie Thienpont, Carin Grooten, Dolores Piscador, Fefkija Sehic, Jan Herreman, Jeanne Ayumo Alife, Joke El Lati, Kathleen Van Damme-Soetheer, Katrien De Munck, Katrien Van Hoe, Nele Sercu, Noa Romuald, Patrick Vanhoutteghem, Piet Vanhaele, Saïdja Peyskens, Thankam Kuttikat, Eva Janssens, Thomas Lenaerts, Lize Meert, Francis Michiels, Lynn Van Houtte, Tries Brijs, Joe Lampasa, Said Henareh, Ewoud Dutellie en Liesbeth Maene
De Soirées Deluxe gaan door op:
| 2005 | Programma |
| 9 september | Openingsavond van het nieuwe Soirée-seizoen |
| 23 september | Er is geen Soirée Deluxe wegens het project Gemengd Huwelijk. |
| 7 oktober | 'Zolang er scheepsbouwers zingen', een documentaire trilogie van Jan Vromman |
| 21 oktober | Swingende karaoke met Magic Mic en Filippijnse culinaire hapjes |
| 4 november | Malima Awani, singer songwriter uit Kameroen, brengt Afrikaanse traditionele liederen. |
| 18 november | Plan Puebla-Panama: film- & debatavond i.s.m. SoMBrero (Solidariteit Mexico-België). |
| 2 december | (geen Soirée Deluxe) |
| 16 december | Fuif Deluxe! |
| 2006 | Programma |
| 13 januari | Nieuwjaarsdrink |
| 27 januari | De groep Anouar brengt la musique d'espoire |
| 10 februari | Theatervoorstelling 'Het sneeuwt in mijn hoofd' van Jempi Vermeulen en Tine Slosse |
| 24 februari | Kortfilmavond: drie jonge cinéasten, die verbonden zijn met Victoria Deluxe, tonen hun eindwerk |
| 10 maart | Moustash brengt muziek en vertier, verhalend, beeldend en energetisch, relatief dansbaar, en uiterst beweeglijk en bewegend. |
|
24 maart Op locatie! |
Iranees Nieuwjaarsfeest! No-Roez betekent in het Perzisch "Nieuwe Dag", in dit geval de nieuwe dag van het nieuwe jaar. Buurtcentrum Sluizeken-Ham |
| 7 april | Optreden Folk & Blue Grass muziek |
| 21 april | Planet Gender - fotografie en interview rond gender en identiteit (door Tra Mundi) |
| 5 mei | nog niet gekend |
| 19 mei | Er is geen Soirée Deluxe wegens de theatervoorstelling Ik heb de hemel hier zien geboren worden in Serbos |
| 2 juni | Toneelvoorstelling 'Maelstroom' van de Gentse straattheatergroep Zinderling |
| 16 juni | Vernissage tentoonstelling van Ahmed Shabini met muzikale omkadering. |
| 30 juni | Feestje voor het einde van het Soirée Deluxe seizoen! met vrij podium en dj. Mensen nauw verbonden met de werking brengen wat muziek, theater, humor, dans... |
'Zolang er scheepsbouwers zingen', een documentaire trilogie van Jan Vromman die het einde portretteert van de zeescheepsbouw in België van het begin tot het einde met de sluiting van de Boelwerf Temse.
Deel 2 'Roes ... (1969-1986)' staat geprogrammeerd. Het zijn wonderlijke jaren, een rechtvaardiger wereld zou mogelijk zijn. Boelwerf komt echter in moeilijkheden, onder meer door concurrentie uit lage loonlanden.
In deel 1 'Champagne ... (1829-1969)' staat de groei van de Boelwerf, van producent van houten rivierbootjes tot een gesofisticeerd bedrijf dat meer dan 3000 arbeiders tewerk stelt, centraal.
Deel 3 'Zware kop ... (1986-1997)' gaat over het stervensproces. Bij dit relaas komen we onvermijdelijk tot de kwestie 'arbeid en toekomst'. Uit angst onze materiële welvaart te verliezen, durven we de vraag naar zinvolle arbeid niet meer stellen. Is ons economisch systeem, en de plaats die arbeid erin heeft, zelf geen schip op drift
Soirée Deluxe op vrijdag 7 oktober 2005 om 19u30
Plan Puebla-Panama is een film- & debatavond i.s.m. SoMBrero (Solidariteit Mexico-België).
Met de steun van de VS hebben de regeringen van Mexico en Centraal-Amerika een groots project opgestart: het Plan Puebla-Panama. Officieel is het de bedoeling om Midden-Amerika open te stellen voor de markt en de bevolking zo meer welvaart te brengen.
Maar gaat het werkelijk om ontwikkeling of is er eerder sprake van neokolonialisme?
Soirée Deluxe op vrijdag 18 november 2005 om 19u30
Victoria Deluxe nodigt u graag uit om samen een glas te drinken op het Nieuwe Jaar.
Stefan Zajc en Mout Uyttersprot, twee jonge theatermakers, stellen die avond hun nieuwe project via een kortfilm voor. Tussen maart 2006 en oktober 2006 zullen zij samen met Victoria Deluxe een wervelend stadsverhaal ensceneren. Ze gaan hiervoor op zoek naar mensen die hun ei kwijt willen en goesting hebben om samen met hen een theatervoorstelling te maken.
Soirée Deluxe op vrijdag 13 januari 2006 om 19u30
Moustash brengt muziek en vertier, verhalend, beeldend en energetisch, relatief dansbaar, en uiterst beweeglijk en bewegend.
Gypsie! Swing!
Shuffle! Straatmuziek!
4 stemmig mannenkoor! Ska!
Over gezonken schepen, gewonnen veldslagen, hot-dogs en telecommunicatie en wat daar allemaal bij komt kijken. Nederlands en Franstalig en instrumentaal.
...
Met Soirée Deluxe wil Victoria Deluxe elke veertien dagen een kwalitatieve stedelijke ontmoeting realiseren.
Door een gerichte culturele programmering streven we naar het bereiken van zoveel mogelijk verschillende groepen mensen in de stad. We schuiven eerst allen samen aan tafel voor een lekkere maaltijd (tot 20u30).
Voor dit laagdrempelige initiatief vragen we een bijdrage in de onkosten van 3€ of meer.
Soirée Deluxe op vrijdag 10 maart 2006 om 19u30
Victoria Deluxe ism Iraanse Vereniging IMB, vzw Ruh en Odice nodigen u uit voor
NO-ROEZ 1385 :: Iraans Nieuwjaarsfeest!
Op Vrijdag 24/03 vanaf 18u00
Soirée Deluxe (op locatie)
Buurtcentrum Sluizeken-Ham,
Nieuwland 62-64
Ingang: 5 € (Iraanse maaltijd inbegrepen)
Optredens van: Dansgroep Ruh, Said en Nathalie, Iraanse muziekgroep en DJ
No-Roez betekent in het Perzisch 'Nieuwe Dag', in dit geval de nieuwe dag van het nieuwe jaar.
No-Roez wordt in Iran, maar ook ver daarbuiten, gevierd op of rond 21 maart. Dit is de dag van de lentenachtevening, wanneer de zon pal boven de evenaar staat. Voor de anderen is dat ook het begin van de lente. In Iran is No-Roez hét grote feest van het jaar.
Soirée Deluxe op vrijdag 24 maart 2006 vanaf 18u00
Te gast is een tot op heden naamloos muziekaal collectief, die in de loop der jaren reeds een aantal grondige metamorfoses heeft ondergaan. Zij brengen een mix van zowel moderne als traditionele folk, bluegrass en pop. Hun set is overgoten met een flinke scheut ambiance en plezier.
Momenteel bestaat de groep uit 5 vaste muzikanten en één gastmuzikant met een hart dat tikt voor muziek, en zorgen voor een samenspel van zang, gitaar, mandoline, viool, bas en percussie.
Laat je meevoeren door het afwisselend zacht en opzwepend ritme en geniet...
Soirée Deluxe op vrijdag 7 april 2006 om 19u30
Planet Gender is een artistiek, documentair en informatief project over gender en identiteit, met genderdiversiteit als centraal thema.
Het opzet is eenvoudig. In plaats van de mensen naar de fotostudio uit te nodigen, komt de studio naar de mensen. Fotograaf Marc De Clercq maakt met zijn Mobiele Fotostudio portretten van mensen. Een korte vragenlijst informeert naar hun genderidentiteit, het doorbreken van taboes over transgendere mensen en tips voor een tolerantere maatschappij...
Dit project wordt gerealiseerd onder de vleugels van Tra Mundi vzw.
Meer info op: www.planetgender.com
Soirée Deluxe op vrijdag 21 april 2006 om 19u30
"Niet lang geleden had ik u op deze weg nog even goed kunnen leiden als de jongste van mijn zonen. Maar drie jaar geleden is er met mij iets gebeurd, dat nog nooit iemand had overleefd. de zes uren van doodsangst die ik toen heb doorstaan, hebben me naar lichaam en ziel gebroken... Weet u dat ik maar nauwelijks over deze kleine klip heen kan kijken zonder duizelig te worden."
Edgar Allan Poe
In deze bewerking van Poe's "A Descent into the Maelstrom" wordt een verhaal verteld door vier acteurs, die elk een ander facet van eenzelfde man belichten. Het gaat om een schipper die maar niet kan bekomen van een huiveringwekkende tocht op zee.
Elk van de acteurs brengt een relaas van angst, verbijstering, verdriet en trots. Samen proberen ze te verwoorden wat op die luttele minuten in het hoofd van de schipper omging...
Zie ook: www.zinderling.be
Soirée Deluxe op vrijdag 2 juni 2006 om 19u00
Tentoonstelling 16 juni t.e.m. 29 juni 2006, flyer [pdf]
Open: ma, di, do, vr 10u-17u en wo 10u-14u // weekend op afspraak.
Contact: gsm 0484 131 102 // tel. 09 2459 683
Vernissage (Soirée Deluxe) op vrijdag 16 juni 2006 vanaf 19u00
| 2005 | |
| 9 september | Diverse Bruschetta |
| 7 oktober | Spaghetti Boelougnaise |
| 21 oktober | Filipijnse loempia's met gemengde sla |
| 4 november | Afrikaans stoofpotje met krokant brood en gebakken bananen |
| 18 november | Chili con carne met brood |
| 16 december | Borrelhapjes + olijven |
| 2006 | Menu |
| 13 januari | Warme en koude toast |
| 27 januari | Marokkaanse couscous |
| 10 februari | Tagliatelli met scampi's |
| 24 februari | |
| 10 maart | |
| 24 maart | |
| 7 april | |
| 21 april | |
| 5 mei | |
| 9 juni | |
| 24 juni |
Bolognaisesaus
3 kg gehakt
geconcentreerde tomatenpuree
Courgetten-eierkoek
18 eieren
1 kg courgettes
2 liter melk
1 kg zelfrijzende bloem
Gestoofde paprika's
8 paprika's gemengd
Groene salade
4 kroppen gemengde sla
Linzen-tonijnsalade
groot blik tonijn +/- 1200 g
gedroogde linzen 2 à 3 kg
Looksaus (zelf te maken) en mayonaise
lookpoeder
groene kruiden
Olijvenpasta
5 citroenen
pakje paneermeel
500 g plattekaas
zwarte olijven in blik
Stokbrood
25 stokbroden (1/3 per persoon)
olijfolie
5 bolletjes look
Tomaten-komkommer-ajuinsalade
4 kg tomaten
4 komkommers
1 kg ajuin
Soiréé Deluxe 9 september 2005
Groenten
3 kg wortels
3 kg Champignons
4 paprika’s
4 bleek selders
8 bleekjes tomaten pure
18 blikjes gepelde tomaten (van 400 g)
Kruiden
Potje oregano
Vlees
3 kg Amerikaan
1 kg spekblokjes gerookt
+
8-9 kg spaghetti
3 kg gemalen kaas
Soiréé Deluxe 7 oktober 2005
Maak live een debat mee op Internet-TV!!!
De Stadsuniversiteit biedt via interactieve publiekslezingen stof tot nadenken. Met telkens een prikkelende lezing en een sterk panel. Het geheel wordt live gestreamd. Zodat iedereen overal kan meevolgen.
Dus nee, dit is geen Universiteit en dit is geen Televisie. Maar een publieke ruimte gericht op inhoudelijke dialoog. Dus niet op Canvas. Wel in Vooruit en op www.tvdeluxe.be.
Het thema voor dit seizoen is 'Kritisch engagement zoekt'
Hoe zit het met de maatschappelijke inzet van progressieven en/of linksen? Ontbreken de wegwijzers voor engagement nu de Grote Verhalen zijn verdwenen? Valt er nog ergens tegen aan te schoppen, nu dat staat, zuil of whatever verdampen in de globalisering?
Voor meer info: Dirk Holemans [ dirk@victoriadeluxe.be ]
Een totaalprogramma met film, debat en zang, over het einde van de scheepsbouw in België. Centraal staat de documentaire trilogie "Zolang er scheepsbouwers zingen" (1999) van Jan Vromman.
De vertoning van dit driedelig filmdocument is aanleiding om twee mannen die gestalte gaven aan de sociale strijd te huldigen: Jan Cap en José De Staele. Beiden waren hoofdélégé van het nu reeds meer dan tien jaar failliete Boelwerf in Temse.
De drie films schetsen de geschiedenis van de scheepsbouwindustrie en meteen de context van een imposante sociale strijd.
José De Staelen de man van het lied noemen en Jan Cap de man van het woord, is misschien een verdichting; maar zeker is dat beide leerden een vuist te maken en geloven dat dit vandaag nog even noodzakelijk is.
Voor Victoria Deluxe kadert de aandacht voor deze concrete getuigenissen in hun werking rond levend cultureel erfgoed. Ze vormt een antwoord op de groeiende kloof tussen de rijke ervaring van ouderen en de historische onwetendheid van jongeren.
Deze trilogie vertelt het verhaal van de scheepsbouwindustrie en in het bijzonder van de laatste bouwer van zeeschepen in België: Boelwerf Temse. De saga potretteert tegelijk een sociaal-economische geschiedenis. Van geloof in een onbegrensde groei komen we tot twijfels, opstanden.
Eerste deel: Champagne! 1829-1969 (86')
De constatatie van het einde van een industrie staat in contrast met het verhaal van de groei van een bedrijf. De tonnenmaat van de schepen neemt toe: houten bootjes worden gesofistikeerde zeeschepen. Het aantal werknemers groeit. Meer dan 3000 worden het er. Maar op de scheepswerf groeit ook het schip: Van kiel tot kraaiennest, van kop tot kont.
Tweede deel: Roes... 1969-1986 (81')
Het zijn wonderlijke jaren, een rechtvaardiger wereld zou mogelijk zijn, andere sociale verhoudingen... De klassebewuste arbeider komt niet alleen tegenover de werkgever voor zijn rechten op, ook het conflict met de officiële vakbond tekent zich af. Tegelijk komt het bedrijf in moeilijkheden. Concurrentie met lagelonenlanden.
Derde deel: Zware Kop. 1986-1997 (83')
Bijna failliet, eerste faling, bedrijfsbezetting, tweede faling, tweede bezetting, uitverkoop, de laatste schepen... Bij het relaas van dit stervensproces komen we onvermijdelijk bij de kwestie 'arbeid en toekomst'. Uit angst onze materiële welvaart te verliezen, aanvaarden we de vervreemding tegenover onze arbeid. We durven de vraag naar zinvolle arbeid niet meer stellen.
Jan Cap:
Onze strijd ging niet alleen over verloning, het werk moest eerst en vooral zo veilig en gezond mogelijk zijn. De sociale beweging toespitsen op looneisen is onvoldoende. Loonverschillen maken ons tam, het is verdeel en heers voor de werkgevers. We gingen verder, we wilden nadenken over de zin van onze arbeid, arbeid was maar zinvol als die zinvol was voor de mensen, de gemeenschap, ons allemaal.
Arbeid is een sociaal gegeven, het samenzijn geeft betekenis aan werk en leven. Ook dat sociale is een recht, het gevoel samen aan iets te werken, die kameraadschap. Vandaag, zeker zoveel als vroeger, moeten we arbeidsvreugde voorop zetten.
De arbeidersstrijd is altijd een moeilijke strijd geweest, maar de strijd die komt zal zeker moeilijker zijn dan de onze.
De wereld is complexer geworden. Maar dat we vaststellen dat het moeilijk is, wil niet zeggen dat we niet kunnen handelen. Niets doen is verliezen, er is altijd iets te winnen, maar de strijd moet aangegaan worden. De weg is lang en smal maar we moeten hem gaan.
Zeggen dat 'de arbeider' niet meer bestaat, dat is gevaarlijk want we mogen onszelf niet verliezen. Het onrecht blijft, de uitbuiting blijft, ongezond werk blijft bestaan. Er zijn steeds minder bedrijven met een massa arbeiders, maar machteloze werknemers zijn er evenveel. We kunnen niets anders dan samenwerken, over de grenzen heen want nu worden Polen plots concurrenten van Belgen, en Bulgaren van Polen,...
Als ik terugkijk zie ik de strijd die we voerden als een mooie strijd. We kunnen niet anders dan ons afvragen hoe die strijd vandaag vorm moet krijgen.
José De Staelen:
Dat zingen van arbeiders samen, dat was natuurlijk ook samenhorigheid, dat was een kracht. Er zat een eenvoudige boodschap in die liederen, direct door iedereen te verstaan. Maar het was ook een geruststelling, als we zongen dan kwam het niet tot woedeuitbarstingen. Je moet dat niet onderschatten, die opgekropte woede die onder arbeiders kan bestaan. Maar woedeuitbarstingen hielpen onze zaak niet vooruit.
Zingen was ook een vreedzaam ombuigen van kwaadheid naar gerichte akties. Het lied had een functie, was nuttig en zinvol. Soms geloof ik dat door de samenzang bloedvergieten is vermeden. We schreven teksten op bekende melodieën. Het lied 'Hand in Hand Kameraden' is op Boelwerf ontstaan.
Nu zing ik nog steeds, ik zing eigen liedjes op zelf verzonnen melodieën. Mijn gitaar gebruik ik eerder om de juiste toon te vinden dan om echt muziek te spelen. Ik weet niet hoe je dat moet noemen...
Ik ben geen geschoolde zanger, zelfsgeen volkszanger in de traditionele zin van het woord. Ik ben geen toondichter of gitarist. Ik ben een arbeider die liedjes schrijft en zingt en gitaar speelt, iemand die zingt over dingen waar hij aan terugdenkt, waar hij in gelooft...
Columns
Beste Bert Anciaux,
We weten allemaal dat u een hyperactieve geest bent en barst van de fabuleuze ideeën.
De dag dat ik mijn krant opensla en er staat geen Briljant Plan van uw hand in te lezen, zou ik me ernstig zorgen beginnen te maken over de toekomst van het Vlaamse land waarover u, in uw hoedanigheid van minister van Cultuur, waakt. Streng doch rechtvaardig.
De riante beloning die u hebt uitgeschreven voor het terugvinden van het verdwenen paneel van het Lam Gods heeft mij geïnspireerd tot een intensieve speurtocht op kelder en op zolder, evenwel zonder vruchtbaar resultaat. Niet getreurd evenwel, sinds ik kennis heb genomen van uw initiatieven om in de cultuur van de armen te investeren, is mijn humeur er met rasse schreden op vooruitgegaan. Langs deze weg zou ik u dan ook gaarne enige gratis adviezen willen verstrekken omtrent de cultuurbeleving waaraan wij arme mensen deel zouden wensen te nemen.
Het door u geuite idee om de armen te verzamelen rond grote kampvuren op straten en pleinen, alwaar ze samen kampvuurliederen zouden zingen zonder enige verplichting tot consumptie is niet onaardig, maar het mist coherentie.
Wij armen, mijnheer de minister, zijn immers niet allemaal chiroleider geweest in onze jeugd, zoals uzelf, en onze kennis van kampvuurliederen is dan ook vrij beperkt. Het siert u dat u ons niet verplicht tot enige consumptie als wij armen daar in de bijtende koude rond een gesubsidieerde brandstapel staan geschaard, eendrachtig uit volle borst Vlaamse liederen zingend, maar een natje en een droogje gaan er bij ons bij tijd en wijlen ook wel in. Wat dacht u van glühwein en scampi's, die schijnen dezer dagen voor een prikje te koop te zijn.
Als het aan u ligt dan kunnen wij armen binnenkort voor een sterk gereduceerde prijs naar de optredens van Clouseau in het Sportpaleis gaan zien. Welke raadgever heeft u ingefluisterd dat alle arme mensen van Clouseau houden?
Ikzelf heb een bloedhekel aan dat kutgroepje, en al stak u me honderd euro extra toe, ik zou er nog niet aan denken om mijn oren twee uur lang bloot te stellen aan die Vlaamse muzakkakkers. En zouden de gebroeders Wauters het zelf graag horen dat u hen indeelt bij de cultuur van de armen? Volgens mij zijn het eerder frigide burgertrutten van middelbare leeftijd die kwijlen op soortgelijke melige Vlaamse verkavelingsromantiek en die hebben geld genoeg.
Ik wil evenwel niet klagen, mijnheer de minister, straks gaat u denken dat wij armen ondankbare verzuurde sujetten zijn die de uitgestoken hand van hun milde weldoener weigeren. Ik weet mijnheer de minister, dat u een groot liefhebber bent van de Nederlandstalige letteren. Ik las in mijn krant dat De Nachten van Gerard Reve uw favoriete boek is. Zelf heb ik De Avonden en alle andere titels van de betreurde Reve met plezier gelezen, mijnheer de minister, alleen de Nachten is mij onbekend. Ik suggereer dat u mij met de kerst een boekenbon cadeau doet zodat ik dit meesterwerk, het moet wel zo zijn als u zelve het aanprijst, kan aanschaffen in de betere boekhandel.
Waarvoor dank.
Ik zie u elke week, met een roodzwarte sjaal, gebreid door ons Damienne, door weer en wind, op de tribunes in Molenbeek uw geprefereerde voetbalploeg FC Brussels aanmoedigen. Afgezien van de vraag of het een Vlaams-nationalist betaamt om voor een Brusselse ploeg met een Engelse naam te supporteren, vraag ik me af u voor ons armen ook geen kaartjes voor het voetbal zou kunnen regelen? Betonboer en voorzitter van FC Brussels Johan Vermeersch is toch een goede copain van u? Dat kan toch geen probleem geven?
Naar Brussels komt anders toch geen kat kijken, tenzij op uitnodiging, en we zouden daar hoog in de tribunes ook wel gezellig een vuurtje kunnen stoken en onze strijdliederen ten gehore kunnen brengen. Een hot dog tijdens de rust, naar aloude Bourgondische culturele traditie, zou er ook wel in gaan.
Ik dank u voor uw aandacht. Leve de Cultuur van de Armen!
Lieven Deflandre
Rabot Gent 10.12.2006
Soms kan ik het allemaal niet meer zo goed volgen. Soms heb ik de indruk dat wat ik dagelijks lees, hoor en zie in de media niet strookt met mijn eigen perceptie. Soms heb ik het gevoel dat ze er ferm mee aan het rammelen zijn.
Neem nu dat wetenschappelijk congres een paar maanden geleden. Een aantal sterrenkundigen komt gezellig bijeen om de stand der zaken in het heelal aan een tussentijdse evaluatie te onderwerpen.
'Heeft er iemand van jullie onlangs een nieuwe ster ontdekt?', vraagt de moderator. Stilte in de zaal. Niet dus. Jammer. Laptops dichtklappen, hapje eten, slokje nemen, beetje keuvelen over de Melkweg en terug naar moeder de vrouw, zou ik dan denken.
Maar dat is zonder de bijdehandse bolleboos gerekend die opveert en met luide stem verkondigt: 'Dames en heren, waarde collega's, ik stel voor dat we de planeet Pluto afschaffen, Pluto is zo belachelijk petieterig klein dat ze de naam planeet niet meer waardig is. Weg met Pluto!'.
Ik zou denken, zo'n uitslovertje dat een beetje gratuite aandacht zoekt, zal door zijn eminente collega's worden weggehoond, wellicht met pek en veren worden ingesmeerd en manu militari uit de aula gebonjourd. Niet dus. Er wordt gestemd en het voorstel om Pluto uit de eredivisie der planeten te degraderen wordt goedschiks aangenomen. Ciao Pluto. De kleintjes mogen niet meer meespelen. Als deze trend zich ook in de politiek doorzet mag mevrouw Vera Dua zich zorgen gaan maken.
Hetzelfde gevoel overvalt me mutas mutandi als ik de mediacommentaren over de gemeenteraadsverkiezingen lees en hoor. Ik heb het gevoel dat ik in het ootje word genomen. Hoewel de cijfers het tegendeel beweren, hebben de welwillende perscommentatoren besloten dat het VB de verkiezingen heeft verloren. Meer nog, het einde van extreem rechts is nabij, de democratie is gered, het paradijs ligt aan ons propere voeten. Stil maar wacht maar, alles wordt nieuw...
In 2000 stemde één op drie Antwerpenaren op het VB en werd terecht gewag maakt van een Zwarte Zondag. In 2006 stemt nog altijd één op drie op extreem rechts in Antwerpen en wat zie ik? Bekende en Beschonken Vlamingen vallen elkaar ontroerd om de hals, er wordt euforisch gedaan over het Einde van een Donker Tijdperk, over het Stalingrad van Dewinter, Patrick Janssens wordt net niet op een schild gehesen en in triomf over de Grote Markt gedragen.
Hoe graag ik ook vrolijk mee zou willen huppelen in de polonaise van het Grote Zegevieren, en wie mijn viscerale afkeur kent voor gouwleider Dewinter en zijn keurtroepen: volgaarne, maar ik kan onmogelijk tevreden zijn met een dode mus.
Het doet me genoegen dat de opmars van het VB in Vlaanderens grootste stad voorlopig lijkt gestopt en met nog meer plezier constateer ik dat het VB in mijn stad Gent klappen krijgt (een platgereden duif die al drie weken tegen het wegdek plakt, straalt nog altijd meer charisma uit dan de tragikomische Gentse lijstduwer van het VB, het is niet meer logisch dat het VB hier keldert), maar als men het volledige plaatje bekijkt dan is er weinig reden tot triomfalisme. In het Diepe Vlaanderen is het Zwarte Beest nog lang niet getemd, integendeel, het lijkt nu pas echt wakker te worden.
Het is niet de taak van de media om aan wishfull thinking te doen. Het is niet de taak van de media om kritiekloos de standpunten van de partijbureaus over te nemen, ongeacht hun democratisch gehalte. Het is de taak van de media om feiten en cijfers te analyseren, te ontleden, oorzaak van gevolg te scheiden.
De vergelijking is wellicht enigszins overtrokken, maar ik kan ze niet laten liggen.
In 1932 was de ster van Hitler en zijn nazi's in Duitsland overduidelijk aan het tanen. Na drie jaar ononderbroken succes verloor de Führer in één klap twee miljoen kiezers bij de verkiezingen. De ernstige, burgerlijke kranten die de man nooit echt serieus hadden genomen, voorspelden dat de Oostenrijkse malloot weldra zou worden bijgezet als een bizar en hilarisch fait divers in de rand van de geschiedenis. De rest van het verhaal is minder hilarisch en zal u wellicht niet onbekend zijn...
Ik stel voor om de fiere, van oudsher rebelse en dwarse stad Gent uit te roepen tot een onafhankelijke stadstaat. Laat de barbaren maar komen, bij ons komen ze er niet in!
No pasaran.
Minister van Welzijn Inge Vervotte heeft een plan. Ze wil het zelfmoordcijfer in Vlaanderen, dat het hoogste is ter wereld, met acht procent reduceren. Voetballen kunnen we niet, maar in het plegen van zelfmoord behoren wij Vlamingen tot de absolute wereldtop. Zelfmoord is de voornaamste doodsoorzaak bij twintigers, dertigers en mannelijke veertigers.
Acht procent, het is een bescheiden getal, maar alle kleine beetjes helpen. De minister wil dit doen via preventieve maatregelen. Dat lijkt me een logische redenering, de zelfdoders onverwijld weer tot leven wekken is zelfs voor een minister van christen-democratische signatuur een schier onmogelijke opdracht.
Dus moeten er nog meer meldpunten komen op het vlak van de geestelijke gezondheidszorg en dringt nog meer psychiatrische hulp zich op. Nog meer psychiatrische hulp? Ook inzake psychiatrische opnames is België de absolute wereldrecordhouder. Vijf procent van de Belgen is al een of meer keer in een psychiatrische opstelling opgenomen omwille van psychologische of emotionele problemen. Dat is vijf keer meer dan de gemiddelde EU-burger.
Zijn wij dan vijf keer zotter dan onze Franse, Duitse of Nederlandse buren? Niet dus.
In geen enkel land in Europa is de psychiatrische zorg zo toegankelijk en zijn er zoveel psychiatrische ziekenbedden als in dit tochtgat aan de Noordzee. En zou het niet bijzonder jammer zijn en economisch onrendabel om die capaciteit en die investeringen in infrastructuur niet maximaal te benutten?
Minister Vermotte heeft nog meer troefkaarten in haar hoge hoed zitten. Ze wil spoorwegen, bruggen, flatgebouwen en dergelijke beter beveiligen ten einde potentiële zelfdoders af te schrikken.
Dat noem ik nu eens een sterk staaltje van voluntaristische beleidsvoering, maar het gaat niet ver genoeg. Waarom de verkoop van touwen en appelmoes niet wettelijk aan banden leggen, en de zee droogleggen? Appelmoes wordt door pillenslikkers namelijk gebruikt om een fond te leggen in de maag tegen het braken.
Er moet onverwijld onderhandeld worden met de Franse autoriteiten om de rotsen van Cape Gris Nez in Pas-de-Calais te dynamiteren want dat is de favoriete zelfmoordbestemming van de zelfmoordenaars aller landen. De Yzertoren zou ik er één moeite bij nemen.
Wij Vlamingen zijn niet alleen zelfmoordkampioenen, ook in het slikken van medicatie kan geen enkel volk aan ons tippen.
Vindt u dat niet een beetje paradoxaal mevrouw de minister? We zitten massaal aan de antidepressiva en andere gelukspilletjes en toch plegen we zelfmoord in hetzelfde tempo als de konijnen kweken? Zou het niet kunnen dat we ons beter eerst zouden buigen over de dieperliggende oorzaken van de onthutsende zelfmoordcijfers in plaats van de Broeders van Liefde en de apothekers nog wat rijker te maken?
Ik zeg zo maar iets, misschien hebben sommige mensen wel een reden om bewust een finaal punt te zetten achter hun bestaan? Misschien is de actieve welvaartsstaat wel niet voor iedereen het summum van gelukzaligheid.
Ik geloof best dat je de prestaties van wedstrijdduiven met acht procent kunt opfokken, door hen krachtvoer toe te dienen, maar u bent minister van welzijn, niet van de duivensport.
Hooghachtend,
Een open stad, een levende stad, een zachte stad, een organische stad
Mijn ideale stad ziet eruit als een spin in een gigantisch spinnenweb, alles is met elkaar verbonden via een ingenieus netwerk van ragfijne draden, in het midden van het web bevindt zich de kop van de spin, het historische stadscentrum.
Het is belangrijk dat de spinnenkop, het culturele, economische en bestuurlijke centrum, gevoed en gekoesterd wordt. Maar als de spinnenkop overvoed is, zakt de spin door haar poten. De poten van de spin zijn de omliggende wijken: de Muide, de Brugse Poort, de Dampoort, het Rabot... En daar knelt juist het schoentje. De poten van de stad vertonen tekenen van metaalmoeheid, ze dateren uit de 19-eeuw en vroege 20ste eeuw en zijn onvoldoende aangepast aan de noden en behoeftes van de eenentwintigste eeuw.
Projecten als Zuurstof voor de Brugse Poort en Bruggen naar Rabot zijn een stapje in de goede richting, maar zijn helaas ontoereikend om de verkommering van deze verwaarloosde buurten tegen te gaan. Enig haastig oplapwerk volstaat niet om de verpauperde wijken nieuw leven in te blazen.
De kop van de spin blaakt van gezondheid en ziet er stralend uit, de volgende legislaturen zullen zich in de eerste plaats moeten buigen over de poten, de verloederde buitenwijken van de stad. Dit vereist een visie op langere termijn, een visie die verder gaat dat de waan van de dag. Helaas stel ik vast dat het de meeste politici aan een coherente visie ontbreekt, dat is de donkere kant van onze emocratie: politici willen in de eerste plaats scoren, behagen en zieltjes winnen met geestige filmpjes op het internet, leuke affiches en gevatte oneliners. Als deze bedenkelijke trend zich voorzet zullen in de toekomst alleen nog fotomodellen en stand up comedians op verkiesbare plaatsen terechtkomen.
Om de suburbs opnieuw gezond, leefbaar en aantrekkelijk te maken, om de groeiende dualiteit tussen het rijke centrum en de arme achterbuurten ongedaan te maken zijn structurele en planmatige maatregelen vereist. Op het vlak van woonbeleid schiet de vrije markteconomie hopeloos te kort. De prijzen voor huur- en koopwoningen in Gent zijn de jongste jaren buitenissig gestegen.
Ik stel vast dat de huisjesmelkers niet echt wakker liggen van de huidige stadsvernieuwingsprojecten als Bruggen naar Rabot. Als hun panden onbewoonbaar worden verklaard of ze tot renovatiewerken worden verplicht dan hangen ze vlug een bordje voor het raam: TE KOOP. De oorspronkelijke bewoners komen op straat te staan en de verkrotte huisjes worden opgekocht door vastgoedspeculanten of kapitaalkrachtige particulieren. Op die manier wordt de armlastige bevolking uit het stadsbeeld weggezuiverd. Sushi-socialisme in plaats van biefstukkensocialisme.
Het recht op menswaardig wonen is een fundamenteel mensenrecht dat geldt voor iedereen: autochtonen en allochtonen, mensen met en zonder papieren, gezinnen en alleenstaanden, nieuwe Belgen en oude Belgen, ongeacht de taal die ze spreken. Als de kennis van het Nederlands een criterium wordt om aanspraak te kunnen maken op een sociale woning dan komen we gevaarlijk dicht in de buurt van 'schild en vriend' en andere ranzige bloed en bodem-theorieën.
Veel mensen zijn zonder woning en toch zijn er talrijke woningen zonder mensen in de achtergestelde buurten.
Het moet de eerste prioriteit zijn van de volgende beleidsploegen om de leegstaande en verkrotte panden te renoveren. Nieuwbouw in de vorm van sociale woningen is een noodzakelijk kwaad om de woningnood op te lossen, maar dit moet gebeuren in samenspraak met de bewoners van de betreffende wijken zodat de ziel van de buurt niet verloren gaat. Troosteloze woonkazernes en grijze, monotone bijenkorven zoals de beruchte Twin Towers in het Rabot zijn een aanslag op de menselijke waardigheid en zijn een van de voornaamste oorzaken van het groeiende onveiligheidsgevoel en de verzuring. Als men mensen gaat ophokken als ratten, gaan ze zich ook navenant gedragen. Gent heeft geen nood aan megalomane, geldzuchtige projectontwikkelaars, maar aan visionaire architecten die voeling hebben met de noden en wensen van de 21ste eeuwse stadsbewoner.
Mijn stad moet open zijn, organisch, zacht, warm en vrouwelijk. Vanzelfsprekend ook verdraagzaam, verdraagzaamheid mag evenwel geen doel op zich zijn, maar eerder een tussenstop naar de interculturele melting pot die, tot spijt van wie het benijdt, over enkele generaties zal ontstaan. Verdraagzaamheid is een negatief geladen begrip, het betekent dat we elkanders aanwezigheid wel verdragen, maar dat we naast elkaar blijven leven.
Mijn wijk, het Rabot, is de laatste jaren geëvolueerd naar een vrij verdraagzame, multiculturele wijk. De verzuringsgraad is er merkelijk afgenomen omdat de xenofobe, misnoegde, oude Belgen die zich niet konden verzoenen met de lijfelijke nabijheid van anderskleurigen en andersdenkenden haast allemaal zijn uitgeweken naar blanke buurten. Hun plaats werd ingenomen door jonge mensen, studenten en gezinnen die er bewust voor gekozen hebben om in een multiculturele buurt te komen wonen.
Maar de weg is nog lang. Tussen elkaar verdragen en met elkaar leven gaapt een diepe kloof. De Bulgaren hebben hun Bulgaarse cafés, de Turken treffen elkaar in hun Turkse theehuizen en de Belgen in hun Belgische frietkoten. De wederzijdse drempelvrees is en blijft groot. Het zal nog een generatie of twee duren vooraleer de kloof tussen de culturen en rassen gedicht is.
Kinderen van diverse nationaliteiten die nu zes, zeven jaar zijn, op een gemengde school zitten, samen spelen, met elkaar opgroeien, maken geen onderscheid tussen autochtoon en allochtoon. De genetische vooroordelen en de achterdocht tegen 'de vreemdeling' die er bij mijn generatie en bij de vorige generaties zit ingebakken, zijn hen totaal vreemd.
Zij zijn onze hoop voor de toekomst.